close

GEÇMİŞ VE GELECEKTEKİ HER ŞEY LEVH-İ MAHFUZ’DA YAZILMIŞSA NEDEN ALLAH’A VASIL OLMAYA ÇALIŞALIM?

Allah her şeyi yazmıştır. Aynı şekilde Allah bu Kur’an’ı Levh-i Mahfuz’dan indirmiştir. Burayı doğru anlamak gerekir. Allah, Kur’an’ı Levh-i Mahfuz’dan indirmişse bu durumda Levh-i Mahfuz bizim elimizde demektir.

Peki, Allah Levh-i Mahfuz’da neyi yazmıştır?

Elbette ki iman edenleri cennete, iman etmeyenleri ise cehenneme göndereceğini yazmıştır. Allah, kuluna irade verip “haydi, kendi tercihini kendin yap” demiştir. Yoksa “sen ne yaparsan yap seni cennete ya da cehenneme göndereceğim, buna ben karar veririm, zaten bunu önceden yazmışım” dememiştir. Allah’ın yazdığı şey; hakkın, batılın, güzelin, çirkinin ne olduğu, insanı ne için yarattığı ve insan üzerindeki muradının gerçekleşmesi için ne yapılması gerektiğidir.

Kader, Allah’ın ilmidir. Allah bütün kullarının geçmişini de geleceğini de bilir; çünkü Allah için geçmiş ve gelecek yoktur. Allah zamandan ve mekândan münezzehtir, zamanı ve mekânı yaratandır, dolayısıyla Allah her şeyi bilendir; ama kullarına peygamber gönderip kitap indirdiyse, “böyle yaparsan kazanırsın, böyle yapmazsan kaybedersin” dediyse o hâlde işi kula bırakmıştır; yani ebedi hayatının kaderini kula teslim etmiştir.

Bu sadece Allah’ın irade verip sorumlu tutuğu varlıklar için; yani insanlar ve cinler için böyledir, diğer varlıklar için ise böyle değildir. Allah irade verdiği için kula bir tercih hakkı vermiş ve “ben seni bana âbd olasın diye yarattım, seni cennet için yarattım, Hz. İnsan olasın, bana halife olasın, beni tanıyasın, beni kendi üzerinden anlayasın diye yarattım; ama tercih senindir, istersen ters tarafa da gidebilirsin, tercih hakkını kendin yap” demiş ve tercihi kula bırakmıştır.

Bununla beraber Allah bu tercihi kimin yapıp kimin yapmayacağını da bilir; ama Allah’ın bunu bilmesi kulun tercihine tesir etmez. Sadece emrettiği konularda kulu kazansın diye ona yardım eder. Allah ayet-i kerimelerde “Allah, kullarının küfrüne razı olmaz.”164 “Dileyen iman etsin, dileyen kâfir olsun”165 buyurmuştur. Evet, Allah, kulunun küfrüne razı olmaz; imanına, islamına, kulluğuna razı olur. Buna rağmen kimsenin tercihine de müdahâle etmez sadece kulu kazansın diye ona yardım eder ve kazanması için tekrar tekrar imkân tanır.

Örnek vermek gerekirse; Allah, kulu cehennem yolunda yürürken mutlaka her defasında onu davet edip kendine döndürür. Bununla ilgili olarak Allah ayet-i kerimede “kâfirler görmüyorlar mı yılda birkaç sefer onları belayla (musibetle) imtihana tabi tutuyoruz (öyle ki anlasınlar, Allah’a dönsünler, iman etsinler)”166 buyurmuştur. Aynı şey mü’minler için de geçerlidir. Mü’minler de ters tarafa gittiğinde Allah bela ve musibet vererek onları kendine döndürür. Allah rahman ve rahimdir, bu yüzden işi Allah ile beraber anlamak gerekir. Allah’ı tanıdıkça onun işini, muamelesini anlayabiliriz. Yoksa “Allah her şeyi yazmış, biz de onu yaşıyoruz, elimizden bir şey gelmiyor” dersek Allah’ın peygamber göndermesi, kitap göndermesi için gereksizdir, demiş oluruz ki bu da küfür olur. Öyle olsa Allah neden bize “doğru yapın, güzel yapın, iman edin, salih amel işleyin” desin. Allah işi bize bırakmış ki bizden doğru yapmamızı istiyor.

Bununla beraber biri cehenneme doğru yürürken Allah onu uyarıp ikaz eder ve ona bir daha imkân tanır. Bu imkânı son nefese kadar ona tekrar tekrar tanımaya devam eder. Bunu da kulu kendini düzeltsin diye yapar, yoksa kulu kendi hâline bıraktığı takdirde onun ne yapacağını bilir, bu nedenle kulunu bırakmaz. Onu peygamberlerle, kitaplarla uyarıp ikaz ettiği gibi bir de onu imtihana tabi tutarken her gün gönlüne vahyedip kendine davet eder, kendine döndürür; ama tercih her zaman için kula aittir.

Evet, Allah ayet-i kerimede “Allah her şeye kaderini koymuştur”167 buyurur. İnsana da kaderini koymuştur.

Nasıl?

Allah, her insan için iki yol yaratmış ve onu yolun başına koyup “bak kulum, bu yol cennete, bu yol cehenneme gidiyor. Bu yol Hz. İnsan olmaya, bu yol da hayvan olmaya götürüyor, tercih senindir, hangisini istersen seç” demiştir. Kuralları, kaderi, ölçüyü kendisi koymuştur; ama tercihi tamamen kula teslim etmiştir.

