close

8.Bölüm (FURKÂN - FÂTIR SÛRELERİ)

EUZUBİLLAHİMİNEŞŞEYTANİRRACİM BİSMİLLAHİRRAHMANİRRAHİM

Elhamdulillahi rabbil âlemin esselatu vesselamu aleyke ya seyyidel evveline vel ahirin ve ila cemiil enbiyayi vel murselin ve ila cemiil evliyayi vel hamdulillahi rabbil âlemin.

Hep beraber rabbimizle mukabele yapıyorduk; rabbimizin bize vahyettiklerini kabul edip ayetlere tövbeyle, istiğfarla, duayla, tesbihle, hamdla, şükürle cevap vermeye çalışıyorduk.

Kardeşlerimiz inşallah bundan sonra Ramazan ayında hem cemaat hâlinde hem de tek başınayken şayet Arapça biliyorlarsa Kur’an’ın arapçasını, Arapça bilmiyorlarsa da mealini okuyup ayetlere cevap verirler ve bunun gerçek bir mukabele olduğunu anlarlar inşallah.

Kardeşlerimiz ayetleri okurken cevap verilmesi gereken yerlere tövbeyle, istiğfarla, tesbihle, zikirle, hamdla, şükürle, dua ile cevap versinler ki gerçek anlamda mukabele etmiş, Allah’a verdikleri ahdi yenilemiş, tazelemiş olsunlar.

Şimdiye kadar kırktan fazla sure okuduk. Okuduğumuz bu surelerin hepsi Mekke döneminde inen surelerdi.

Peki, bu surelerde genel olarak anladığımız şey nedir?

Şimdiye kadar okuduğumuz surelere baktığımızda Allah genel itibariyle ayetlerinde “Allah’a şirk koşmayın, Allah’a karşı edepli olun (Allah’a saygısızlık, edepsizlik, küstahlık yapmayın). O, sizi yaratan rabbinizdir, Allah’a iman edin, kurtuluşa erin”284 buyurdu. Hâl böyleyken hocalarımız, ilim sahibi olanlar, kendilerini âlim zannedenler -dikkat edilirse “âlimler” demiyorum. “Kendilerini âlim zannedenler” diyorum; çünkü böyle olanlara âlim diyemeyeceğim- acaba neden mü’minlere, Müslümanlara şirki anlatmadılar! Allah inen surelerde genel olarak şirki anlatmışken, imanımızın nasıl olması gerektiğini izah etmişken neden İslam’ın sadece amel boyutunu anlatmaya çalışıp “namaz şöyle kılınır, şöyle bozulur, oruç şöyle tutulur” dediler. Hâlbuki birinde iman olmazsa o kişi Allah’a şirk koşar. Bu durumda Allah’a karşı edepli olmazsa ameli ne işe yarar!

Gönül boşluk kabul etmez, iman boşluk kabul etmez, hayat boşluk kabul etmez. Allah’ın herhangi bir emrini, vahyini, ayetini gönlünden, hayatından çekip çıkardığında mutlaka onun yerine bir şey koymak zorundasın. Allah’ın vahyinin olmayışıyla gönlünde, hayatında oluşan boşluğu başka şeylerle doldurmak da şirktir.

Allah’a şirk koşanlar, rabbini tanımayanlar ya da tanımak istemeyenler kendilerine bir ilah, bir put üretip “bence Allah böyledir” der. Aslında taptıkları, ilah diye zannettikleri de put değil kendi nefislerinin hevasıdır. Bu yüzden Allah ayet-i kerimede “nefsinin hevasını ilah edineni gördün mü”285 buyurmuştur. Böyleleri Allah’a iman etmek ve “rabbim Allah’tır” demek yerine nefsine ilahlık vererek “ben Allah’tan daha iyi biliyorum, bence şu şöyledir, Allah böyle söylemek istedi” deyip nefsinin arzusunu, isteğini ilah edinir. Bu, Allah’a karşı yapılmış en büyük saygısızlık, en büyük edepsizliktir! Bilmemiz lazım ki edebi olmayanın imanı olmaz.

Tasavvuf aslında edebi öğrenmek, Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’in edebiyle edeplenip Allah’ın sıfatlarıyla sıfatlanmak demektir. Mesela; Resulullah (s.a.v.) Efendimiz “Allah, saçı sakalı İslam yolunda ağaran bir kula azap etmekten hayâ eder”286 buyurmuştur. Allah hayâ sahibidir. Allah hayydır. Bu, Allah’ın Hayy isminin tecellisidir. Demek ki Allah, kulundan hayâ ediyormuş! Resulullah (s.a.v.) Efendimiz başka bir hadisinde “kardeşlerinizi çoğaltın. Allah Kıyamet günü hepinizi bir araya topladığında, kardeşler içinden onlar gibi yapamamış olan birini çekip cehenneme göndermekten haya eder”287 buyurur. Evet, Allah hayâ sahibidir. Bu durumda biri Allah’a karşı hayâ sahibi olmaz, edepli olmazsa imanı olmaz. Böyle biri nefsini, nefsinin arzusunu, isteğini rabbine şirk koşmuş demektir. Bu yüzden tasavvufta bir kural vardır; “kim kazanmışsa edebiyle kazanmış, kim de kaybetmişse edebe aykırı hareket ettiğinden, düşündüğünden, konuştuğundan; yani edepsizliğinden dolayı kaybetmiştir.”

Aynı şekilde kim Allah’ın rızasını, dostluğunu, cemalini kazanmışsa Allah’a karşı edepli olduğundan; yani rabbine şirk koşmadığından, ona itiraz etmediğinden, “işittim ve itaat ettim, ben âlemlerin rabbine teslim oldum, rabbim benim için her neyi takdir eder, hükmederse o benim için en hayırlısı, en güzelidir” dediğinden dolayı kazanmıştır. Allah’a karşı edep böyledir.

Allah’ın vahyini, Kur’an’ı okumanın, dinlemenin de bir edebi, adabı vardır. Bu edep; öncelikle kovulmuş, taşlanmış şeytandan Allah’a sığınmaktır. Bu, Allah’ın emridir, dolayısıyla Kur’an’ı okurken veya dinlerken yapmamız gereken şey budur. Şeytandan Allah’a sığınmak euzûbesmele çekmek değildir; çünkü Allah böyle yapmamızı emrettiği ayette “şeytandan Allah’a sığınırım, de” buyurmamış, direkt olarak “şeytandan Allah’a sığın”288 buyurmuştur; yani gönlünü Allah’tan başka her şeyden boşalt, temizle, demiştir. Bu; “sen rabbinin huzurundasın, onun vahyini dinliyorsun, bu yüzden bütün gönlünle, her zerrenle rabbini dinle, bütün azaların kulak kesilsin. Ayetlerim okunurken bir fikrin, bir düşüncen olmasın, şeytana ‘acaba’ dedirtme, şeytana uyup da ‘acaba bu ayet bilgilerime, fikrime, cemaatime uyuyor mu’ deme. Tam tersine ‘rabbimin söylediği her şey haktır, doğrudur, benim de onu anlamaya çalışmam, herhangi bir ayete karşı bir yanlışım varsa yanlışımı atıp rabbimin ayetini doğru olarak, hak olarak almam lazım’ de” manasına gelir. Şayet ayetler için böyle söylediysek Kur’an’ı dinliyoruz ve Allah’ın ayetlerine, vahyine karşı edepliyiz demektir. Yoksa Allah’ın vahyine karşı edepli olmuş olmayız.

