close

Aşk Âşık Maşuk 10.Bölüm

EUZUBİLLAHİMİNEŞŞEYTANİRRACİM BİSMİLLAHİRRAHMANİRRAHİM

Elhamdulillahi rabbil âlemin esselatu vesselamu aleyke ya seyyidel evveline vel ahirin ve ila cemiil enbiyayi vel murselin ve ila cemiil evliyayi vel hamdulillahi rabbil âlemin.

Hep beraber Aşk, Âşık, Maşuk’u anlamaya çalışıyorduk.

Aşksız hiç kimse yoktur. Mutlaka herkesin gönlünde bir muhabbet, bir sevgi ve bir aşk vardır. Önemli olan; insanın neyi ve kimi nasıl, ne kadar sevdiğidir. İman, sevmek demektir, dolayısıyla kişi her neyi seviyorsa, her neye âşıksa ve her neyi kazanmaya çalışıyorsa ona iman etmiş; yani onu sevdiği, istediği için ona kul olmuş demektir. İnsanın sevdikleri içinde en çok sevdiği neyse, en öndeki sevgisi neyse insan onun âbdidir, dolayısıyla sevdiği de, maşuku da, taptığı da, âbd olduğu da o sevdiğidir ve o sevdiği şey yahut kişi için her şeyi yapabilecek hatta kendini feda edebilecek durumdadır, zaten kendini de feda eder.

Kişinin en çok sevdiği şey onun maşukudur. Bu sevdiği; dünya, mevki, makam, evlat, eş olabilir veya kazanamadığı, Allah’ın ikram etmediği herhangi bir nimet de olabilir. Eğer biri en çok bunlardan birini severse tek kelimeyle o sevdiği, kişinin rabbi olmuş olur; çünkü hayatını onun için yaşar.

Kişi, Allah’ın rızasını kazanmak için hayatını, her şeyini onun yolunda sarf edebilir, harcayabilir, kurban edebilirse, Allah’ın rızası, dostluğu, cemali, ebedi hayatı onun için en öndeyse ve olmazsa olmaz olansa, Allah’ın rızasını hiçbir şeye feda etmezse bu durumda kişinin en çok sevdiği, Allah olmuştur ve Allah o kişi için en öndedir ama; “ben Allah’ı seviyorum, rızasını istiyorum; fakat şunu da istiyorum, bu olmazsa küserim, darılırım, Allah’a kırılırım, bu olmazsa Allah doğru yapmamıştır” diyorsa Allah onun için en önde olmamıştır, dolayısıyla onun maşuku değildir ve o, Allah’a da âşık olmamış olur. Aklımızı kullanıp baktığımızda bunun böyle olduğunu görür ve anlarız.

Bu yüzden herkesin mutlaka bir maşuku vardır ve konuşurken ondan konuşur, anlatırken onu anlatır, düşünürken de onu düşünür. Eğer biri o âşık olduğu, sevdiği şeyi kazanırsa onunla bir şeref kazandığını, insanlar arasında bir şerefi olduğunu sanır; çünkü onunla mutmain olacağını zanneder. Oysaki Allah ayeti kerimede; “kalpler ancak Allah’ın zikriyle mutmain olur”266 buyurmuştur. Yani kul, ancak Allah ile mutmain olabilir.

Allah ile mutmain olmuş bir kalp; Allah için bir güzellik, bir iyilik yaparsa sevinir. Yanlış yapar, Allah’tan uzaklaşır, Allah’ın yakınlığını, sevgisini bir zerre bile olsa kaybederse de üzülür; yani Allah ile sevinir, Allah ile üzülür. Bu, Allah ile mutmain olmuş kalptir ve böyle bir kalp Allah’tan başka hiçbir şeyle de mutmain olmaz. Onu sevindiren şey; Allah’a yaklaşmak, üzen şey de; Allah’tan uzaklaşmaktır. Bu nedenle böyle bir kalbe sahip olan kul, Allah’a yaklaşmak için ne gerekirse yapar, çaba ve gayretini de sarf eder.

