close

EL MUNTAKİM

EUZUBİLLAHİMİNEŞŞEYTANİRRACİM BİSMİLLAHİRRAHMANİRRAHİM

Elhamdulillahi rabbil âlemin esselatu vesselamu aleyke ya seyyidel evveline vel ahirin ve ila cemiil enbiyayi vel murselin ve ila cemiil evliyayi vel hamdulillahi rabbil âlemin.

Geçen sohbetimizde Allah’ın El Kahhar ismini anlamaya çalışmıştık. Bu sohbetimizde de hep beraber Allah’ın El Muntakim ismini anlamaya çalışacağız inşallah.

Muntakim; intikam alan demektir. Allah zulmedenlerden intikam alır. Allah ayet-i kerimede; “şirk en büyük zulümdür”479 buyurmuştur. Kim şirke düşer, şirk işlerse kendine zulmetmiş, dolayısıyla zalimlerden olmuş olur. Allah da yaptığı yanlışın, günahın, suçun, zulmün cezasını ona tattırır. Bu yüzden insan kendi kendine zulmettiği için kendi zulmünün cezasını çeker.

Mesela; zahiri olarak namaz kılmayan, oruç tutmayan, hacca gitmeyen biri için İslam’a, şer’i hükme göre dünyada herhangi bir ceza yoktur. Bunları yapmaması ona ahirette de ceza getirmez, sadece bu ibadetlerin sevabından mahrum kalmış olur; ama içki içen, kumar oynayan, zina yapan birine kulların da hakkına girdiği için ceza vardır. Allah, kulların hakkını önce kendi hakkı olarak kabul eder, sonra kula ait kabul eder; çünkü mülkün sahibi olan Allah’tır.

Bu yüzden eğer lâ ilâhe illallah: “Allah’tan başka ilah yoktur” demişsek o halde Allah’ın herkesin ilahı olduğunu bilmemiz ve kime, neye muamele edersek edelim önce Allah’a karşı sorumlu olduğumuzu unutmamamız, her durumda ne yapmamız gerektiğini bilip Allah’ın hükmettiği emrettiği gibi yapmaya çalışmamız gerekir. Yoksa Allah’ı yok saymış oluruz. Allah’ı yok sayınca da kendimizi, nefsimizi, arzumuzu, isteğimizi, düşüncemizi, fikrimizi Allah’ın yerine koyar; yani Allah adına hüküm veririz. Böylelikle o muameleyi yaparken Allah’ı kabul etmemiş oluruz.

Allah ayet-i kerimede; “Allah azizdir ve intikam sahibidir”480 buyurur. Allah; izzet sahibidir, şeref sahibidir, bütün izzet, bütün şeref Allah’a aittir. Kim izzeti, şerefi başka yerde arar, Allah’ı aziz ve şeref sahibi olarak kabul etmezse Allah ondan intikam alır.

Nasıl?

İster aklından, ister ilminden, ister malından, mevkisinden, ister gücünden, kuvvetinden veya çevresinden kısacası neyden dolayı kendine şeref verirse versin Allah bu şerefini ondan alır ve onu şerefsiz, itibarsız, güçsüz, kuvvetsiz bırakır. Allah’ın bu muameleyi ona dünyada yapması kuluna olan rahmetindendir; ama cezasını ahirete bırakırsa bu kişiden ahirette intikam alır; yani Allah, Muntakim ismiyle ona ahirette tecelli eder.

Cehennem, Allah’ın Muntakim isminin tecellisidir. Resulullah (s.a.v.) Efendimiz; “Kıyamet günü bütün insanlar kıyamet yerinde toplanır. Allah da cehennemi kıyamet yerine davet eder. Cehennem de kükreyerek gelip o kıyamet yerindeki bütün insanları çepeçevre sarar ve çemberini daraltmaya başlar. İnsanlar da ateşten uzaklaşmak için birbirinin üzerine yığılır. Cehennem de tıpkı bir insan gibi diridir ve bağırarak; ‘benden intikam almak için hiçbir şeyi yaratmayan Allah’a hamd olsun. Beni kendisiyle intikam almak için yaratan Allah’a hamd olsun’ deyip kıyamet yerinde o çemberi daraltmaya devam eder. Bütün insanlar dehşet içindedir ve hiç kimse ne yapacağını bilemez. O anda ben, Allah için dökülmüş gözyaşlarını alıp insanların etrafına serperim. O gözyaşı oraya serpilince cehennem durur, orayı geçemez”481 buyurur. Demek ki Allah için dökülen gözyaşı bütün insanlık için rahmetmiş!

İsterseniz şimdi Allah’ın Muntakim isminin neden gerekli olduğuyla ilgili biraz örnek vereyim. O zaman Allah’ın bu isminin ne kadar büyük bir nimet olduğunu daha iyi anlamış oluruz, inşallah.

Bazen insanlar cehennemin neden yaratıldığını düşünebilir, hatta bilmedikleri için “cehennem olmasaydı olmaz mıydı” diye söyleyebilirler.

Allah, Kur’an-ı Kerim’de geçmiş kavimlerden bir kavmin iman edenlere yaptıkları zulmü anlatır;

O kavim, iman edenler için hendek kazıp hendeğin içinde ateş yakıyordu ve iman edip “lâ ilâhe illallah” diyenleri ateş hendeğine atıyordu. Kendileri de başlarında durup yananlara gülüyordu. O kavimdekiler ateş hendeğine atacakları her kişiye; “inkâr edersen kurtulursun yoksa bu ateşe girersin” diyordu. Oradaki mü’minlerin istisnasız hiçbiri inkâr etmedi, hepsi de “lâ ilâhe illallah” deyip ateşe atladı. Allah o kavmin iman edenlere yaptıkları zulmü anlatırken; “onlardan sadece aziz ve hamid olan Allah’a iman ettikleri için intikam alıyorlardı”482 buyurur. Bu yüzden Allah ayet-i kerimede bize dua ettirirken; “bizi geçmiştekilerin tabi tutulduğu ağır imtihanlara tabi tutma”483 diye dua ettirir. Acaba böyle bir imtihana tabi tutulsak biz ne yaparız, onların yaptığı gibi yapabilir miyiz!

Bununla ilgili olarak 500 yıl önce yaşamış İspanyol bir papaz olan Bartolomeo De Las Casas isimli zatın, şahit olduğu katliamları yazdığı “Yerlilerin Yok edilişinin Kısa Tarihi” adlı kitabından bir bölüm okuyayım. Bu kitap, 16. Yüzyılda Orta ve Güney Amerika’da İspanyolların yaptıkları zulümleri anlatır.