Allah konuşurken şeytan bir vesvese verir de kul vesveseyi alıp “acaba bu böyle midir, yoksa şöyle midir” derse Allah’ın huzurunda Allah için “acaba Allah doğru söylüyor mu” demiş olur. Hiç bundan daha büyük bir edepsizlik olur mu? -Elbette ki olmaz; çünkü Kur’an’da konuşan Allah’tır, vahiy onun vahyidir, kelam onun kelamıdır.

Rabbimiz konuşurken gönlümüzü açıp rabbimize, rabbimizin ayetlerine karşı edepli oluruz inşallah.

Bize; sana, ayetlerine karşı edebi ihsan et, ikram et ya rabbi! Bizi sana şirk koşanlardan eyleme ya rabbi! Bizi sana gerçek manada iman edip seni rab olarak kabul edenlerden eyle ya rabbi!

Rabbimizin ayetlerine duayla, istiğfarla, hamdla, tövbeyle cevap vermeye devam edelim inşallah.

EUZUBİLLAHİMİNEŞŞEYTANİRRACİM BİSMİLLAHİRRAHMANİRRAHİM

furkân sûresi

Allah, Furkân Sûresi’nde kaybedenleri anlatır. Ve yevme yeadduz zâlimu alâ yedeyhi yekûlu yâ leytenîttehaztu mear resûli sebîlâ:289 “O gün zalim kimse ellerini ısırıp diyecek ki: Ne olurdu (keşke) ben de Allah’ın resulü ile beraber bir yol tutsaydım (onun yolunda onunla beraber yürüseydim)!”

Yâ veyletâ leytenî lem ettehız fulânen halîlâ:290 “(Vay başımıza gelenler) Yazıklar olsun bana! Keşke falancayı dost edinmeseydim!” Keşke dostum, Allah’ın resulü olsaydı, mü’minler olsaydı, Allah’ı sevenler olsaydı!

Lekad edallenî aniz zikri ba’de iz câenî: “(O) Hem de bana (Allah’ın) zikri (vahyi) geldikten sonra (onu dinleyip, okuyup anladıktan sonra) beni yoldan çıkardı.” Gerçekten o dost edindiğim kimse beni saptırdı, dalâlete düşürdü ve beni yoldan çıkardı. Ve kâneş şeytânu lil insâni hazûlâ:291 “Muhakkak ki şeytan, insanı (saptırdıktan sonra) bırakıp gider.” Şeytan, insanı saptırdıktan sonra o insana bir faydası olmaz; yani şeytana uydun diye kendisinden bir şey bekleme! Zaten yapmak istediği şey seni saptırmaktır. Saptırdıktan sonra seni bırakıp gider.

Allah, bu ayette Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’in kendi ümmetinden şikâyet ettiğini beyan eder. Ve kâler resûlu yâ rabbi inne kavmîttehazû hâzel kur’âne mehcûrâ: “Resul: ‘Benim bu kavmim Kur’an’ı muhacir bıraktı (terk etti)’ dedi.” Resul, kavmim Kur’an’ı terk etti, diye şikâyette bulunuyor. Allah cevap verir. Ve kefâ bi rabbike hâdiyen ve nasîrâ:292 “Senin rabbin hidayet edici ve yardım edici olarak sana kâfidir.” Bu ayet, Allah’ın vahyini okuyan, dinleyen herkes için geçerlidir; yani Allah’ın ayetleri, Kur’an’ı dinleyen yahut okuyan kullara yol gösterir, hidayet olur, hidayet yolunu gösterir. Bununla beraber rabbini dinledikleri, ciddiye aldıkları için Allah onlara yardım eder ve Allah onlara kâfidir.

Ve iza reavke in yettehızûneke illâ huzuvâ: “Onlar seni gördüklerinde eğlence konusu yapıyorlar.” E hâzellezî beasallâhu resûlâ: “Allah’ın resul olarak (peygamber olarak) gönderdiği kimse bu mu (diye seni eğlence konusu yapıyorlar).” Seni alaya alıyorlar, seninle dalga geçiyorlar. İn kâde le yudıllunâ an âlihetinâ lev lâ en sabernâ aleyhâ:293 “Biz sabretmeseydik (bulunduğumuz yol üzerinde sebat etmeseydik) nerdeyse bizi ilahlarımızdan saptıracaktı (diyorlar).”

Allah’a davet edilince kendi yoluna, atalarının dinine sımsıkı sarılıp “aman yolumdan çıkmayayım, sapmayayım” diyen herkes bu ayetin muhatabıdır. Bu duruma düşmemek için Allah’ın ayeti okunurken gönlümüzü boşaltmamız gerekir. Rabbimiz ne dediyse doğru odur, hak odur. Bildiklerimiz Allah’ın vahyine ters düşüyorsa o hâlde bildiklerimiz atalarımızın dinidir, uydurulmuş dindir, kendi kendimize ürettiğimiz ya da birilerinin uydurup bize takdim ettiği, kabul ettirdiği dindir. O din, Allah’ın dini değildir. Allah’ın dininin kitabı Kur’an’dır. Bir de Allah’ın peygamberi, peygamberinin hayatı, sünneti vardır. Bu yüzden dinimizi Allah’ın kitabından, resulünün hayatından öğrenmemiz gerekir. Başka türlüsü atalarımızın dinidir, kendi kendimize ürettiğimiz dindir; yani Allah’ın dini değildir.

Evet, Allah “(onlar) biz sabretmeseydik (bulunduğumuz yol üzerinde sebat etmeseydik) nerdeyse bizi ilahlarımızdan saptıracaktı (diyorlar)” buyurmuştu. Allah bu ayetin devamında “onlar sonra bilecekler” buyurur. Yani ben onlara göstereceğim. Ve sevfe ya’lemûne hîne yerevnel azâbe men edallu sebîlâ:294 “Yakında azabı gördükleri zaman kimin yolunun dalâlet olduğunu (kimin dalâlette olduğunu) onlar bilecekler.” Onlar beni dinlemeyip kendi kendilerine yol üretsin sonra da doğru yolda olduğunu zannetsinler, ben onlara kimin yolunun dalâlet olduğunu göstereceğim!