Allah ayeti kerimede; “Allah’a karşı takva sahibi olun ve Allah’a yaklaşmaya vesile arayın.”267 Sorumluluğunuzu bilin, kabul edin, sorumluluğunuzun gereğini yerine getirin ve Allah’a yakınlaşmak için vesileler arayın, buyurur. Yani seni Allah’a yakınlaştıracak hangi vesile, hangi sebep varsa onu arayıp bulman ve ona sarılarak gerekeni yapman lazım. Yoksa öyle kuru kuruya; “ben Allah’ı seviyorum” dersen bu, takva; yani Allah’a karşı sorumluluk olmaz ve bu, laftan ibaret kalmış olur. Bu yüzden bizim de; “acaba Allah’a yaklaşmaya vesile arıyor muyuz, vesilelere sarılıp gerekeni yapıyor muyuz, yoksa söylediklerimiz sadece bir laftan mı ibaret kalıyor” deyip kendimize bakmamız gerekir.

Bunun için de mutlaka diri olmak; yani Allah ile diri olmak lazım. Allah’ı sevenler Allah ile diridir; çünkü onları diri tutan Allah’tır, Allah’ın sevgisidir. Dünyayı sevenler de dünya ile, mevkiyi, makamı veya herhangi bir şeyi, birini sevenler de onlarla diridir. Kişi bu sevdiklerini kaybedince manevi olarak ölür. Bu yüzden herkes neyle diri olduğuna bakmalıdır; çünkü kişi neyle diriyse odur ve o diri olduğu şeyden ibarettir, dolayısıyla kıymeti, değeri ve şerefi de ona göredir.

Resulullah (s.a.v.) Efendimiz, Ebu Zer (r.a.)’a; “ya Ebu Zer! Sefinen (gemin) ne âlemde, gemin denizde yüzüyor mu, yüzmüyor mu” diye sorar. Resulullah (s.a.v.) Efendimiz bu soruyu sorarken elbette ki bir hikmeti beyan etmek için espriyle soruyor.

Bu hadiste geçen; “gemin yüzüyor mu” sözü ne demektir?

İnsan bu dünya denizinde kendi gemisinin; yani bedeninin kaptanıdır ve beden gemisini yüzdürmesi gerekir. Eğer gemi yüzmezse batar. Gemiyi hareket ettiren şey; aşktır, muhabbettir, aynı zamanda heyecandır. Birinde aşk ve muhabbet varsa heyecan da vardır. Böyle biri, Allah’a bir adım atarken heyecanlanır, gönlü muhabbetle dolar, aynı zamanda Allah rızası için bir şeyler yapmaya çalışırken de heyecanlıdır.

Heyecanı olmayan insan, ölü insandır. Allah için heyecanı olmayan, kulluk yaparken heyecanı olmayan biri ölmüş demektir. Yapmamız gereken şey; ona Fatiha okumaktır; çünkü böyle biri diri değil ölüdür, heyecanını ve muhabbetini kaybetmiştir. Eğer birinde heyecan yoksa onun üstüne ağırlık, tembellik çöker ve hareket edemez, dolayısıyla gemi denizde durur ve batar. Bu yüzden geminin hareket etmesi gerekir. Resulullah (s.a.v.) Efendimiz; “gemi ne âlemdedir, hareket ediyor mu, etmiyor mu” diye sorduğunda aslında; “heyecan var mı yok mu, aşk var mı yok mu” anlamında bu soruyu sormuştur.