Dünya hayatı için değil; ahiret hayatı için, ebedi hayatı için tercih tamamen kula aittir. Bu yüzden Allah peygamberini gönderdiğinde ister peygamberden yana tavrını koyarsın istersen de tam ters tarafta iblisten yana tavrını koyup peygambere karşı durursun. Peygamberden yana durunca peygamberin gideceği yere gider, peygambere arkadaş olur, Allah’a dost olursun, şeytandan yana tavır koyunca da şeytanlaşır, şeytan olur ve onun gideceği yere gidersin. Bu konuda tercih tamamen sana aittir.

Tercihimizi doğru yapmamız gerekir. Bunun için de rabbimizi aramamız, bulmamız ve ona kul olmaya çalışmamız, peygamberine tabi olup ona benzemeye çalışmamız gerekir. Yoksa Allah her şeyi yazmışsa, madem olan olmuşsa o hâlde kimsenin bir şey yapmasına gerek kalmaz! Böyle olsa Allah kullarına zulmetmiş olmaz mı! Allah ayet-i kerimede “Allah’ın, kullarına zulmetmesi mümkün değildir (Allah hiç kimseye zerre kadar zulmetmez)”168 buyurmadı mı! “Zerre kadar hayır, zerre kadar şer işlediğinizde mutlaka onu görürsünüz, Allah onu karşınıza getirir”169 demedi mi!

Allah Kıyamet günündeki hesabı anlatırken “ona bugün hesap sorucu olarak sen kendi nefsine (kendi kendine) yetersin. ‘Al kitabını oku (hesabını gör)’ denir”170 buyurmuştur. O da cevap olarak “ben kendime zulmettim, ben yanlış yaptım” der, yoksa Allah’a “sen yazdığın için böyle oldu” demez. Sen yazdığın için böyle oldu, diyen iblistir. Allah, iblisi huzurdan kovunca “beni azdırmana karşılık ben de onları azdıracağım”171 demişti. Beni azdırmana karşılık; yani bunu sen yaptın, sen yazdın, sen takdir ettin, sen beni yoldan çıkardın, demişti. Hz. Âdem (a.s.) ise hatasının farkına varıp zalemnâ enfusenâ:172 “Biz kendi nefsimize zulmettik (biz yaptık).” Bu yanlış tercihi biz yaptık, sen bize o ağaca yaklaşmamamızı söyledin; ama biz kendimize zulmettik, tercihi biz yaptık, demişti. Bu yüzden Allah Hz. Âdem (a.s.)’ı affetmiş, iblisi ise “sen yazdığın için böyle oldu” dediğinden dolayı lanetlemiştir.

Allah bu kıssayla bize “iblis gibi yapmayın, iblis gibi düşünmeyin, iblis gibi olmayın, yoksa iblise arkadaş olur, iblisin konumuna düşersiniz. Babanız Âdem gibi olun ve yanlış yaptığınızda tövbe edin, istiğfar edin. ‘Biz kendimize zulmettik’ deyin” buyurur. Eğer yanlış yaptığımızda Hz. Âdem (a.s.) gibi söylersek Allah onları affettiği gibi bizi de affeder, mağfiret eder.

Evet, bakışımızın doğru olması gerekir. Bizim bir irademiz yok, her şeyi Allah bize işletiyor gibi bir bakış iblisi bir bakış olmuş olur ki bundan Allah’a sığınmamız lazım.

Allah ayet-i kerimede “siz şimdi Allah’ın dostluğunu bırakıp şeytanı ve zürriyetini mi dost ediniyorsunuz. Bu ne kötü bir değişmedir”173 buyurdu. Bu tercihi insanın kendisi yapar. Allah “ben senin dostunum, sen şimdi benim dostluğumu bırakıp iblisi ve zürriyetini mi dost ediniyorsun. İblisin dostluğunu benim dostluğumla mı değiştiriyorsun, bu ne kötü bir değişmedir” yani tercihi yapan sensin, buyurdu. Bu yüzden doğru anlamak ve “Allah zaten her şeyi yazmış, biz sadece oynuyoruz” deyip Allah’a iftira atmamak gerekir.

İmanımızı düzeltmemiz lazım. Neye göre? Levh-i Mahfuz’a göre. Allah Kur’an’ı Levh-i Mahfuz’dan indirmiş ve ölçüyü, kaderi koyup her şeyi yazmıştır. Dolayısıyla her şey Kur’an’da mevcuttur. Hayatımızın her anında neyi nasıl yapmamız gerektiğinin, Allah’ın neyden razı olacağının ve neye gazap edeceğinin hepsi Kur’an’da yazılıdır. Yazılı olan şeyler bunlardır, yoksa insanın ne yapacağı değildir.

Allah tercihi kuluna bırakıp “haydi, yap. Ben senin için hayrı, güzelliği tercih ediyorum; ama sen ister güzel yapar kazanırsın istersen de yanlış yapar kaybedersin, karar senindir” demiştir. Kadere imanımızın böyle olması gerekir.

Okuyucuda açSesli dinle

Dipnotlar
  1. Zumer /7 ↩
  2. Kehf /29 ↩
  3. Tevbe /126 ↩
  4. Talâk /3 ↩
  5. Âli İmrân /182 ↩
  6. Zilzâl /7-8, Lokmân /16 ↩
  7. İsra /14 ↩
  8. Hicr /39 ↩
  9. Â’raf /23 ↩
  10. Kehf /50 ↩