E raeyte menittehaze ilâhehu hevâh: “Hevasını ilah edineni gördün mü?” İşte, bunlar nefsini ilah edinmiş, nefsine kul olmuş ve nefsini Allah’ın önüne koymuş olanlardır. E fe ente tekûnu aleyhi vekîlâ:295 “Sen ona vekil olabilir misin?” Sen onu kurtarabilir misin! Sen ona vekil olamazsın demek onu kurtaramazsın manasına gelir. O kişi nefsini; nefsinin hevâsını, arzusunu, isteğini ilah edindiği için sen ona Allah’ın ayetlerini kabul ettiremezsin.

Bilmeden, anlamadan nefsimizin hevasına uyduysak, senin ayetlerin karşısında fikir beyan ettiysek, başka fikirlere, düşüncelere kapıldıysak, ayetlerini bütünüyle kabul edemediysek, gönlümüzde bir ağırlık bile hissettiysek bundan dolayı senden af diliyor, mağfiret diliyoruz ya rabbi! Sana döndük, sana iman ettik ya rabbi!

Allah, ayetlerini dinlemeyenlerin hâlini anlatmaya devam ediyor.

Em tahsebu enne ekserehum yesmeûne ev ya’kılûn: “Sen onların çoğunun (hakkı, Allah’ın ayetlerini) işittiğini veya aklettiğini mi zannediyorsun?” İn hum illâ kel en’ami bel hum edallu sebîlâ:296 “Onlar hayvanlar (davarlar) gibidirler, hatta onlar yolca (davarlardan) daha aşağıdırlar.”

Allah onlara şeref versin, onları Hz. İnsan olarak yaratsın; ama onlar rablerini dinlemekten, Allah ile beraber olmaktan kaçınsın, rablerini dinlemesin, nefislerinin hevasını Allah’ın vahyinin önüne koysun veya cemaatini, mezhebini, tarikatını, partisini Allah’ın önüne koysun! Allah hiç onları insan olarak kabul eder mi? -Elbette ki etmez.

Allah’ın ayetlerini anlatırken onların seni dinlediğini zannediyorsun. Oysaki onlar seni dinlemez, sadece dinliyormuş gibi yaparlar. Sonra da sanki hiç dinlememiş, Allah onlara hiçbir şey söylememiş gibi eski hayatlarına devam ederler. İşte, onlar hayvanlar, davarlar gibidirler, hatta hayvanlardan daha aşağıdırlar, buyurdu Allah.

Fe lâ tutıil kâfirîn: “Kâfirlere itaat etme.” Hakkı, hakikati örtenlere itaat etme, onlara uyma, tabi olma. Ve câhidhum bihî cihâden kebîrâ:297 “Onlarla, onunla (Kur’an’la) en büyük cihad ile cihad et.” Allah bu ayette en büyük cihadın neyle, nasıl yapıldığını beyan ediyor. Bu ayet Mekke döneminde inzal edilmiştir. Ayette geçen “cihad” kelimesini savaş olarak anlamayalım; çünkü Allah sonraki ayetlerde laf atanlara cevap vermeyi, onlarla muhatap olmayı bile mü’minlere yasaklar. Bu yüzden de “kendini bilmezler onlara laf attıklarında onlar selam deyip geçerler”298 buyurur.

Allah, iman edenlerin Medine’de kendilerini savunmaları için savaşa izin vermiştir; ama Allah en büyük cihadla cihad et, dedi. Peki, mü’minler neyle cihad edecek? -Elbette ki Allah’ın ayetleriyle; çünkü Allah Ve câhidhum bih: “Onunla (Kur’an’la) cihad et.” Cihâden kebîrâ: “En büyük cihad ile” buyurdu.

Allah ile, Allah’ın ayetleriyle, Kur’an ile küfre karşı cihad etmeliyiz. Ayetler birinin gönlünde galip gelirse o kişi mü’min olur, küfrü aydınlanmış, karanlığı dağılmış ve kurtulmuş olur. Kul, nefsine karşı Allah’ın ayetleriyle cihad ederse nefsi tezkiye olur, terbiye olur, kötü ahlakı gider ve yerine güzel ahlak gelir, dolayısıyla Allah’ın güzelliği onun üzerinde tecelli eder.

Öyleyse biri nefsine veya dışardaki yanlışlara, küfre, şirke, nifaka karşı cihad edecekse bu cihadı en büyük cihad ile; yani Allah’ın vahyiyle, ayetleriyle, Kur’an ile yapmalıdır. Bu, Allah’ın emridir. Yoksa Allah cihadı emretmekle “gidin birbirinizi öldürün, memleketler, şehirler kurun, dünyaya hakim olun” dememiş, “Allah’ın ayetleriyle en büyük cihadı yapın” buyurmuştur.

Her zaman için amaç, gaye; şeytanın dostluğundan, şeytana tapmaktan, şeytanın adımlarını izlemekten bir insanın kurtulmasıdır. Bu da ancak vahiy ile olur. Bir kula Allah’ın ayetlerini, vahyi götürürsek, şayet o da ayetlere iman ederse şeytanın dostluğundan, şeytana tapmaktan kurtulur, dolayısıyla cennetin yolunu, hidayeti, kendini, rabbini bulur ve kurtuluşa erer. Bu yüzden en büyük cihad Allah’ın ayetleri ile yapılır. Kulun bunun karşılığında alacağı şey ise imandır, Allah’a teslimiyettir.

Allah bizi ayetleri ile cihad edenlerden eylesin inşallah.

Ve kânel kâfiru alâ rabbihî zahîrâ:299 “Kafirler, rabbinin aleyhinde yardımlaşır.” Neden yardımlaşırlar? -Allah’ın ayetleri boşa çıksın, hükümsüz, değersiz kalsın diye yardımlaşırlar. Bu, Allah ile yapılan bir savaştır. Böyle yapanlar rabbiyle savaşıyor demektir. Kulun hiç rabbiyle savaşmaya gücü yeter mi! Böyle yapan biri kendini Allah’ın gazabına atmış olur. Kâfirler aynı zamanda birbirlerini haktan, Allah’ın ayetlerinden uzaklaştırmak için birbirlerine de yardım ederler.

Ve mâ erselnâke illâ mubeşşiren ve nezîrâ:300 “Biz seni sadece müjdeci ve uyarıcı olarak gönderdik.” Yani senin vazifen müjdelemek ve uyarmaktır. Peki, Allah’ın resulü kimi müjdeleyecek? -Elbette ki Allah’a, Allah’ın ayetlerine, Kur’an’a iman edenleri, peygambere tabi olanları, iman edip salih amel işleyenleri müjdeleyecek. İman etmeyenleri, Allah’ın ayetleri ile mücadele edenleri, bu mücadelede, küfürde birbirlerine yardım edenleri ise uyaracak.