Allah için olan heyecanı ve muhabbeti kaybetmemek lazım. Eğer bizde bu heyecan ve muhabbet kaybolur ya da eksilirse Allah’ı zikirle, tefekkürle, tesbihle ve secdeyle kim olduğumuzu, nerden geldiğimizi, nereye gideceğimizi, ne yapmamız gerektiğini, rabbimizin bizden ne istediğini kendi kendimize hatırlatarak bu heyecanı, muhabbeti yeniden kazanmamız gerekir; çünkü hatırlayınca kazanırız ve yerimizde duramayız. Unutursak gaflete dalar, yerimize çakılır, hareket edemeyiz. Böyle bir durumda manevi olarak hareket edemediğimiz gibi zahiri olarak da hareket edemeyiz.

Her şeyi mutlaka Allah’a ve resulüne göre anlamak gerekir. Bütün sahabe bu heyecanı, Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’den almıştır; yani onunla bakıp onunla gördükleri, onunla beraber oldukları için bu muhabbeti ve heyecanı kazanmışlardır.

Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’in; Allah’ın vahyini tebliğ etmek, insanları Allah’a ve cennete davet etmek, insanları şeytandan ve nefsinden kurtarmak, onları Allah’a taşıyıp vasıl etmek, Allah’a dost yapmak gibi bir derdi vardır. Resulullah (s.a.v.) Efendimiz, sahabeyi davet ederken de bunlara davet etmiş ve bunları yaparken de Allah’ın kulu, âbdi ve resulü olarak yapmıştır. Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’le bakanlar onun taşıdığı o muhabbeti, heyecanı, sorumluluğu, takva halini taşıyıp gerekeni de yapmışlardır. Gerektiğinde malını, canını, hayatını ve her şeyini feda edip, Allah’ın rızasını, dostluğunu, cemalini kazanmışlar, bunları da aşk ile yapmışlardır.

Sahabe anlatır;

Sahabeden biri savaşa giderken bir avuç hurma cebine koyup savaşa öyle gider; yani karnı aç bir şekilde gider. Savaş esnasında bir kenarda durup ağzına bir hurma atarak çiğnemeye başlar. O sahabe, hurmayı biraz çiğnedikten sonra kendi kendine sesli bir şekilde; “cennet seni bekliyor ve sen hurma yiyorsun” deyip elindeki hurmaları fırlatır, ağzındakini de tükürerek düşmana doğru saldırır ve şehit olur.

İşte; bu bir iman meselesi, bir aşk, bir muhabbet meselesidir. Sahabelerin bu halde olmalarının sebebi; Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’e bakmalarından dolayıdır. İnsan ister anlamak istesin, ister istemesin, bu kıyamete kadar bütün insanlar için böyledir.

Kıyamete kadar Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’i temsil eden Allah dostları her yerde ve her zamanda mutlaka vardır ve olacaktır. Bahane üretmeden, kendi kendimize fetva vermeden bunu anlamaya çalışmamız gerekir.

Kiminle bakarsak onun gibi anlar, onun gibi tadar, onun gibi yaşarız. Eğer Allah’ın nebisiyle, resulüyle ya da bir Allah dostuyla, bir veliyle, bir Mürşid-i Kâmil’le bakarsak o nasıl görürse biz de öyle görüp öyle anlarız. Onunla bakmak bu demektir.

Rabıta da bu demektir; yani onunla bakmak, onunla görmek, o neyi konuşur, neyi anlatır, neyi yapar, neyi tavsiye ederse, neyi sakındırır, neyi nehyederse gerekeni yapıp Allah’a kul olmayı Mürşid-i kâmilin anladığı gibi anlamaktır. Biri bunları anlarsa mürşidi gibi görür, onun gördüğünü görür, işittiğini işitir, tattığını tadar. Zaten fena da bu demektir. Bütün sahabe de böyle yaparak Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’le bakmış, onunla görmüş, onunla işitmiş, onun anladığını anlamış; yani onunla tatmıştır.

Eğer biri; “ben bir mürşide tabi oldum; ama hiçbir şey tatmadım” diyorsa mürşidle bakamamış demektir, hatta değil onunla bakmak ona bile bakmamıştır. Mürşitle bakabilmek için önce ona bakmak; yani onu görmek gerekir. Onu görmeden onunla nasıl bakabiliriz! Bu yüzden bütün kardeşlerimize; “biri iki görmemek, bir görmek gerekir” diyoruz.

