DUAYI NASIL ANLAMALIYIZ?
Resulullah (s.a.v.) Efendimiz “dua ibadetin özüdür, iliğidir, beynidir”225 buyurmuştur. Namaz baştan sona duadır, bütün ibadetler duadır; çünkü neyi istersek isteyelim onu mutlaka Allah’tan, rabbimizden isteriz. Dua ille de bizim isteklerimiz yerine gelsin diye değildir. Dua; kul olduğunu kabul edip Allah’ı da rab olarak kabul etmektir ve bu, imanın bir gereğidir.
Resulullah (s.a.v.) Efendimiz “Allah ister ki siz ayakkabınızın bağını da ondan isteyesiniz”226 buyurmuştur. Bu yüzden küçük büyük ne varsa rabbimizden istememiz gerekir; çünkü Allah dua edenleri sever. Dua kulun kulluğudur, dolayısıyla duayı kul olarak yaparız. Dua aynı zamanda bize manevi olarak kazandırır, kulluğumuzu, imanımızı ve Allah’a yakınlığımızı arttırır. Bununla beraber duayı sadece bir şeyi almak için değil, ibadet olarak, ibadetin özü olarak yapmamız gerekir.
Bazen dua ederiz ve Allah duamızı kabul etmedi deriz; ama bu doğru değildir. Allah duayı reddetmez. Allah ayet-i kerimede “bana dua edin, duanıza icabet edeyim”227 buyurmuştur. Dolayısıyla Allah duaya icabet eder, biz de bunun karşılığında kulluğu, Allah’ın sevgisini, imanı kazanmış oluruz.
Zahiri bir şeyi Allah’tan isterken gönül itibariyle mutlaka “bu benim için hayırlıdır” deyip öyle isteriz. O bizim için hayırlıysa bilelim ki Allah onu bize mutlaka verir; ama hayırlı değilse onu hayırlı zannetsek bile bizim için hayırlı olan duamızın gerçekleşmemesidir. Sonuçta Allah yine bizim için hayrı yaratır, yine duamızı kabul eder ve hayrı yarattığı, bizi ondan koruduğu için, her hâlükârda duamızı kabul etmiş olur. Bunu böyle anlamak gerekir.
Bir de bazen hiç ummadığımız bir anda Allah bize dua yaptırır, o duayı bize Allah’ın yaptırdığı da gönlümüze gelir. Bazen yaptığımız duanın sonucunda ne olacağını ya da neyi kazanacağımızı bilemeyebiliriz. Allah bu duayı gönlümüze vahyeder ve yaptırır; yani Allah bir nimeti vermek istediğinde bize onun duasını yaptırır ve bize; “kulum bak sen istedin, ben de seni ciddiye aldım ve duanı kabul edip sana bunu ikram ettim” der. Kul bu nimete layık olduğu için Allah ona böyle bir muamelede bulunur. Bu yüzden kula düşen dua edip kulluğunu ortaya koymak, “ben senin kulunum, her şeyin sahibi sensin, ben her şeyimle sana muhtacım” deyip duasını yapmaktır. Allah’ın verip vermeyeceği ise Allah’ın bileceği bir şeydir.
Sonuç olarak Allah bir kulunun duasını kabul edip ona nimet verirse kulun şükretmesi, vermezse de üzülmemesi, “rabbim böyle güzel gördüyse güzel olan, hayr olan budur” demesi gerekir; çünkü kulluk bunu gerektirir.