Bunu Resulullah (s.a.v.) Efendimiz söylüyor. Kul mâ es’elukum aleyhi min ecr: “De ki: Ben (yaptığım tebliğin karşılığında) sizden bir ücret istemiyorum.” Sadece tek bir şey istiyor. İllâ men şâe en yettehıze ilâ rabbihî sebîlâ:301 “Sizden dileyen kimseler rabbine varan bir yol tutsun.” Bu müjdeyi, uyarıyı aranızdan dileyenler rabbine varan bir yol tutsun diye yapıyorum. Yani yaptığım tebliğin karşılığında sizden istediğim tek şey; rabbinize varan bir yol tutmanızdır. Bu yol; sırat-el mustakim yoludur, Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’in sahabesi ile beraber yürüdüğü yoldur.

Bizi sırat-el mustakime, peygamberinin sahabesiyle yürüdüğü yola eriştir ya rabbi! Bizi sana gelen yola kavuştur ya rabbi! Bizi sana vasıl olanlardan eyle ya rabbi!

Ve ibâdur rahmânillezîne yemşûne alel ardı hevnâ: “Rahman’ın kulları (rabbini rahman olarak kabul edip iman eden kullar, Rahman’ın rahmeti üzerinde tecelli eden kullar) yeryüzünde tevazu ile yürürler (kibirlenmezler).” Hâlleri, makamları, mevkileri her ne olursa olsun kibirlenmezler, tevazu ile, alçak gönüllülükle, boyun bükerek yürürler.

Ve izâ hâtabehumul câhilûne kâlû selâmâ:302 “Cahiller onlara laf attığında ‘selam (selamette kalın)’ deyip geçerler.” Bunlar Rahman’ın has kullarıdır. Böyle bir kul etrafına rahmet eder, kendisine laf atılırken bile beddua etmez, üstüne kendisine laf atanlara dua edip onlara “selam” der. “Allah’ın selameti üzerinize olsun, Allah sizi hidayete erdirsin, selam yurduna, cennete layık etsin” der.

Vellezîne yebîtûne lî rabbihim succeden ve kıyâmâ:303 “Onlar gecelerini rablerine kıyamda ve secdede durarak geçirirler.” Gecelerini rablerinin huzurunda geçirirler. Onların bir de duaları vardır, dua ederken tevazuları yine üzerlerindedir.

Vellezîne yekûlûne rabbenasrif annâ azâbe cehennem: “Onlar derler ki: Rabbimiz! Bizden cehennemin azabını sav.” Bu azabı bizden uzaklaştır. İnne azâbehâ kâne garâmâ: “Şüphesiz onun azabı (geçici değil) süreklidir (devamlıdır).” İnnehâ sâet mustekarren ve mukâmâ:304 “Muhakkak ki orası ne kötü karargâhtır ve (ne kötü) mekândır!”

Vellezîne izâ enfekû lem yusrifû ve lem yakturû ve kâne beyne zâlike kavâmâ:305 “Onlar (rahmanın has kulları) harcadıkları zaman cimrilik yapmazlar ve israf da etmezler, ikisinin arasında dengeli bir yol tutarlar.” Yani Allah’ın kendilerine verdiği, ihsan ettiği nimetleri yerinde kullanıp saçıp savurmazlar, bununla beraber “bu mal benimdir” deyip cimrilik de yapmazlar.

Vellezîne lâ yed’ûne meallâhi ilâhen âhar: “Onlar Allah ile beraber başka bir ilaha dua etmezler.” Hiç kimseyi Allah’ın yerine koyup “o bana yardım etsin, bana versin” diye dua etmez, hiç kimseyi kendilerine yardım etmeye davet etmezler. Ve lâ yaktulûnen nefselletî harremallâhu illâ bil hakkı ve lâ yeznûn: “Allah’ın haram kıldığı nefsi öldürmezler, hak adına olması başka. Ve zina yapmazlar.” Ve men yef’al zâlike yelka esâmâ: “Kim bunları yaparsa ağır bir cezaya çarptırılır.” Yudâaf lehul azâbu yevmel kıyâmeti ve yahlud fîhî muhânâ:306 “Kıyamet günü (onun) azabı katlanır ve orada zelil olarak ebediyen kalır.”

İllâ men tâbe ve âmene ve amile amelen sâlihâ: “Ancak kim tövbe ederse (Allah’a dönerse) sonra iman eder, salih amel işlerse.” Fe ulâike yubeddilullâhu seyyiatihim hasenât: “Allah onun günahlarını sevaba çevirir.”

Kul hangi günahı işlerse işlesin şayet Allah’a döner, tövbe eder, sonra da iman edip salih amel işlerse Allah onun günahlarını sevaba çevirir. Bu üçü bir arada olmazsa günahlar sevaba çevrilmez. Ya affedilir ya da mağfiret edilir. Günahın sevaba dönmesi için kulun hem Allah’a dönmesi, hem iman etmesi, bir de üstüne salih amel işlemesi gerekir; yani yaptığı, işlediği o günahlarının tam tersini yapması gerekir.

Ve kânallâhu gafuren rahîmâ: 307 “Muhakkak ki Allah ğafur ve rahimdir.” Allah, kullarını kendine davet eder. Hangi günahı işlerseniz işleyin, bana döndüğünüzde, iman edip salih amel işlediğinizde geçmiş bütün günahlarınızı sevaba çeviririm, buyurdu Allah. Hatta bu ayetin tefsiri olarak Resulullah (s.a.v.) Efendimiz Kıyamet gününden bir sahne anlatır; “Kıyamet günü herkesin amel defteri eline verilir. Bir kul da defterini karıştırırken bütün günahlarının sevaba çevrildiğini görür, bunun üzerine ‘ya rabbi! Ben başka günahlar da işlemiştim; ama onlar bu defterde yok’ der.” Günahları sevaba döndürülmüş ya, bu yüzden işlediği günahları defterinde göremez. Resulullah (s.a.v.) Efendimiz bu kıssayı anlatmadan önce dişleri görünecek kadar gülmüştü. Sahabeler bu durumu merak edip sorunca Resulullah (s.a.v.) Efendimiz bu kıssayı anlatır ve “buna güldüm” der.

Ve men tâbe ve amile sâlihâ: “Kim tövbe eder (Allah’a döner) ve salih amel işlerse.” Tövbe; Allah’a dönmektir. Fe innehu yetûbu ilallâhi metâbâ:308 “Muhakkak ki o, Allah’a tövbesi kabul edilmiş olarak döner.” Allah onun tövbesini kabul eder. Biri ölümüne bir saat kalmışken bile tövbe eder, iman eder, güzel şeyler yapmaya niyet edip gerekeni yapmaya başlarsa vefat ettiğinde tövbesi kabul olmuş olarak Allah’a döner; yani Allah ona “kulum, huzuruma neyle geldin” diye sorduğunda “ya rabbi! sana dönmüştüm, sana geliyordum” derse Allah onun tövbesini kabul eder.

Vellezîne lâ yeşhedûnez zûra ve izâ merrû bil lagvi merrû kirâmâ:309 “Onlar (bu şekilde tövbe edenler) yalana şahitlik yapmazlar (yalan olan bir şeye doğru demezler). Boş söz konuşanlara rastladıkları vakit vakarla yanlarından geçerler (onlarla beraber olup boş söze dalmazlar).”