Resulullah (s.a.v.) Efendimiz, Allah’a ve Kur’an’a göre bakmıştır. Sahabe hiç bir şey bilmediği, okuma ve yazma dahi bilmediği halde Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’le baktığı için Kur’an ile, Allah’ın vahyi ile, Allah ile bakmıştır; yani Allah’ın “bak” dediği yerden bakmış, “gör” dediğini görmüş, “anla” dediğini anlamıştır.

Bütün peygamber varisleri de aynen böyledir. Biri mürşidiyle bakarsa onun gördüğünü görür, anladığını anlar, tattığını da tadar. Bunun için baştan sona Kur’an’ı, El Esmau’l Husna’yı, İmanı, İslamı ve İhsanı anlatmaya çalıştık. Şimdi ise Aşk, Âşık, Maşuk’u anlatmaya çalışıyoruz ki arkadaşlar bizimle bakabilsin; yani ne söylediğimizi, ne düşündüğümüzü, nasıl baktığımızı anlayabilsin.

Bütün bu anlattıklarımızın hepsi Allah’a ve resulüne göredir, dolayısıyla resulünün anladığı gibi olalım ve yapalım diyedir. Bu yüzden biri sohbeti dinlerken mürşidini kendine tercih etmedikçe mürşidini kabul etmiş olmaz. Biri peygamberini kendine tercih etmedikçe peygamberine iman etmiş olmaz. Bu nedenle Allah ayeti kerimede; “mü’minlere, canlarını Allah’ın resulünden önce tutmak yaraşmaz”268 buyurur; yani böyle bir şey olmaz, dedi Allah. Mü’minlerin canlarını peygamberden önce tutmamaları ne demektir? -“Allah’ın resulü, benden, canımdan önce gelir, o benim, kendimi atıp onu alıyorum” demektir. Bu, peygambere ayna olmaktır.

Resulullah (s.a.v.) Efendimiz bir hadisinde;

-Sizden biri Allah ve resulünü her şeyden çok sevmedikçe iman etmiş olmaz, buyurur.

Bunun üzerine Hz. Ömer;

-Ya Resulullah! Kendi canımızdan da mı çok, diye sorar.

Resulullah (s.a.v.) Efendimiz de cevap olarak;

-Evet, yoksa iman etmiş olmazsınız,269 buyurur.

Onu canından çok sevmek demek; onu olduğu gibi kabul etmek, gönlüne almak, Allah’a şirk koşan, münafıklık yapan kendi pis nefsinden kurtulmak, Resulullah’ı kendine örnek alıp, onun haline, ona bürünmek demektir. Bu sevgi öyle kuru kuruya; “seni çok seviyorum” manasında bir sevgi değildir. Eğer biri nefsinden kurtulmak istiyorsa böyle olmalıdır. Bütün sahabe böyle yaptığı için sahabe olmuştur.

Biri, Allah’ın resulü konuştuğunda, bir şey söylediğinde karşısında biri konuşuyor gibi değil; “onun söylediği benim söylediğimdir, bunu konuşan benim, bu bana ait bir şeydir” deyip öyle dinlemelidir. Biri böyle yaparsa kendini Allah’ın resulüne karşı yok saymış; “ben yokum, o var” demiş olur. Aslında bunu söyleyince; “onun söylediği Allah’ın söylediğidir. Ben yokum, Allah’ın sözü var” demiş olur. Böyle yapmanın karşılığı da fena bulmaktır. Biri böyle yaparsa fena bulduğu için o fenanın beraberinde onda beka tecelli eder.

