RESULULLAH (S.A.V.) EFENDİMİZ’İN HZ. ZEYNEB ANNEMİZ’LE EVLENMESİ
Resulullah (s.a.v.) Efendimiz hicretten sonra Hz. Zeyd ile Hz. Zeyneb’i evlendirmiş; fakat ikisi arasında bir türlü muhabbet hasıl olmamıştı. Bu sırada Hz. Zeyd (r.a.) devamlı Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’e gelip eşiyle anlaşamadıklarını ve artık tamamıyla ayrılmak istediklerini söylüyordu. Fahr-i Kâinat Efendimiz ise boşanmalarının uygun olmadığını anlatıyor ve Hz. Zeyd’e sabretmesini söylüyordu; ama sonunda Hz. Zeyd ile Hz. Zeyneb Annemiz bağlarını tamamen kopardılar ve boşandılar.
“(Resulüm!) Hani Allah’ın nimet verdiği, senin de kendisine nimet verdiğin kimseye (Zeyd’e), ‘eşini (nikâhın) üzerinde tut (onu boşama) ve Allah’a karşı takvâ sahibi ol (kulluk sorumluluğunu bilip yerine getirmeye çalış)’ diyordun ve Allah’ın açığa vuracağı şeyi insanlar(ın ne söyleyeceklerin)den çekinerek içinde gizliyordun. Oysa Allah, çekinmene daha layık (değil miy)di! Zeyd, o (eşi)nden ilişiğini kesince biz onu sana nikâhladık ki evlatlıkları eşlerinden ilişkilerini kestiklerinde (o kadınlarla evlenmek isterlerse) mü’minlere bir güçlük olmasın. Ve Allah’ın emri (böylece) yerine getirilmiş oldu.”99
Hz. Zeyd, Zeyneb Annemiz’den bağını kestiğinde Ahzâb Sûresi’nin 37-39. Âyetleri nazil oldu ve Allah, Resulullah (s.a.v.) ile Hz. Zeyneb (r.a.) Annemiz’i nikahladı. Rabbimizin de beyan ettiği üzere bu evlilikteki hikmet, Araplardaki adet kaldırılsın diye gerçekleşmiştir; çünkü cahiliyede Araplar birini evlatlık aldıklarında onu öz çocukları addettiği için mahremiyet perdesini aralarından çekiyor ve evlatlıklarının boşadığı hanımları bile kendilerine haram sayıyordu. Bu durum da evlatlık olarak büyüyen kişilerin yeni ailelerinden biriyle evlilik yapmasını imkânsız hâle getiriyor, özellikle sonraki nesillerde evlatlığın soyu, bulunduğu ailenin soyunu kapsadığından halk arasında nesep karışıklığı meydana getiriyordu.
Abdullah Bin Selul gibi bazı adamlar dilleriyle iman ettiklerini söyledikleri hâlde gerçekte iman etmemişlerdi ve Müslümanlardan rahatsızlık duyuyorlardı; ancak şimdiye kadar Müslümanlar aleyhine konuşacakları bir fırsat ellerine geçmemişti. Şimdi ise Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’in Zeyneb Annemiz’le evlenmesi kendilerine göre büyük bir fırsattı. Onlar da bu fırsatı kullanarak ilk defa Müslümanları rahatsız etmeye ve “Muhammed, insanlara çocuklarının eşleriyle evlenmelerini yasaklıyor; ama kendisi oğlu Zeyd’in eşiyle evleniyor” deyip Efendimiz’i hâşâ karalamaya çalıştılar.100 Allah da Ahzâb Sûresi 40. Âyet’i indirdi ve “Muhammed, sizin erkeklerinizden hiçbirinin babası değildir; fakat o, Allah’ın resulü ve nebîlerin sonuncusudur. Allah, her şeyi (en ince ayrıntısına kadar) bilendir” buyurdu.
Daha önce Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’in evladlığı olması sebebiyle insanlar Hz. Zeyd (r.a.)’a Zeyd Bin Muhammed diye seslenirken bu âyetin inişiyle onu gerçek babasının ismiyle çağırmaya; yani ona Zeyd Bin Harise diye seslenmeye başladılar.
Müşrikler de bu mukaddes evliliği haber aldıklarında münafıklardan geri kalmadı ve kendileri için çok önemli olan evlatlık anlayışının Efendimizce değiştirilmesine itiraz edip çeşitli iftiralar attılar. Neticede Allah, Ahzâb Sûresi’nin 4. ve 5. Âyetleri ile hiçbir evlatlığın öz çocuk konumunda olmadığını beyan etti.
“Allah, bir adamın (göğüs) boşluğunda iki kalp yaratmadı. Kendileriyle zıhâr yaptığınız (vücudunu annenizin vücudu gibi kendinize haram kıldığınız) eşlerinizi, sizin anneleriniz saymadı ve evlatlıklarınızı da (öz) oğullarınız olarak tanımadı. Bunlar sizin ağızlarınızla söylediğiniz (fakat gerçekliği olmayan boş ve anlamsız) sözlerden ibarettir. Allah ise hakkı söyler ve (kullarını) doğru yola O, hidâyet eder. (Şu hâlde evlatlıklarınızı kendi) Babalarına nispet ederek çağırın! Bu, Allah katında daha (doğru ve) adaletlidir. Eğer babalarını bilmiyorsanız, o takdirde (bilin ki) onlar, sizin din kardeşleriniz ve dostlarınızdır. Bununla beraber hata ederek yaptıklarınızda size bir günah (ve vebal yoktur), fakat kalplerinizin bile bile yaptığında (günah) vardır. Allah ğafûrdur, rahîmdir (her türlü günahı mağfiret eden, isimlerinde ve fiillerinde her zaman rahmeti tecelli edendir).”101