Vellezîne izâ zukkirû bi âyâti rabbihim lem yahırrû aleyhâ summen ve umyânâ:310 “Onlara rablerinin ayetleriyle nasihat edildiği (öğüt verildiği) vakit nasihatlere karşı sağır ve kör davranmazlar.” “Ben anlamadım” demez, ayetlere karşı kör ve sağır davranmazlar.

Allah bu kulların duasını anlatır. Vellezîne yekûlûne rabbenâ heb lenâ min ezvâcinâ ve zurriyyâtinâ kurrete a’yun: “Onlar derler ki: Rabbimiz! Zevcelerimizden (eşlerimizden) ve zürriyetimizden (çocuklarımızdan, torunlarımızdan) gözlerimize aydınlık olacak (gözlerimizi aydınlatacak, bizi sevindirecek) kimseler bağışla.” Vec’alnâ lil muttekîne imâmâ:311 “Ve bizi muttakilere imam yap.” Hem bizi, hem de ailemizi; eşlerimizi, çocuklarımızı, sülalemizden gelecek olanları muttakilere imam yap, derler. Biz de duamızı aynı şekilde onların yaptığı gibi yapıyoruz inşallah.

Muttaki; Allah’a karşı sorumluluğunu kabul eden ve bu sorumluluğun gereğini yerine getirendir. Muttakilere imam olmak için önce muttakileri yetiştirmek gerekir. İşte, bu muttakileri yetiştirecek olanlara “imam” denilir. Yoksa muttakilere imam olmak; bir muttaki topluluğu var da gidip onlara imam olmak demek değildir ve muttakilere imam olanların duaları da hem kendilerinin hem de ailelerinin mutakkilere imam olması; yani muttakiler yetiştirmektir.

Ulâike yuczevnel gurfete bi mâ saberû: “İşte, onlar sabırları karşılığında cennetin en yüksek dereceleriyle mükâfatlandırılırlar.” Ve yulekkavne fîhâ tahiyyeten ve selâmâ: “Onlar orada (cennette) saygı ve selamla karşılanırlar.” Hâlidîne fîhâ: “(Onlar) Orada ebedi olarak kalırlar.” Hasunet mustekarren ve mukâmâ:312 “Orası ne güzel bir konak ve makamdır (varılacak yerdir)!”

Kul mâ ya’beu bikum rabbî lev lâ duâukum: “De ki: Duanız olmazsa (rabbinizden istemezseniz, rabbinizi mülkün, her şeyin, kendinizin sahibi olarak bilmez, rabbinizden istemezseniz, rabbinize dua etmez, rabbinizi davet etmezseniz) rabbim size neden kıymet versin!” Sizin değeriniz duanıza göredir. Resulullah (s.a.v) Efendimiz’in her anda bir duası vardı. Bu yüzden biz de sürekli olarak rabbimizden istiyoruz; yani her anda bir duada bulunuyoruz.

Fe kad kezzebtum: “Ama gerçek şu ki siz yalanladınız.” Bunu yalan saydınız; kıymetinizi, değerinizi duanızdan aldığınızı yalan saydınız. Mülkün maliki olarak Allah’ı görmek ve Allah’a güvenip Allah’tan istemek yerine kendinizden, başkalarından istediniz. Bununla beraber Allah’ı davet etmek yerine de başkalarını davet ettiniz. Fe sevfe yekûnu lizâmâ:313 “Sonra size ilerde azabın gelmesi hak olacak (gerekli olacak).” Bu yaptığınızla azabı hak ediyorsunuz. Bu yüzden ya, rabbinize dua hâlinde olursunuz ya da azap size hak olur; yani mutlaka azap size gelir, buyurdu Allah.

Bizi dua edenlerden eyle ya rabbi! Seni davet edenlerden eyle ya rabbi! Seni unutanlardan eyleme ya rabbi! Bizi kendi nefsine, malına, mülküne, makamına, mevkisine güvenenlerden eyleme ya rabbi! Bizi sana tevekkül edenlerden, senden isteyenlerden eyle ya rabbi! Bizi; rızanı, dostluğunu, yakınlığını, sevgini isteyenlerden, seni senden isteyenlerden eyle ya rabbi! Bizi her ne isterse istesin senden isteyenlerden eyle ya rabbi!

fâtır sûresi

Elhamdu lillâhi fâtırıs semâvâti vel ard: “Hamd, yerleri ve gökleri yaratan Allah’a aittir.” Elhamdu lillâh. Allah, bu ayette kendine hamd eder. Bütün övgüler, yerleri ve gökleri yaratan Allah’a aittir. Hamd onundur, övgüye layık olan da odur.

Câilil melâiketi rusulen ulî ecnihatin mesnâ ve sulâse ve rubâa: “Melekleri ikişer, üçer ve dörder kanatlı olarak elçiler kılan odur.” Yezîdu fîl halkı mâ yeşâ’: “Yarattığı şeylerde dilediğini arttırır (dilediğini de eksiltir).” İnnallâhe alâ kulli şey’in kadîr:314 “Muhakkak ki Allah her şeye kadirdir.”

Bizi kudretine, kadir oluşuna gerçek manada iman edenlerden eyle ya rabbi! Sen mutlak kadirsin, dilediğini yapansın, bizi buna iman edenlerden eyle ya rabbi!

Mâ yeftehillâhu lin nâsi min rahmetin fe lâ mumsike lehâ: “Allah insanlar için rahmet etmeyi dilediğinde onun rahmetini tutacak olan yoktur.” Ve mâ yumsik fe lâ mursile lehu min ba’dih: “O, rahmetini tuttuğunda (rahmetini vermediğinde, ihsan etmediğinde) ise ona rahmet edecek (onun rahmetini gönderecek) kimse yoktur.” Ve huvel azîzul hakîm:315 “Ve o (Allah) aziz ve hakimdir.” Bütün şeref Allah’a aittir. Allah, her neyi yaparsa yapsın mutlaka bir hikmeti vardır. Emir onun, hüküm onun, izzet onun, şeref onundur.

Yâ eyyuhen nâs: “Ey insanlar!” Uzkurû ni’metallâhi aleykum: “Allah’ın üzerinizdeki nimetini hatırlayın.” Allah, insanları, üzerlerindeki nimeti hatırlamalarına ve iman etmeye davet ediyor. Hel min hâlikın gayrullâhi yerzukukum mines semâi vel ard: “Allah’tan başka yaratan mı var, size gökten ve yerden rızık verecek?” Lâ ilâhe illâ huv: “Ondan başka ilah yoktur.” Ondan başka ilah mı vardır? Size yerden ve gökten rızık veren Allah ise o hâlde sadece Allah’ı bir tek ilah olarak bilmeniz, ona iman etmeniz gerekmez mi! Fe ennâ tû’fekûn:316 “O hâlde nasıl döndürülüyorsunuz?” Öyleyse Allah’tan başka bir tarafa nasıl döndürülüyorsunuz?