“İspanyollar anne sütü emen bebekleri annelerinin kucaklarından zorla alıyor, bebeklerin ayaklarından tutarak annelerinin gözleri önünde başlarını kayalara vura vura parçalıyorlardı. Bu sırada annelerin çıldırdığına şahit oldum. Henüz süt emen bebekleri akarsuya atıyorlar, bebekler suya düştükçe de birbirleriyle şakalaşıp kahkahalar atarak bebeklere “seni komik şey seni, nasıl da kıvır kıvır ediyorsun” diyorlardı. Yerlilerden 20 bin kişiyi zorla köleleştirmişlerdi ve yanlarında taşıdıkları bu yerlilere yemek vermiyorlardı. Açlık bir noktaya gelince onlara sadece girdikleri bölgelerdeki hemşerilerini yeme izni veriyorlardı. Bu şekilde ordugâhta inanılmaz bir şekilde insan eti kasaplığı başlamıştı. O zavallıların açlıktan gözlerinin kararıp da hemşerilerini kesmek için nasıl saldırdıklarını gördükçe çıldıracak gibi oluyordum. İnsanların önünde önce çocuklar öldürülüyor, sonra yenilmek üzere kızartılıyordu. Sadece kolları ve bacakları için (en iyi parçalar onlardı) adam öldürülüyordu.

İspanyollar asarak, diri diri yakarak, vahşi köpeklere parçalatarak, bacaklarını, kollarını, başını ve dilini keserek sayısız yerliyi gözümün önünde öldürdüler. Hasta bir yerli, vahşi köpeklerden kaçamayıp diğerleri gibi parçalanacağını anlayınca hemencecik bir ip aldı, tahminen bir yaşındaki bebeğinin ayağını bağladı. Bebeği bir direğin üstüne atmaya çalışıyor, hiç olmazsa bebek kurtulsun, köpekler bebeği parçalamasın diye çabalıyordu; ama zamanı yetmedi, köpekler onu parçaladığı gibi bebeği de parçaladılar. İspanyolların; yerlilerin ellerini, dillerini, kulaklarını, burunlarını hiç sebepsiz yere kestiğini gözlerimle gördüm. Variller, fıçılar dolusunca kesilmiş kulak biriktirdiler. İspanyollar bu krallıklarda 10 yılda 4 milyon insanı bu şekilde öldürüp katlettiler.”

Evet, bölümü okuduk, İspanyolların 500 sene önce yerlilere nasıl bir zulüm uyguladığını öğrendik. Şimdi, böyle bir durumda Allah muntakim olmazsa bir eksiklik olmaz mı! Zulme uğrayanların rabbi muntakim olan Allah’tır. Zulme uğramayan, savaş görmeyen kimseler cehennemin gerekli olduğuna iman edemeyebilir, dolayısıyla “cehennem olmasın” diyebilir; ama bu düşünce yanlıştır.

Bu bölümü, insanın insanlığını kaybedince nasıl vahşi bir canavara dönüştüğü anlaşılsın diye okudum. Bu, tarihte yaşanmış olaylardan sadece bir tanesidir. Bütün tarih bu şekilde zulümle, katliamla doludur. Belki verdiğim bu örnekte yaşananlar diğer zulümlerin yanında hiç kalır, basit kalır. Ateş düştüğü yeri yakar, dolayısıyla bunun nasıl ağır bir olay olduğunu ancak yaşayanlar, tadanlar bilir. Bu yüzden zulme uğrayanlar Allah’ın muntakim olduğuna hamd ederler.

İntikam; yapılan zulme karşılık cezadır. Mü’minler “lâ ilâhe illallah” deyince onları ateş hendeklerine atan kâfirler onlardan intikam alıyordu; çünkü o kavme göre iman edenler kavmin putlarını inkâr etmişti, kavim de iman edenlerden o putlarının intikamını alıyordu. İman edenlere zulmeden bütün kavimler kendilerini imana davet eden peygamberlere ve onlara tabi olanlara böyle yapmıştır.

Resulullah (s.a.v.) Efendimiz de geldiğinde herkese “lâ ilâhe illallah deyin kurtulun” dediğinde müşrikler ona düşman kesilip hakaret ettiler, küfrettiler, iftira attılar, hatta “haydi onu öldürelim” dediler. Resulullah (s.a.v.) Efendimiz mecburen hicret etmek zorunda kalınca bu defa da peşinden gidip onu öldürmeye çalıştılar. Yine yapamayınca bu defa Medine’ye saldırdılar. Peki, müşrikler neden böyle yapıyorlardı, Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’le sahabesinden neyin intikamını alıyorlardı? -Tabi ki kendilerince taptıkları rablerinin, putlarının intikamını alıyorlardı. “O bizim putumuzu inkâr etti, putlarımızı, ilahlarımızı kabul etmedi” deyip kendi ilahlarının intikamını alma peşindeydiler. Bu nedenle dinsiz insan yoktur. İnsan, ya Allah’a iman eder ya da kendine bir put edinir. Ya, Allah’tan, haktan yana durur ya da hakka karşı durup kendi putunu savunur. Bu herkes için böyledir.

Bu yüzden Resulullah (s.a.v.) Efendimiz; “herkes kimden yana olduğuna, kimi desteklediğine, kime ‘doğru yapıyor, güzel yapıyor’ dediğine baksın. Eğer desteklediği topluluk zulmeden bir topluluksa o onlardan uzak bir memlekette bile kalsa onları desteklediği için işlenen zulme, cinayete o da ortaktır; ama biri onları desteklemezse elinde olmadan o zulmedenlerin içinde bulunsa bile onlardan değildir. Aynı şekilde iyilik yapanlara destek olanlar onlarla aynı memlekette olmasa bile sırf destek olduğu için yapılan iyiliklerin ortağıdır” buyurur.

Resulullah (s.a.v.) Efendimiz başka bir hadisinde; “kişi sevdiğiyle beraberdir. Kişi, arkadaşının, sevdiğinin dini üzeredir. Öyleyse her biriniz kiminle dostluk kuracağına dikkat etsin”484 buyurmuştur. Eğer insan, arkadaşının dini üzereyse o halde arkadaşı ne yaparsa yapsın onun ortağıdır, onunla beraberdir. Kıyamet günü de onunla beraber hesaba çekilir; yani biri Firavun’u sevse “Firavun doğru yapmıştı” deyip onu desteklese Firavun’u hiç görmemiş olsa bile Firavun’un arkadaşıdır.

Allah ayet-i kerimede Yahudiler için buyurur; “onlar; biz, bize indirilene iman ettik (dediler). De ki onlara: Eğer siz iman etmişseniz neden bundan önce Allah’ın peygamberlerinizi öldürüyordunuz.”485 Allah bunu Resulullah (s.a.v.) Efendimiz zamanındaki Yahudilere söylüyor. Oysa o dönemdeki Yahudiler peygamberlerini öldürmemişti, zaten onlar Hz. İsa (a.s.)’dan bile 500 sene sonra gelmişlerdi. Hal böyleyken Allah’ın onlara; “neden peygamberlerinizi öldürüyordunuz” buyurmasının sebebi nedir? -Çünkü onlar atalarının dini üzereydi ve “biz onların yaptıklarını kabul ediyoruz, hepsi doğru yapmıştır” diyorlardı. Bu yüzden onlar da aynı şekilde peygamberleri öldürme günahına ortaktır. Bundan dolayı Allah onların da aynı cinayeti işlediklerini buyuruyor.