Bu yüzden burada her gün Allah bize ne söylemiş, bunu anlayalım diye hem Türkçe hem Arapça olarak Allah’ın kelamı okunur. Bir de burada sohbetler dinlenir, isterseniz bu sohbetleri dinlerken nasıl bakmak gerekir onu söyleyeyim;

Bu sohbetlerde kardeşlerimize bir şeyler anlatmaya çalışıyorum. Aslında anlatırken kim beni dinlerse ona anlatıp; “sen şöylesin, sen böylesin, senin böyle olman gerekir, şöyle şöyle olmaman gerekir” diyorum. Eğer biri bizi kabul etmişse o halde bizi dinlerken ne demelidir? -“Bu konuşan benim, bu benim fikrimdir, bu bana aittir, ben böyleyim” demeli, diyebilmelidir; ama biri bizi dinleme ve anlama tenezzülünde bulunmuyorsa kendi kendisi olmaya, kendisiyle, nefsiyle baş başa kalmaya devam eder.

Allah her neyi söylerse söylesin o söyledikleri mutlaka bize gereklidir. Bütün sahabe bakarken Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’le görüp bakmıştır. Ebu Cehil ve Ebu Leheb de Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’e baktı; ama onlar kendi bakışlarıyla baktı, dolayısıyla kendi bakışıyla bakan kendisi gibi, Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’le bakanlar ise gökteki yıldızlar gibi olur. Bu yüzden Resulullah (s.a.v.) Efendimiz; “benim sahabem gökteki yıldızlar gibidir, hangisine tabi olursanız hidayete erersiniz”270 buyurur.

Çünkü onlar Allah’ın resulü ile, Allah ile, vahiy ile bakmıştır. Biri böyle bakmazsa kör olur, hakikati göremez; çünkü kendine göre bakar, kendine göre bakınca da bir şey göremez; yani Allah’a nasıl gideceğini, Allah’ın rızasını nasıl kazanacağını, Allah’ın gazabının, rahmetinin nerde olduğunu, hangi amele, fikre ve düşünceye göre Allah’ın kendisini seveceğini bilemez. Eğer kul, hakikati görmüyorsa gören birine uymalıdır; çünkü ona uyar, onunla bakarsa o da görür. Allah bunu ona tattırır, gösterir.

Mesela bazen biri çıkıp; “on senedir, beş senedir, yirmi senedir buradayız ama daha bir şey göremedik” diyebilir. Böylelerine ne demek lazım? -Sen bu halinle göremezsin. Dağ gibi nefsin sana perde olmuş, görebileceğini nasıl umuyorsun! Nefsini, kendini vermeden Allah’ın tecellisini nasıl alabilirsin, görmek istiyorsan yapman gereken şey; mürşidinle bakmaktır. Mürşidinle bakmadan önce de mürşidini görmektir.

Peki, mürşidi görmek ne demektir?

Onunla öyle bir gönül beraberliğinin olması gerekir ki; “o neyi düşünüyor, neyi istiyor, ne yapmak, nasıl yapmak istiyor, benden ne istiyor” demen gerekir. Böyle dersen onu görebilir, ona tabi olabilirsin. Yoksa mürşidinin karşısına dikilip; “senden şunu istiyorum, bunu istiyorum, şöyle şöyle yapmanı istiyorum” demek mürşide uymak değildir. Bu; mürşidine “sen bana uy, sen işi bilmiyorsun, ben sana öğreteyim” demektir.

Birinin aklı yoksa, anlamamışsa bu durumda Allah onu sorumlu tutmaz; ama aklı olduğu halde aklını kullanmazsa veya işine gelmez, aklını kullanmaya tenezzül etmezse bunun hesabını o kişi Allah’a veremez; çünkü Allah bunun hesabını ondan sorar. Bu yüzden imkânın olduğu halde Allah’ın ayetlerini okumayı, dinlemeyi ve anlamayı düşünmez, buna tenezzül etmezsen Kıyamet günü; “ya rabbi, bilmiyordum” diyemezsin; çünkü sen bilmek ve anlamak istemedin, aklını kullanmadın! Ama iş dünyaya gelince aklını sonuna kadar kullanıp; “nasıl kazanırım” diye gecelerce sabahlara kadar düşündün, tefekkür ettin, uykun kaçtı. Peki, o zaman Allah’ın kelamını, Allah’a giden yolu anlamak için, ne yapman gerektiğini öğrenmek için neden aklını kullanıp, düşünmedin, düşünmeye tenezzül etmedin!