Ve in yukezzibûke fe kad kuzzibet rusulun min kablik: “Eğer seni yalanlıyorlarsa senden önceki resulleri de yalanlamışlardı.” Ve ilallâhi turceul umûr:317 “Bütün işler Allah’a döndürülür.” Sonuçta hüküm Allah’ındır.

Yâ eyyuhen nâsu inne va’dallâhi hakk: “Ey insanlar! Muhakkak ki Allah’ın va’di haktır.” Allah neyi söylediyse doğru odur ve Allah neyi yapacağını söylediyse mutlaka onu yapar; yani cennete koyacağını söylediyse cennete, cehenneme koyacağını söylediyse cehenneme koyar. Allah, sözünden dönmez. Fe lâ tegurrennekum: “Sakın (o mağrur olan şeytan) sizi aldatmasın.” Allah’a karşı gururlanmış, mağrur olmuş şeytan sizi aldatmasın. Aynı şekilde şeytanlaşmış, Allah’a karşı mağrur olmuş insanlar sizi aldatmasın. El hayâtud dunyâ: “Dünya hayatı ile.” Demek ki şeytan, insanı dünya hayatı ile aldatıyormuş! Şeytan size dünya hayatı hakkında korku ve endişe vererek “böyle yaparsan zarar edersin, sıkıntı yaşarsın, geleceğin hesabını yapmazsan üzülürsün” deyip sizi dünya ile aldatmasın. Ve lâ yegurrennekum billâhil garûr:318 “O aldatıcı (şeytan), sizi Allah ile aldatmasın.”

Peki, şeytan, Allah ile nasıl aldatır?

“Allah rahmandır, rahimdir, bir şey olmaz, günah işlemeye devam et sonra tövbe edersin, Allah da seni mağfiret eder” deyip insanı Allah’ın rahmetiyle, mağfiretiyle aldatır. Oysaki Allah böyle söylememiş, “tövbe ve istiğfar etmeyeni, bana dönmeyeni affetmem; ama günahı her ne olursa olsun tövbe edip bana dönenin tövbesini kabul ederim. Onu tövbesini kabul etmiş olarak huzuruma alırım. Hatta tövbe eder, iman eder, üstüne salih amel de işlerse günahlarını sevaba çeviririm” buyurmuştur. Yani tövbe etmeyene bir şey yoktur. Onun için tövbe geciktirilmez, dolayısıyla “bir şey olmaz sonra tövbe ederim” denilmez. Bu yüzden hemen tövbe edin, yoksa şeytan sizi kandırmış olur, buyurdu Allah.

İnneş şeytâne lekum aduvv: “Muhakkak ki şeytan sizin düşmanınızdır.” Size düşman olduğu için böyle yapıyor. Fettehızûhu aduvvâ: “Siz de onu düşman tutun.” O sizin düşmanınızdır, siz de onu düşman olarak kabul edin, ona düşmanlık yapın. Şeytan, Allah’ın ayetleri dışında her neyi söylüyorsa tam tersini yapın, ona uymayın ve onun size düşman olduğunu bilin. İnnemâ yed’û hızbehu li yekûnû min ashâbis seîr:319 “O kendi taraftarlarını (kendisine uyanları, kendi cemaatini, arkadaşlarını) cehennem ehlinden olmaları için çağırır (davet eder).” Ona uyanlar mutlaka cehennemlik olur.

Ellezîne keferû lehum azâbun şedîd: “Hakikatı örtenler için şiddetli bir azap vardır.” Vellezîne âmenû ve amilûs sâlihâti lehum magfiretun ve ecrun kebîr:320 “İman edip salih amel işleyenler içinse mağfiret ve azim bir ecir vardır.”

E fe men zuyyine lehu sûu amelihî fe raâhu hasenâ: “(Muhakkak ki Allah) O kötü ameli kendisine süslenip de onu güzel gören kimseyi (şaşırtmıştır).” Fe innallâhe yudıllu men yeşâ’: “Allah dilediği kimseyi (dileyeni) dalâlette bırakır.” Ve yehdî men yeşâ’: “Dilediği kimseye (dileyene) de hidayet verir.” Biri Allah’ın hidayeti ile hidayet bulmamışsa şaşırmış ve Allah’ın yolundan çıkmıştır. Bu yüzden kötü ameli de ona güzel görünür. Bu hitap, Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’e, dolayısıyla Allah’ın vahyine davet eden herkesedir. Fe lâ tezheb nefsuke aleyhim haserât: “O zaman onlar için sen nefsini hasretle tüketme (kendini üzme).” İnnallâhe alîmun bimâ yesneûn:321 “Muhakkak ki Allah onların yaptığını en iyi bilendir.”

Vallâhullezî, erseler rîyâha fe tusîru sehâben fe suknâhu ilâ beledin meyyitin fe ahyeynâ bihil arda ba’de mevtihâ: “Allah, rüzgârı gönderip bulutu harekete geçirir sonra onu ölü bir beldeye sevk eder (orayı sular). O yeri ölümünden sonra diriltir (o arza yağmurla hayat verir).” Kezâliken nuşûr:322 “İşte (öldükten sonra Kıyamet günü) dirilme de böyledir.” Kıyamet günü insanları da böyle dirilteceğiz.

Men kâne yurîdul izzete fe lillâhil izzetu cemîâ: “Kim izzet istiyorsa bilsin ki izzetin tamamı Allah’a aittir.” Kim şeref istiyorsa bilsin ki bütün şeref Allah’a aittir. İleyhi yes’adul kelimut tayyibu vel amelus sâlihu yerfeuh: “Ona (Allah’a) güzel sözler vasıl olur, onu da salih amel çıkarır.” Vellezîne yemkurûnes seyyiâti lehum azâbun şedîd: “Kötü tuzak kuranlara ise şiddetli bir azap vardır.” Ve mekru ulâike huve yebûr:323 “Ve o tuzakları bozulur (Allah kurdukları tuzağı onların başına geçirir).” Kendi tuzaklarına kendileri düşerler, kendi tuzakları kendilerini mahveder.

Şimdiye kadar birilerine tuzak kurduysak, birilerinin kötülüğünü istediysek bu yanlışımız için rabbimizden af diliyor, mağfiret diliyoruz. Her ne olursa olsun şerefi, Allah’tan başka yerde; malda, mülkte, mevkide, makamda aradıysak bunun için rabbimizden af diliyor, mağfiret diliyoruz. Sadece güzel söz söyleyip sözümüzü salih amel ile desteklemediysek bunun için de rabbimizden af diliyor, mağfiret diliyoruz. Bundan sonra sözlerimizi salih amel ile Allah’a yükseltecek, yücelteceğiz inşallah. Allah ölmüş arza nasıl hayat veriyorsa ölü olan gönüllerimize de vahyi ile rahmetini indirip bizleri diriltsin inşallah.