Öyleyse bizim de “acaba kimi destekliyoruz, kimden yanayız, kimin haklı olduğunu, güzel yaptığını söylüyoruz” deyip kendimize bakmamız gerekir. Çünkü kimi destekliyorsak onların arkadaşıyız demektir. Bu durumda desteklediklerimiz zulmediyorsa o zaman biz de onlar gibi zalimlerden olmuş oluruz.

Bu yüzden Resulullah (s.a.v.) Efendimiz; “biri başka bir memleketteyse, zulmedenlerle zahiri olarak hiç alakası olmamış bile olsa sırf zalimleri desteklediği için onlardandır; ama elinde olmadan zulmedenlerin içinde bulunanlar o zalimleri desteklemiyorsa onlardan değildir” buyurmuştu. Zulmedenleri destekleyen biri önce zalimlerin ateşini, zulmünü artırır; yani zulmü önce onlara yapar, sonra onların yaptığı zulme kardeş olarak ortak olur. Yalnız buranın iyice anlaşılması gerekir. Zulme, günaha ortak olmak, yapılan zulmün, işlenen günahın onlar arasında bölünmesi değil; işlenen günahın olduğu gibi ötekine de yazılması demektir. Daha iyi anlaşılması için bir örnek vereyim; beş kişi bir adamın ölümüne karar verse sonra bir kişiyi gönderip onu öldürtseler o beş kişinin her biri tek tek katil olmuş olur. Bu yüzden ceza (kısas) uygulandığı takdirde her beşine de aynı ceza uygulanır.

İşte, insanın kime dostluk, kardeşlik yaptığı bu kadar önemli bir meseledir. Zaten kabirdeki suallerden bir tanesi de Men ihvanuke veya men ehavatuke: “Kardeşlerin kimlerdir” sorusudur. Melekler; erkek olsun, kadın olsun herkese “kardeşlerin kimlerdi, sen kimlerdendin, kimi seviyordun, kimi destekliyordun” diye sorar. Eğer “kardeşlerim mü’minlerdir, Allah’ı sevenlerdir, Allah’a iman edenlerdir” diyemezsen cevap verememiş olursun. “Rabbin kim, peygamberin kim, dinin nedir, kitabın nedir, kıblen neresidir, kardeşlerin kimlerdir, imamın kimdir” sorularından birine bile cevap veremezsen ebediyen kaybetmen söz konusudur; çünkü bunlar iman sorusudur. Zaten ölmeden önce herkes kendi yerini gördüğü için aslında gerisi bir formalitedir.

Zulüm zulmet; karanlık demektir, sevap da; aydınlık, nur demektir. Sevap “sevb” kelimesinden türetilmiş bir kelimedir. Sevb, esvab demektir. Esvab da elbise anlamına gelir. Bu durumda sevap, elbise manasına gelir; ama bu elbise nurdan bir elbisedir. Sevabın artması da gönüle giyilen bu elbisenin nurunun artmasıdır. Her sevap işlendiğinde bu nur artar. Aynı şekilde her günah işlendiğinde de o gönülde zulmet, karanlık artar; çünkü her günah zulmettir, karanlıktır.

Bununla ilgili olarak Resulullah (s.a.v.) Efendimiz bir hadis-i şerifinde; “günah işlediğinizde kalbinize bir leke gelir. Bir sevap işleyerek o lekeyi temizleyin”486 buyurur. Sevaptan, nurdan, takvadan bir elbise giyen birinin gideceği yer cennet olur. Zulümden, küfürden, şirkten elbise giyenlerin gideceği yer de cehennemdir. Allah cehennemlikleri anlatırken “günahı kendisini çepeçevre kuşatmış olanlar (cehennemliktir)”487 buyurur; yani günah işleyenler değil günahı bir elbise gibi giymiş olanlar cehennemliktir.

Bu yüzden herkes; “acaba ben zulümden mi yoksa haktan yana mı duruyorum? Eğer zulümden yana duruyor, zulmedenleri seviyorsam bu durumda zulmedenlerin zulmüne ortak olmuşum, kardeşlerim onlar olmuş, ben onlarla beraberim. Allah onlara yaptığı muamelenin aynısını bana da yapar” deyip kendine, yakınındakilere bakmalı ve kendini hesaba çekmelidir. Mü’minler hesabını böyle yapar. Eğer biri böyle yapmazsa safını Allah’a göre belirlememiş olur.

Asabiyet; ırkçılık demektir ve her türlü asabiyet zulümdür, küfürdür, şirktir. Irkçılığı ilk yapan iblistir. İblis, Hz. Âdem için; “ben ondan daha hayırlıyım, üstünüm. Beni ateşten onu çamurdan yarattın”488 derken Hz. Âdem’e karşı ırkçılık yapmıştır. Irkıyla başkalarına karşı üstünlük taslayanlar iblis gibi ırkçılık yapmıştır. Aynı şekilde bu üstünlüğü din adına cemaatiyle yapanlar da dinde ırkçılık yapmıştır. Allah ayet-i kerimede; “hayır işlerinde yarışın”489 buyurur. Eğer bir cemaat hak üzere, hayır üzere yarışıyorsa hak üzeredir. Hayırda yarışanların da kardeşine yardım etmesi, ona asla çelme takmaması gerekir. Eğer birileri yahut bir cemaat başkalarını eleştiriyor, çekiştiriyor, yeriyor, kötülüyorsa kardeşlerine çelme takmış, taş atmıştır.

Örnek vermek gerekirse; zahiri olarak bizim ekonomik şartlarımız müsait değil; ama şartları müsait olanların Afrika’da, Irak’ta, Suriye’de aç olanlara, darda kalanlara yardım etmesi doğru bir şeydir. İster mü’min Müslüman olsun, isterse insan olarak kardeşlerimiz olsun, bu fark etmez yardıma muhtaç olanlara yardım edilmesi gerekir. Bu yüzden yardım edenleri eleştirmek doğru değildir. Aynı şekilde hayvanlara yardım edenler için de; “bunlar boş bir şey yapıyor” dememiz kesinlikle yanlıştır. Çünkü eleştirirsek ırkçılık; yani cemaatçilik yapmış oluruz. Cemaat halinde olmak, cemaatli olmak farklı, cemaatçi olmak farklı bir şeydir. Cemaatçi olmak ırkçı olmaktır.

Kim Allah adına nerede bir hayır işliyorsa bize düşen onu övmektir; yani hiçbir şey yapamıyorsak en azından güzel yapanı övmemiz, takdir etmemiz, sevmemiz ve elimizden geldiği kadar ona yardım etmemiz gerekir. “Benim elimden bir şey gelmiyor, gücüm yetmiyor” ya da “bu gereksizdir, boştur, yanlıştır” diyemeyiz. Eğer onlar doğru yapıyorsa ve Allah onların yaptığından razıysa o halde bizim de onlardan razı olmamız, yaptıklarını beğenmemiz hatta “keşke Allah bana da imkân verseydi ben de böyle yapsaydım” dememiz gerekir.

Allah “hayır işlerinde yarışın” demişse birbirinize çelme takın dememiş, herkesin, daha güzelini yapmaya çalışması gerektiğini söylemiştir. Eğer güzel yapanlar gibi yapamıyorsak bu durumda hiç olmazsa onları sevmemiz, onlara taş atmamamız, hak üzere olanlarla beraber hak üzere olmamız gerekir.