Vallâhu halakakum min turâbin summe min nutfetin summe cealekum ezvâcâ: “Allah sizi bir topraktan, sonra bir damla sudan (nutfeden) yarattı. Sonra sizi çiftler kıldı.” Ve mâ tahmilu min unsâ ve lâ tedau illâ bi ilmih: “Onun ilmi olmadan hiçbir dişi ne gebe kalır ne de doğurabilir.” Ve mâ yuammeru min muammerin ve lâ yunkasu min umurihî illâ fî kitâb: “Birine ömür verip onu yaşlandırmak da ömründen eksiltmek de (bize aittir) ve mutlaka bir kitapta yazılıdır.” İnne zâlike alâllâhi yesîr:324 “Muhakkak ki bu, Allah’a göre kolaydır.”

Allah birbirine bitişik olan iki denizi anlatır. Ve mâ yestevîl bahrân: “İki deniz bir olmaz.” Hâzâ azbun furâtun sâigun şerâbuhu ve hâzâ milhun ucâc: “Birinin suyu tatlıdır, harareti keser, içimi kolaydır (boğazdan rahatça geçer). Diğeri ise tuzludur ve acıdır (boğazdan geçmez; ama ikisinde de sizin için fayda vardır).” Ve min kullin te’kulûne lahmen tariyyâ: “Her birinden de taze et yersiniz.” Ve testahricûne hilyeten telbesûnehâ: “Ziynet çıkarıp onu giyinirsiniz.” Ve terel fulke fîhi mevâhire li tebtegû min fadlih: “O, denizleri yarıp giden gemileri görürsün. Bu (Allah’ın) fazlından nasip aramanız içindir.” Ve leallekum teşkurûn:325 “Olur ki şükredersiniz.”

Yûlicul leyle fîn nehâri ve yûlicun nehâre fîl leyl: “Allah geceyi gündüze katar, gündüzü geceye katar (ikisini peşpeşe, ardı sıra getirir).” Ve sehhareş şemse vel kamere kullun yecrî li ecelin musemmâ: “Güneş’i ve Ay’ı emrine musahhar kılmıştır (Güneş ve Ay, Allah’ın emri ile hareket eder). Her biri muayyen bir vakte kadar akıp gider.” Zâlikumullâhu rabbukum lehul mulk: “İşte, bunları yapan Allah’tır, sizin rabbinizdir, mülk onundur.” Vellezîne ted’ûne min dûnihî mâ yemlikûne min kıtmîr:326 “Ondan başka taptıklarınız (dua ettikleriniz, bir şeye sahip zannettikleriniz) ise bir hurma çekirdeğinin zarına bile sahip değildir.”

İn ted’ûhum lâ yesmeû duâekum: “(Allah’tan başka dua ettikleriniz) Kendilerine dua etseniz duanızı işitmezler.” Ve lev semiû mestecâbû lekum: “Şayet işitseler de size icabet edemezler.” Ve yevmel kıyâmeti yekfurûne bi şirkikum: “Kıyamet gününde sizin onları ortak koşmanızı da inkâr ederler.” Ve lâ yunebbiuke mislu habîr:327 “Habir olanın (her şeyden haberdar olan Allah’ın) haber verdiği gibi kimse sana haber veremez.” Size haber veriyorum, buyurdu Allah.

Ya eyyuhennas: “Ey insanlar!” Entumul fukarâu ilallâh: “Siz Allah’ın karşısında fakirsiniz (Allah’a muhtaçsınız).” Vallâhu huvel ganiyyul hamîd:328 “Allah ise zengindir ve hamde layık olandır.”

İn yeşe’ yuzhibkum ve ye’ti bi halkın cedîd: “Allah dilerse sizi giderir (sizi yok eder) ve (yerinize) yeni bir halk getirir.” Ve mâ zâlike alâllâhi bi azîz:329 “Bu, Allah’a ağır bir şey değildir.” Bu; Allah’a kul olmazsanız Allah katında hiçbir değeriniz yoktur, hiçbir mana ifade etmezsiniz demektir. Allah sizin yerinize yepyeni bir yaratılışla başka bir kavim, başka bir halk, başka bir tür getirir ve bu da Allah’a ağır gelen bir şey değildir.

Ve lâ tezirû vâziretun vizre uhrâ: “Günahkâr kimse başkasının günahını yüklenemez.” Ve in ted’u muskaletun ilâ himlihâ lâ yuhmel minhu şey’un ve lev kâne zâ kurbâ: “O (Kıyamet gününde) Yükü ağır gelen kimse (başkasını) çağırsa bile kimse onun yükünden bir şey alamaz, isterse en yakını olsun (ona yardım edemez).” Allah, devamında ayetleriyle kimleri uyarabileceğimizi beyan eder. İnnemâ tunzirullezîne yahşevne rabbehum bil gaybi ve ekâmûs salâh: “Uyarılanlar onlardır ki gaipte (görmedikleri hâlde) rablerinden haşyet duyarlar ve namazı ikame ederler.” Ve men tezekkâ fe innemâ yetezekkâ li nefsih: “Kim nefsini (kendini) temizlerse (rabbinden haşyet duyar, namazı ikame ederse), kendisi için temizlemiş (tezkiye etmiş) olur.” Kim yanlış bir fikrini, düşüncesini, bilgisini Allah’ın vahyi ile temizler ve onu atıp Allah’ın vahyini alırsa, aynı şekilde nefsindeki kötü hâlleri atıp Allah’ın isimlerini, güzelliğini alırsa kendisi için temizlenmiş olur. Ve ilâllâhil masîr:330 “Ve dönülecek olan Allah’tır.” Yani hepiniz Allah’a döneceksiniz. O hâlde bunun hesabını yapın ve huzura temizlenmeden gelmeyin, buyurdu Allah.

Allah hepimizi aklını, gönlünü, nefsini temizlemiş olarak huzura gidenlerden eylesin. Aklını yanlış bilgiyle, yanlış ilimle, kirletip huzura gidenlerden eylemesin. Allah bizi gönlünü şirkle, küfürle, nifakla doldurarak, imanına şirki karıştırarak huzuruna gidenlerden eylemesin. Allah bizi huzuruna kötü ahlakla gidenlerden eylemesin inşallah.

Sadakallahulazim

Kul hangi zamanda, hangi vakitte, hangi anda olursa olsun rabbinin huzurunda olduğunu biliyor, kabul ediyorsa rabbini kabul etmiş demektir. Bununla beraber rabbinin istediği, sevdiği gibi yapmaya çalışıyor, bunun için çaba, gayret sarf ediyorsa rabbine iman etmiş ve rabbini ciddiye alıyor demektir. Böyle yapmayanlara, tam tersine rabbini unutmaya çalışanlara, yanlış yapmak ve güzel yapmamak için gaflet içinde olmaya çalışanlara yahut rabbi ile beraber olunca sıkıntı duyanlara hiç “kul” denir mi! Allah ile beraber olunca sıkıntı duyuyor; ama başka şeylerle beraber olunca neşeleniyorsa ona nasıl “kul” denebilir! Böylelerine Allah’tan bahsedilince, Allah’ın ayetleri anlatılınca sıkılır; ama dünyadan, paradan, maldan, mevkiden, nefsani şeylerden bahsedilince bir de bakarsın ki muhabbete gark olmuş!

Unutmamamız lazım ki kim neyi seviyorsa onu konuşur, onu düşünür, onunla beraber olur. Bu yüzden Resulullah (s.a.v) Efendimiz “kişi sevdiği ile beraberdir”331 buyurmuştur. Allah’a iman etmiş olursak istesek de rabbimizi unutamayız, istesek de onun hesabını yapmadan ne konuşabilir, ne düşünebilir ne de herhangi bir şey yapabiliriz. Bu bize ağır gelse de, zor gelse de en çok sevdiğimiz, rabbimiz ise bu böyledir.

Resulullah (s.a.v) Efendimiz’in, hayatının her anında mutlaka bir duası vardı. Sabah kalkarken, elbisesini giyerken, dışarı çıkarken, göğe, yere, ağaca, bir insana, Ay’a, Güneş’e, yıldızlara, kısacası her nereye bakarsa baksın mutlaka Resulullah (s.a.v) Efendimiz’in bir duası vardı; yani her anda mutlaka Allah ile konuşurdu, her şeyi rahman ve rahim olan Allah ile beraber, Allah’ın adına okurdu. İşte, okumak budur, okumak böyledir!

Allah ilk emir olarak “oku” dediyse o hâlde “neye bakarsan bak, baktığın her şeyi oku” demiştir. Kulun okuması sonucunda mutlaka bir cevabının olması gerekir. Allah ayet-i kerimede “onlar göklere (Ay’a, Güneş’e, yıldızlara), yere bakıp derler ki: Ya rabbi! Sen bunları boşuna yaratmamışsın”332 buyurur. Demek ki iman edenler hemen cevap veriyormuş! Onlar göğe, Ay’a, Güneş’e, yıldızlara bakar, her birini okuyup karşılığında cevap verirler. Bu yüzden kulun, her neye bakarsa baksın baktığı şeylere bu şekilde cevap vermesi gerekir.

Allah, kuluna bir muamelede bulunduğunda kulun hemen Allah’a dönüp Allah ile konuşması; yani “ya rabbi! Bana bu musibeti verdiysen bunda mutlaka bir muradın vardır. Acaba bir yerde yanlış mı yaptım? Bundan dolayı mı böyle oldu yoksa beni imtihana mı tabi tutuyorsun” deyip rabbine sorması gerekir. Kul böyle sorarsa Allah o anda gönlüne cevap verir ve bunun sebebini ona söyler. Böylelikle kul da yanlış yapmışsa yanlışını düzeltmesi gerektiğini veya Allah’ın kendisinin derecesini yükseltmek, kendisine yaklaştırmak için onu imtihana tabi tuttuğunu anlar. Allah onun gönlüne böyle cevap verir.

Allah ayet-i kerimelerde “beni zikredin, ben de sizi zikredeyim.”333 “Bana dua edin, duanıza icabet edeyim”334 buyurur. Allah, ayetin devamında duaya neden icabet ettiğini de beyan eder; yani bütün mesele kulun, rabbine yakın olması, rabbiyle beraber olması, onunla beraber olmayı sevmesidir. Kul ister tek başına, ister başkalarıyla beraber olsun her zaman için Allah’ın huzurundadır. Bu yüzden Allah ayet-i kerimede “de ki: Size tek bir nasihatım var. İster tek başınıza, ister başkalarıyla beraber olun Allah’ın huzurunda olduğunuzu unutmayın”335 buyurmuştur. Mesele; Allah’ın huzurunda olduğumuzu unutmamak ve rabbimizle beraber olmaktır. Dikkat edilirse Allah “de ki: Size tek bir nasihatim var” buyurdu; yani “sen bu nasihati tut. Dünyan için de ahiretin için de bu tek nasihat sana yeterlidir. Bu nasihati tutarsan dünyan da ahiretin de saadet olur, cennet olur” buyurdu.

İnşallah biz de bundan sonra hep rabbimizle beraber olmaya çalışacağız, sohbetimizi rabbimizle yapacağız, duamızı ona edeceğiz, istediğimizi ondan isteyeceğiz ve isterken onu isteyeceğiz. Rabbimizle beraber olmayı, onunla sohbet etmeyi isteyip bunlar için gerekeni de yapmaya çalışacağız inşallah.

Allah hepinizden razı olsun.

Okuyucuda açSesli dinle

Dipnotlar
  1. Lokmân /13, Bakara /21, Nisâ /136, A’râf /158, Hac /77 ↩
  2. Furkân /43 ↩
  3. Kenzu’l-Ummal, 15/672 ↩
  4. İbn Neccar, Tarih; Kenzu’l-Ummal, 9/4, h. no: 24642; Feyzu’l-Kadir, 1/500 ↩
  5. Nahl /98 ↩
  6. Furkân /27 ↩
  7. Furkân /28 ↩
  8. Furkân /29 ↩
  9. Furkân /30-31 ↩
  10. Furkân /41-42 ↩
  11. Furkân /42 ↩
  12. Furkân /43 ↩
  13. Furkân /44 ↩
  14. Furkân /52 ↩
  15. Furkân /63 ↩
  16. Furkân /55 ↩
  17. Furkân /56 ↩
  18. Furkân /57 ↩
  19. Furkân /63 ↩
  20. Furkân /64 ↩
  21. Furkân /65-66 ↩
  22. Furkân /67 ↩
  23. Furkân /68-69 ↩
  24. Furkân /70 ↩
  25. Furkân /71 ↩
  26. Furkân /72 ↩
  27. Furkân /73 ↩
  28. Furkân /74 ↩
  29. Furkân /75-76 ↩
  30. Furkân /77 ↩
  31. Fâtır /1 ↩
  32. Fâtır /2 ↩
  33. Fâtır /3 ↩
  34. Fâtır /4 ↩
  35. Fâtır /5 ↩
  36. Fâtır /6 ↩
  37. Fâtır /7 ↩
  38. Fâtır /8 ↩
  39. Fâtır /9 ↩
  40. Fâtır /10 ↩
  41. Fâtır /11 ↩
  42. Fâtır /12 ↩
  43. Fâtır /13 ↩
  44. Fâtır /14 ↩
  45. Fâtır /15 ↩
  46. Fâtır /16-17 ↩
  47. Fâtır /18 ↩
  48. Ebû Dâvûd, Edeb: 113, Müslim, Birr:50 ↩
  49. Âli İmrân /191 ↩
  50. Bakara /152 ↩
  51. Bakara /186 ↩
  52. Sebe /46 ↩