Hak üzere olmak ne demektir?

Biri, Allah adına bir iş yaptığında onu sevip ona yardım eder, onunla beraber olursan Allah ile beraber olmuş olursun; çünkü o hak üzeredir. Aynı şekilde ebedi hayatını kazanmak için Allah yolunda çabasını, gayretini sarf edenleri sevdiğinde, onlara yardım ettiğinde yine Allah ile beraber olmuş olursun.

Allah, kendisini kul olarak, Hz. İnsan olsun diye yarattığı halde kendisini yaratan rabbini bilmeyen, bununla beraber Allah’ın koyduğu kuralları, yaşam biçimini, hayatı kabul etmeyip “bana göre, bize göre” diyenler kendini Allah’ın yerine koyup ilahlık taslamıştır ya da başkalarını kendisine önder kabul edip “Allah’ın söylediği bizim için bir mana ifade etmez, önderimizin söylediği bizim için doğrudur” diyenler önderlerini ilah edinmiştir. İlahlık taslayıp Allah’ı kabul etmeyenleri destekleyenler de onlardandır; yani onların kardeşidir, arkadaşıdır ve onların ateşini artırır, yaptıklarına da ortak olur.

Böylelerine “evet, siz doğru yapıyorsunuz” dersek biz de önce onların ateşini artırır, onlara zulmetmiş oluruz; çünkü yanlışlarına devam etmelerine neden oluruz, onlar da yanlış yaptıkça ateşleri artar. Onlara “doğru yapıyorsunuz” demek yerine “bütün yollar Allah’ın huzuruna çıkar, siz nereye gidiyorsunuz! Bu yaptığınız, Allah’ın beğendiği, sevdiği ve emrettiği bir şey midir” diye sormamız gerekir.

Allah’a âbd olmayan, rabbini kabul etmeyen, Allah’ın hesabını yapmayan birinden daha vahşi hiçbir canavar yoktur. Bu yüzden Allah ayet-i kerimede; “onlar hayvan gibidir, hatta hayvandan daha aşağıdır”490 buyurmuştur. Sözde onun bir de aklı var, fikri var, düşüncesi var!

Yırtıcı bir hayvan acıktığında ot yiyen başka bir hayvana saldırarak onu öldürür ve yer. Avını yakaladıktan, karnını doyurduktan sonra fırsatını yakalasa bile başka bir hayvanı öldürmez, başka bir hayvan daha ölsün istemez. Zaten avını da aç olduğu için, avı onun rızkı olduğu için öldürür.

Bununla ilgili belgeselde izlediğim bir olayı anlatayım;

Yırtıcı bir hayvan, bir ceylan öldürüp yavrularıyla beraber onu yedi. O ceylanın da bir yavrusu vardı; ama yavruya karışmadı, ona ne yapacağını da bilemedi. Hatta ceylanın yavrusunu kendi yavrularıyla beraber getirip bir ağacın üzerine çıkardı ve düşmemesi için onu sürekli korudu. Annesini öldürdüğü için, yanlış yaptığını düşündüğünden dolayı yavruyu koruma ihtiyacı hissetti. Yırtıcı bir hayvan bile böyleyken insan böyle değildir.

İnsan, sırf kendi dediği olsun, onun emrettiği gibi olsun, hüküm onun olsun diye çoluk çocuk demeden bir anda binlerce insanı öldürebilir. Bu; ben ilahım, demek ve Allah’ın rablığını, malik’ül mülk oluşunu kabul etmemektir. Bununla beraber Allah’ın aziz ve intikam sahibi olduğunu kabul etmeyip Allah’ın intikam alacağına iman etmemektir. İnsan aynı şeyin kendi başına geleceğini bilse hiç bunu yapar mı? -Yapmaz, yapamaz, iman etmiş olsa yapamaz.

Mesela; Allah, kulunun hali ne olursa olsun, kulu nerede olursa olsun onu sever; çünkü Allah yaratırken kulunu sevmiş öyle yaratmış, kulunun Hz. İnsan olmasını dilemiş, onu Hz. İnsan olsun diye yaratmıştır. Kulu ters tarafa giderken bile Allah ona sürekli imkân tanır, fırsat tanır. Bütün imkânları sürekli olarak onun önüne koyar ve “kulum bana dön, seni bunun için yaratmamışım, seni kendim için yaratmışım” deyip onu sürekli olarak uyarır.

Hz. Nuh (a.s.) 950 sene boyunca kavmini imana davet etmiştir. Kavmi ona iman etmeyince o da artık umudunu kesip; “rabbim! Yeryüzünde kâfirlerden hiçbirini bırakma”491 diye beddua etmiştir. Peki, Hz. Nuh (a.s.) böyle beddua ederek doğru mu yapmıştır? -Elbette ki kendisine göre doğru yapmıştır; ama Allah’a “kullarının hepsini helak et” demenin bir cezası vardır. Eğer içlerinden biri bile iman edecek olsaydı elbette ki Allah onları helak etmezdi; ama içlerinden iman edecek biri bile yoktu. Allah da Hz. Nuh’un bedduasını kabul etti ve yeryüzünden bütün kâfirleri sildi; ama onun zürriyetinden gelenler yine kâfir oldu, bu durum değişmedi, zaten değişmez de. Bu yüzden Hz. Âdem (a.s.) insanlığın birinci babası, Hz. Nuh (a.s.) da ikinci babasıdır. Allah, insanlığın soyunu Hz. Nuh (a.s.)’ın soyundan devam ettirmiştir.

Allah, Hz. Nuh (a.s.)’ın kavminin hepsini toptan helak etmiş, Hz. Nuh (a.s.)’a da bunun ne kadar ağır bir şey olduğunu oğlunu helak ederek tattırmıştır. Hz. Nuh (a.s.); “ya rabbi! O benim evladımdır, benim ailemdendir” deyip feryat etmiş ama Allah ona “o senin ailenden değil (senin ailen sana iman edenlerdir)”492 buyurmuştur. Bu yüzden biri beddua ettiğinde bu bedduasının bir karşılığının olduğunu bilmelidir. Bir peygamber ki 950 yıl boyunca insanları Allah’a davet etmiş; ama “rabbim! Yeryüzünde kâfirlerden hiçbirini bırakma” dediği için Allah da ona “bu istediğinin nasıl bir şey olduğunu bir de sen tat” demiştir; çünkü kulunu helak etmek Allah’a ağır gelir.

İnsan, Allah’a iman etmez, hakta durmazsa kendine başka bir hak arar ve hak dediği şey onun ilahı olmuş olur. Oysaki hak; Allah’tır, haklı olan Allah’tır. Bu durumda haklı olanlar, hakta olanlar Allah ile beraber olanlardır. Mesela; Şii, Sünni çatışması vardır, her iki taraf da birbirini öldürür. Sözde iki taraf da mü’mindir, Müslümandır; ama iki taraf da birbirini Müslüman olarak kabul etmez. Böyle Müslümanlık olur mu, bu nasıl mü’minliktir böyle! Bu durumda her ikisi de mü’min değildir, bunun manası budur; çünkü Resulullah (s.a.v.) Efendimiz;

-İki mü’min, iki Müslüman karşı karşıya gelip birbirlerini öldürmeye çalışırsa ikisinden biri öldüğü takdirde ikisi de cehennemliktir, buyurur.

Sahabeler;

-Ya Resulullah! Öldürenin cehennemlik olduğunu anladık, ölen niye cehennemliktir, diye sorar.

Bunun üzerine Resulullah (s.a.v.) Efendimiz;

-Çünkü o da kardeşini öldürmeye kastetmişti, buyurur.493

Allah ayet-i kerimede; “eğer mü’minlerden iki topluluk birbirleriyle savaşırlarsa aralarını düzeltin. Şayet biri ötekine saldırırsa, Allah’ın buyruğuna dönünceye kadar saldıran tarafla toptan savaşın. Eğer dönerlerse artık aralarını adaletle düzeltin ve her işte adaletli davranın. Şüphesiz ki Allah, adil davrananları sever”494 buyurur. Allah, mü’minler arasında savaşı, kavgayı, yanlışı kabul etmez. Bunun için ayetin devamında; “mü’minler sadece kardeştir”495 buyurur.

İnsan, Allah’a iman etmeyince insanlığını kaybeder, kendisine bir takım haklar tanır ve o hakkı alabilmek için sınır tanımaz; yani çoluk çocuk demeden insanları öldürür. Yaptığı iş için de kendini haklı görür; ama hakkı yanlış yerde arar. Gerçekten hakkı aramış olsa o zaman Allah ile beraber olması gerekirdi. Hâlbuki hakkı aradığını iddia etse de aslında hakkı aramaz; çünkü hakk olan Allah’ı kabul etmez. Eğer biz de biri Allah’ı kabul etmediği halde onun haklı olduğunu söyler onu kabul eder, onu takdir edersek onun işlediği bütün zulme, bütün günaha ayniyle birebir ortak olmuş oluruz.

Bu yüzden kime “haklı” dediğimize, kimi desteklediğimize, kimden yana durduğumuza bakmamız gerekir. Eğer buna dikkat etmiyorsak o halde hiç yapmadığımız, işlemediğimiz bir günahı Kıyamet günü defterimizde gördüğümüzde hiç şaşırmayalım! Şimdiden bunun böyle olduğunu bilelim, bilelim ki Kıyamet günü böyle bir şeyle karşı karşıya kalmayalım.

Eğer ben şimdi bunları olduğu gibi söylemezsem Allah, Kıyamet günü bana “kullarım böyle olduğunu bilmiyordu; ama sen biliyordun, neden onlara söylemedin” deyip hesabını bana sorar. Bu nedenle hakkı olduğu gibi ortaya koymam lazım. Resulullah (s.a.v.) Efendimiz; “hakkı bilip de söylemeyen dilsiz şeytandır” buyurmuştur. O halde dilsiz şeytan olmamak için nerde olursa olsun, hakkı söylemek gerekir. Biri, birilerinin kızmasına, gücenmesine, darılmasına bakıp hakkı gizlerse dilsiz şeytan olur. Özellikle âlimlerin rahatlıkla hakkı konuşması, yanlışın olduğu yerde susmaması, hak neyse onu söylemesi gerekir.

Evet, Allah, muntakimdir; zulmedenlerden intikam alır. Mesela; fazla eskide değil 70-80 sene, en fazla 100 sene önce bu memlekette yapılan zulümler bir insanın aklının almayacağı kadar şiddetli olmuştur. Gereksiz ve boş yere birçok insan öldürülmüştür. Öyle ki insanlar sırf “ben mü’minim, Allah birdir, hüküm Allah’ındır” dediği için öldürülmüştür. Bir yerde birileri, devletin başındakilere; “siz yanlış yapıyorsunuz” dediğinde “işte, siz rejime karşı geldiniz” deyip o köyü, kasabayı, şehri birden topa tutup bombalamışlardır. Bu yüzden bu zulümden dolayı şimdiye kadar insanlar; “ben Müslüman’ım” demeye bile korkmuşlardır. Şu anda bile hala o korkunun etkisi vardır!

Eğer insan, Hz. İnsan olmayı, kim olduğunu unutursa en vahşi canavardan bile daha vahşi olur. Dolayısıyla “benim hükmüm geçsin, benim dediğim olsun” diye sınır tanımaz, insanı insan olarak görmez. Bu, bütün zamanlarda hep böyle olmuştur.

Hz. Âdem (a.s.)’ın çocuklarından biri olan Kâbil; “babamın sevgisi bana kalsın” diye, “Allah, Habil’in kurbanını kabul etti de benimkini niye kabul etmedi” deyip Habil’i kıskanmış ve onu öldürmüştür. Kâbil bu cinayeti sadece kıskançlığından dolayı işlemiştir. Durum böyle olunca Allah’ın Muntakim ismi olmasın mı! Allah’ın Muntakim ismi olmazsa bir eksiklik olmaz mı!

Allah’ın Muntakim ismine örnek teşkil edecek bir kıssadan hisse anlatayım;

Zatın biri bir ağacın gölgesinde uzanıp dinlenirken kendi kendine; “ya rabbi tamam bu cennet güzeldir de bu cehennem olmasaydı olmaz mıydı” der. Allah da Hz. Cebrail (a.s.)’a; “git şu kuluma cehennemin varlığının gerekliğini öğret” buyurur. Hz. Cebrail (a.s.), genç bir süvari suretinde adama doğru hızla gelerek ona kamçıyla vurmaya başlar. Adam bağırıp çağırarak kaçmaya çalışır, bir yandan da bu genç süvariye “beni niye dövüyorsun, benim suçum nedir” der; ama atın üzerindeki kişi tek bir kelime bile söylemez. Bir de adamın olduğu yer yamaçlık bir yerdir. Süvari, adamın yamaca tırmanmasını sağlayacak şekilde adamı dövmeye devam eder. Adam da düşe kalka tepeye varır. Sonra onu bir genç kılığında döven Hz. Cebrail (a.s.) hiçbir şey söylemeden oradan hızla uzaklaşıp gider. Adam tepede perişan vaziyette Allah’a dönüp; “ya rabbi sen cehennemi boşa yaratmamışsın, cehennem böylelerine lazımdır, gereklidir” der.

Allah en ufak bir şey bile olsa hiç kimsenin hakkını hiç kimsede bırakmaz. Bu yüzden Allah ayet-i kerimede; Fe men ya’mel miskâle zerratin hayran yerah ve men ya’mel miskâle zerratin şerran yerah:496 “Kim ki zerre kadar hayır işlerse onu görür, her kim de zerre kadar şer işlerse onu görür” buyurmuştur. Herkes yaptığının karşılığını görür, Allah mutlaka bunu ona gösterir. Zerre; gözle görülmeyecek kadar küçük parçacık demektir. İnsan, hayrı ve şerri insana karşı, en yakınlarına karşı işler; yani “ben bunu böyle yaptım, bu bana kaldı” demekle kimse hesap vermekten kurtulamaz. Böyle bir şey yoktur!

Bu yüzden her konuda “Allah’ın bu konudaki hükmü nedir, Resulullah (s.a.v.) Efendimiz olsaydı bu durumda ne yapardı” diye bakmamız gerekir. Böyle yapmazsak Allah’ın hükmünü kabul etmemiş, kendi kendimize hüküm koyup; “ilah benim” demiş oluruz. Bu durumda da Allah’ın intikamıyla karşı karşıya geliriz. Karşındaki senden intikam alma gücüne sahip olamayabilir; ama onun Allah’ı var, ondan nasıl kaçacaksın, nasıl kurtulacaksın! Dünya hayatı bir gündür bir gün! Allah senin bu zulmüne müsaade ediyorsa hayat bir imtihan olduğu için müsaade ediyor, yoksa yaptığının yanına kâr kalacağını asla zannetme!

Asıl hayat ahiret hayatıdır, Allah herkesin hesabını ahirete göre yapar. Allah burada hemen cezayı vermez. Bundan dolayı hiç kimse yaptığı zulmün yanına kâr kalacağını zannetmemeli, böyle bir şeyi aklından bile geçirmemelidir. Eğer böyle bir şeyi aklından geçirir; “bu yaptığım bana kâr kalır, bir şey olmaz” derse “Allah zalimdir” demiş olur.

Allah muntakimdir, cehennem de Allah’ın Muntakim isminin tecellisidir. İnsan kendi kendine zulmedip ateşini buradan ahirete beraberinde götürür; yani burada yaptığı zulüm orada onun için ateş olur, cehennem ateşi olur, ona azap olur. İnsanın ahirete ateşini buradan götürmesi bu manaya gelir.

İsterseniz şimdi de Allah’ın Muntakim ismiyle ilgili ayetleri hep beraber anlamaya çalışalım inşallah.

EUZUBİLLAHİMİNEŞŞEYTANİRRACİM BİSMİLLAHİRRAHMANİRRAHİM

Fe lâ tahsebennallâhe muhlife va’dihî rusulehu: “Allah’ın, resullerine verdiği ahitten (verdiği sözden) cayacağını (unutacağını) zannetmeyesin.” Allah, resullerine verdiği sözü mutlaka yerine getirir, onlara verdiği sözden caymaz, dönmez. Allah, resullerine kitabıyla, vahyiyle söz vermiştir. Bütün insanlar da Allah’ın bu sözüne muhataptır. Eğer biri, Allah’ı kabul etmişse “Allah’ın vahyini, kitabını olduğu gibi kabul ediyorum” diye Allah’a söz vermiştir. Aynı şekilde insanın da sözünden dönmemesi gerekir. Dönerse ne olur? İnnallâhe azîzun zuntikâm:497 “Allah, azizdir ve intikam sahibidir.”

Allah’a söz verdikten sonra sözünden cayarsan Allah intikam sahibidir. Aynı şekilde Allah’ın resulüne itiraz edip ona karşı gelirsen yine Allah’a karşı gelmiş olursun; çünkü Allah ayet-i kerimede; “ben ve resullerim mutlaka galip geleceğiz diye benden söz çıkmıştır”498 buyurmuş, resulünü kendisinden ayırmamıştır. Bu durumda Allah’ın resulüne karşı gelirsen Allah’a karşı gelmiş olursun. Allah da bana karşı durulmaz, buyurmuştur.

Ve men azlemu mimmen zukkire bi âyâti rabbihî summe a’rada anhâ: “Şu kimseden daha zalim kim vardır. Kendisine rabbinin ayetleri hatırlatılır sonra ondan yüz çevirir.” Bundan daha zalim hiç kimse yoktur. Böyle biri, Allah’a kafa tutmuş demektir. Allah’ın ayetleri ona okunmasına, anlatılmasına, hatırlatılmasına rağmen ayetlerden yüz çevirir. Kendine rabbini, rabbinin sözünü, kelamını kabul etmeyecek, ciddiye almayacak kadar zulmetmiştir. En zalim insan budur. Allah da zuntikamdır, onun bu yaptığının cezasını verir. Nasıl? -Onun hiçbir şey olmadığını ona tattırır. İnnâ minel mucrimîne muntekimûn:499 “Muhakkak ki biz mücrimlerden (bize karşı suçlu olanlardan) intikam alırız.”

Ve lekad erselnâ min kablike rusulen ilâ kavmihim: “And olsun ki biz senden önce de kavimlere resuller gönderdik.” Fe câûhum bil beyyinât: “(Onların resulleri) Onlara beyyinelerle (apaçık mucizelerle, ayetlerle) geldiğinde.” Fentekamnâ minellezîne ecramû: “Cürüm işleyenlerden intikam aldık.” Resullerimi, onlarla beraber gelen ayetlerimi, mucizeleri kabul etmeyenlerden, bu konuda cürüm işleyenlerden intikam aldık; yani onları helak ettik. Ve kâne hakkan aleynâ nasrul mu’minîn:500 “Mü’minlere yardım etmek de bizim üzerimize bir haktır.”

Allah, mü’minlere yardım etmeyi kendi üzerine bir hak olarak aldıysa o halde mü’minlerin korkmaması, endişe etmemesi gerekir; çünkü Allah “siz mü’minseniz size yardım etmek benim üzerime haktır” buyurmuştur. Bu durumda mü’min nasıl korkabilir, nasıl endişe edebilir! Korkup endişe edenler mü’min değildir; çünkü Allah’ın kendisine yardım edeceğine iman etmemiştir. Böyleleri mü’min olmadığı için yardımı, desteği başka yerde arar. Yola çıkar, haklı olduğunu, hakta olduğunu, hakkını almak için mücadele ettiğini söyler, sonra da “falanca bana yardım etsin, filanca bana yardım etsin” der ve başkalarının desteğini almaya çalışır. Hâlbuki sen mü’minsen desteği Allah’tan alman gerekmez mi! Bu nasıl fertler için böyleyse topluluklar için de, devletler için de böyledir.

Allâhu lâ ilâhe illâ huvel hayyul kayyûm:501 “Allah odur ki o hayy ve kayyum olandır.” Diri olan, bununla beraber kıyamda olandır, diriltip kıyamda durdurandır.

Nezzele aleykel kitâbe bil hakk: “Sana kitabı hak ile indiren (odur).” Musaddikan limâ beyne yedeyh: “(Bu kitabı) Önündekileri tasdik edici olarak (indirmiştir).” Ve enzelet tevrâte vel incîl:502 “Tevrat’ı ve İncil’i de o indirmiştir.”

Min kabl: “Bundan (Kur’an’dan) önce.” Huden lin nâs: “İnsanlar için hidayet olsun diye.” İnsanlar onunla hidayete ersin diye. Allah hiçbir dönemde insanlığı kitapsız, hidayetsiz, nebisiz, resulsüz bırakmamıştır. Ve enzelel furkân: “Ve (Allah) Furkan’ı da indirmiştir.” Hakkı batıldan, doğruyu yanlıştan ayıran Furkan’ı da indirmiştir. Bütün kitaplar, bütün ayetler aynı zamanda Furkan’dır. İnnellezîne keferû bi âyâtillâhi lehum azâbun şedîd: “Muhakkak ki ayetlerimizi inkâr edenler için şiddetli bir azap vardır.” Vallâhu azîzun zuntikâm:503 “Muhakkak ki Allah azizdir, intikam sahibidir.” Allah, kendi izzetini kabul etmeyenlerden intikam alır.

Nasıl?

Kendi izzetiyle, şerefiyle şereflenmeyenleri şerefsiz ve değersiz bırakır; yani şerefini kimden, nerden aldıklarını zannetmişlerse o zannettiklerini Allah onlardan alır ve böylece onları kıymetsiz, değersiz ve şerefsiz bırakır.

Ve in kâne ashâbul eyketi le zâlimîn:504 “Muhakkak ki Eyke ahalisi zalimlerdendi.” Onlar peygamberlerine iman etmeyip ve Allah’ın vahyine karşı geldikleri için zalimlerden olmuştu. Fentekamnâ minhum: “Biz de onlardan intikam aldık.” Ve innehumâ le bi imâmin mubîn:505 “Onların imamları da (öncüleri de) apaçık önlerinde oldukları halde.” Küfrün bir de öncüleri, önderleri vardır. Şeytanların önderlerinin iblis olduğu gibi küfrün önderleri de iblisi temsil eder, iblis gibi olmuştur.

Allah bir de “ihramlıyken avlanmayın. Eğer böyle yaparsanız onun dengi ya bir kurban kesmektir, ya fakirleri doyurmaktır ya da oruç tutmaktır” buyurur. Gereğini yerine getirmezseniz Vallâhu azîzun zûntikâm:506 “Allah azizdir, intikam sahibidir.” Yani “yanlış yapma, benim yoluma girmişsen, bir şey yapmaya çalışıyorsan doğru düzgün yap, eksiksiz yap. Bu eksik olursa bir şey olmaz deme, bana verdiğin sözü yerine getir” buyurdu Allah.

Allah, iman etsinler diye Hz. Musa (a.s.)’ın kavmine bela ve musibet indirir. Ve lemmâ vakaa aleyhimur riczu kâlû yâ mûsâ: “Ne zaman ki onların üzerine azap çöktü, dediler ki: Ya Musa!” Ud’u lenâ rabbeke bi mâ ahide indeke, le in keşefte annâr ricze: “Rabbinin sana verdiği ahid hürmetine bizim için dua et. Eğer bu azabı üzerimizden kaldırırsan.” Le nu’minenne leke: “Sana iman edeceğiz.” Ve le nursilenne meake benî isrâîl:507 “Bununla beraber Ben-i İsrail’i (kavmini) seninle beraber göndereceğiz.” Sen “İsrailoğullarını benimle birlikte gönderin” demiştin, biz de onları seninle beraber göndereceğiz, dediler.

Fe lemmâ keşefnâ anhumur ricze ilâ ecelin hum bâligûhu: “Ne zaman ki biz o belayı (musibeti) belirli bir süreye kadar onlardan kaldırdık.” İzâ hum yenkusûn:508 “Hemen yeminlerini bozdular.” Onlar yemin etmişlerdi; ama sanki o sözü hiç vermemiş gibi yeminlerini bozdular.

Fentekamnâ minhum: “Biz de onlardan intikam aldık.” Fe agraknâhum fîl yemmi: “Onların hepsini denizde boğduk.” Neden böyle yaptık? Bi ennehum kezzebû bi âyâtinâ: “Ayetlerimizi yalanladıkları için.” Ve kânû anhâ gâfilîn:509 “Onlar bundan gafildiler (bunu anlamak istemediler, gaflette kaldılar).” Onlar ayetlerimiz karşısında, resullerimiz karşısında uyudular, ayetlerimizi anlamazlıktan geldiler, biz de onlardan intikam aldık, buyurdu Allah.

Evet, Allah muntakimdir; intikam sahibidir, intikam alır. Allah, muntakim olmaz, Muntakim isminin tecellisiyle insanların birbirine yaptıkları ya da insanların hayvanlara yaptıkları veya insanların herhangi bir varlığa yaptıkları zulme karşılık intikam almazsa bu durumda haşa Allah zalim olmuş olmaz mı! Bu, hiç Allah’a yakışır mı! Bu yüzden hem zulmedeceksin, hem de “Allah beni affetsin” diyeceksin, böyle bir şey yoktur!

Kendi kendine zulüm yapman ayrı, ev halkına, ehline zulüm yapman ayrıdır. Biri bizim evimize geldiğinde o bizim misafirimiz olduğu için onu yedirir, içirir, ona ikramda bulunuruz. Yeryüzündeki bütün mahlûkat da Allah’ın misafiridir. Onları yediren, içiren, onlara ikram eden, onları yatıran, uyutan, büyüten Allah’tır. Bütün varlık, tabi ki önce eşrefi mahlûkat, mahlûkatın en şereflisi olan insan, Allah’ın evindeki misafiridir. Biri misafire karşı saygısızlık yapar, ona zulmederse ev sahibi olan Allah bunu kabul etmez, ona Muntakim ismiyle tecelli eder. Kimin ne yaptığı seni ilgilendirmez, sana zulmetmedikçe sen hiç kimseye müdahale edemezsin, o, rabbine karşı nasıl bir nankörlük yaparsa yapsın ona karışamazsın, böyle bir hakka sahip değilsin, Allah böyle bir hakkı sana vermemiştir.

Allah ayet-i kerimede Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’e müşrikler ve kâfirler için; “resulüm! Sen sadece bir uyarıcısın, bir müjdecisin, sen onları bana bırak”510 buyurmuştur. Kâfir olduklarından, müşrik olduklarından dolayı onlara ceza vermeyi düşünme, onlar benim kullarımdır, dolayısıyla onların işi bana aittir, buyurdu Allah.

Bunu en açık şekilde nerden anlarız? -Elbette ki Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’in iman eden müşriklere olan tavrından anlarız.

Mesela; müşrikler Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’e karşı savaşmış, sahabeyi şehit etmiş, peygamberimizi öldürmeye çalışmıştır; ama bir anda “bu halimden vazgeçtim, ben iman ettim” dediklerinden dolayı Allah onların imanlarını kabul etmiş, resulü de hiçbir itirazda bulunmaksızın onları kabul etmiş ve onlara sarılmıştır. Böyle baktığımızda bunu anlarız. Resulullah (s.a.v.) Efendimiz de hiçbir peygamber de “ya rabbi bunlar bana zulmetti, işkence yaptı, onun için bunları affetme” demediler, demezler, deme hakkına da sahip değildirler; çünkü tek hak sahibi; ev sahibi olan Allah’tır. Her birimiz Allah’ın kuluyuz ve Allah hepimizin kazanmasını ister.

Kazananların hepsi mutlaka fedakârlık yapmıştır. Bu yüzden kazanmak isteyenlerin de fedakârlık yapıp; “ya rabbi! Bu, ‘Allah’ desin, ‘lâ ilâhe illallah’ desin ben bütün haklarımdan vazgeçerim. Yeter ki senin muradın gerçekleşsin” tabiri caizse “yeter ki sen sevin” demesi gerekir. İşte, “ya rabbi! Senin muradın gerçekleşsin” demek bu demektir. Aynı şekilde insanın; “ben seni seviyorum, bu yüzden sen kimi seviyorsan ben de onu seviyorum. Benim, senin muradın dışında bir muradım olamaz. Ben sana aidim, neyim varsa sana aittir, her şeyimi, varlığımı sana borçluyum ya rabbi!” demesi gerekir. İman edenler böyledir, mü’minler böyle diyenlerdir.

Bu yüzden cehennem haktır, hesap haktır, Allah’ın intikamı da haktır. Ayetleri okurken kaybedenlerin hepsinin de Allah’ın ayetlerine ters düştüğü, yalanladığı, inkâr ettiği için kaybettiğini gördük. Allah’ın vahyine ters düşmek, insan olduğunu kabul etmemek demektir.

Bir de birkaç kelimeyle bu ismin kul üzerindeki tecellisini söyleyeyim, yoksa Muntakim ismi sohbetimiz eksik kalır, tam olarak anlaşılmaz.

Allah’ın Muntakim ismi kulda nasıl tecelli eder, nasıl tecelli etmelidir?

Kul kendinden, hakikatinden, Allah’ın kendisine nefhettiği ruhtan; yani Allah’tan yana durmalıdır. Nefis, şeytan, içgüdüler, arzular, istekler ona zulmettiğinde onlardan bunun intikamını almalı, bunun için de düşmanını doğru tanımlamalıdır.

Peki, düşman kimdir?

Allah ayet-i kerimede; “şeytan sizin apaçık düşmanınızdır”511 buyurmuştur. Bu yüzden insan, insanın düşmanı değildir. İnsan; insanın cennetidir, kardeşidir, insan kardeşidir.

İnsanlıktan çıkanlar şeytanın tuzağına düştüğü için, insanlığını kaybedip şeytanlaştığı için insanlıktan çıkmıştır. Bu nedenle şeytandan, nefsinden zulüm görenlerin yapması gereken şey; Allah’ın Muntakim isminin tecellisiyle onlara muamele edip gerekeni yapmak ve onlardan intikam almaktır. İnsan gerektiğinde nefsine cezayı vermesini bilmelidir.

Mesela; vuslat yolculuğunda Allah dostları herhangi bir yerde nefsinden bir darbe yemiş, bir zulüm görmüşse nefsine ceza vermiştir. Bunlardan bir tanesini anlatayım;

Zatın biri pazarda yürürken bir sakadatçı görür ve bir tane pişmiş kelle satın alıp evine doğru gider. Tam evinin kapısının önüne geldiğinde bir dilenci ona; “Allah için bana bir şey ver” der o da elindeki pişmiş kelleyi ona verir. O anda nefsi onunla konuşup; “Allah’tan kork, on senedir bana et tattırmadın, bir tane kelle aldın, onu da evin önünde dilenciye verdin” der. O da nefsine; “sen onunla buraya kadar arkadaşlık yaptın ya, bu kadarı sana yeter” deyip onunla dalga geçer.

Bu zatın böyle yapmasının sebebi nedir?

Çünkü et konusunda nefsinden bir zarar, bir zulüm görmüş, bu yüzden “bir daha sana et yedirmeyeceğim” deyip yemin etmiş ve nefsine ceza vermiştir.

Aslında şeytandan, şeytanla işbirliği yapan nefisimizden hep böyle zarar görüyor, zulüm görüyoruz. İnsan nefsinden yana hep böyle mazlum bir konumdadır. Bu yüzden insan aklı başına geldiğinde Allah’ın Kaim ismiyle ayağa kalkıp kıyamda durarak nefsine karşı koymalıdır. Bu cezayı başkalarına değil kendimize vermemiz gerekir. Örnek vermek gerekirse; biri başkasıyla konuşurken kendine hâkim olamayıp nefsine güç yetiremeyerek karşısındakine yanlış bir şey yaparsa veya söylerse o halde nefsi ona zulmetmiştir. Bu durumda onun da kendisine ceza verip; “bir daha yanlış bir şey konuşmayacağım ve gidip o yanlış yaptığım kardeşimden özür dileyeceğim” demesi gerekir.

İnsanın nefsi hangi yönde yanlış yapmışsa insan o yönde nefsinden intikamını almalıdır, öyle ki temizlensin. Bu intikam, rahmet intikamıdır. Eğer bu intikam dünyada olursa onun için rahmet olur; ama öbür tarafta olursa bu ceza olur. Bu yüzden cezamız öbür tarafa kalmasın, intikamımızı biz alalım, nefsimizin ve şeytanın cezasını biz verelim.

Allah hepimizi Kıyamet günü Muntakim isminin tecellisinden korusun, muhafaza etsin. Allah’ın intikamıyla karşı karşıya kalan kullarından eylemesin. Allah bizi, Muntakim isminin tecellisi olan cehennemden muhafaza eylesin inşallah. Allah hepimizi de dünyada Muntakim isminin tecellisine mahzar eylesin; yani dostunu, düşmanını tanıyanlardan, dostunu dost, düşmanını da düşman olarak bilenlerden eylesin.

Allah hepinizden razı olsun.

Okuyucuda açSesli dinle

Dipnotlar
  1. Lokmân /13 ↩
  2. Ali İmran /4, İbrahim /47 ↩
  3. Şerhü’I-Kasîdetü’l-Bürde, S. 41, Ömer bin Ahmed El-Harbutî, Amira Matbaası, Hicri 1266 ↩
  4. Burûc/4-8 ↩
  5. Bakara /286 ↩
  6. Buhârî Edeb, 96; Müslîm, Birr, 165; Ebu Davud, Edeb, 19, Tirmizi, Zühd, 45 ↩
  7. Bakara /91 ↩
  8. Müslim, İman: 231; Tirmizi, Tefsir; 75 ↩
  9. Bakara /81 ↩
  10. Sâd /76, Araf /12 ↩
  11. Bakara /148 ↩
  12. Araf /179 ↩
  13. Nuh /26 ↩
  14. Hud /45-46 ↩
  15. Müslim, Fiten, 14; İbn Mace, Fiten, 11 ↩
  16. Hucurât /9 ↩
  17. Hucurât /10 ↩
  18. Zilzâl /7-8 ↩
  19. İbrahim /47 ↩
  20. Mücadele /21 ↩
  21. Secde /22 ↩
  22. Rûm /47 ↩
  23. Ali İmran /2 ↩
  24. Ali İmran /3 ↩
  25. Ali İmran /4 ↩
  26. Hicr /78 ↩
  27. Hicr /79 ↩
  28. Mâide /95 ↩
  29. Araf /134 ↩
  30. Araf /135 ↩
  31. Araf /136 ↩
  32. Fâtır /23, Muzzemmil /11 ↩
  33. Fâtır /6, Araf /22 ↩