Mesela bize üç beş tane kör; “falan yere gidiyoruz, yol buradan gidiyor, bizimle gel” derse onların bu rehberliğini kabul eder miyiz? -Elbette ki etmeyiz. Böyle bir durumda onlara; “arkadaşlar siz görmüyorsunuz; ama ben görüyorum. Siz bana uyun, ben rahatlıkla sizi gideceğiniz yere götüreyim. Hem de herhangi bir tehlike atlatmadan, herhangi bir uçurumdan yuvarlanmadan, herhangi bir kazayla karşı karşıya gelmeden hepinizi götüreyim” deriz. Onlardan biri bize itiraz edip; “yok, sen bilmiyorsun, ben biliyorum” derse o zaman da ona; “iyi de sen körsün ve kör olduğunu biliyorsun, niye bu kadar ısrar ediyor, kendini bu kadar kötü duruma düşürüyorsun” diye sorarız.

Evet, sahabe, hakikati görmüyordu; ama Resulullah (s.a.v.) Efendimiz görüyordu. Bu yüzden sahabeler, Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’le bakıp gördü; yani ona tabi oldu ve varacakları yere selametle vardı. Ya biz de öyle yaparız ya da bilmediğimiz halde bildiğimizi, gördüğümüzü iddia eder, gitmemiz gereken yere gitmeyiz. Eğer bildiğimizi ve gördüğümüzü zannedersek hiçbir şey olmaz; yani dünyada on sene, yirmi sene, hatta bin sene bile kalsak hiçbir yere gidemeyiz; çünkü gerçek manada Allah’a gitmek istemeyiz, işimize gelmediği için istemeyiz ve kibirleniriz.

Sadece mürşidiyle bakanlar; yani onunla görenler, onunla anlayanlar, onunla sevenler kazanır, hem de mümkün olan en kısa sürede kazanır. Onunla baktığı, onunla gördüğü, onunla sevdiği, onunla yürüdüğü kadarıyla en hızlı şekilde kazanır. Yoksa kul; “böyle yaptık olmadı, biz yaptık Allah hakkımızı vermedi” gibi bir fikre, bir düşünceye kapılır ve şeytan da ona; “bak sen yaptın olmadı, mürşidin ‘seni Allah’a götürürüm’ dedi ama götürmedi” deyip vesvese verir.

Ramazan ayında kardeşlerimiz bana hep beraber biat etti. Peki, ne üstüne, neye göre; Allah’a vasıl olmak, dost olmak üzere, Allah’ın rızasını, dostluğunu, cemalini kazanmak üzere biat etti. Ben neye karşılık onlara söz verdim? -Bana uymalarına, tabi olmalarına, beni dinlemelerine, benimle olmalarına, benimle gelmelerine karşılık söz verdim. Benimle bakmaz, benimle görmezsen nasıl benimle gelebilirsin! Biri; “ben seninle gelmeyeyim, seninle bakmayayım, senin anladığın gibi anlamayayım, senin söylediğini kabul etmeyeyim, ciddiye almayayım hatta ben daha iyi biliyorum” deyip sonra da; “beni Allah’a götür” derse bu nasıl doğru olur! Biat etmek böyle değildir!

Önce doğru anlamak gerekir. Doğru anlayanların mutlaka bir gün doğru yapma imkânları olur; ama doğru anlamayanlar bin sene de yaşasa yanlış yapar ve doğru yaptığını zanneder. Sizin yapacağınız şeyler vardır, bizim de yapacağımız şeyler vardır. Bizim yapmamız gereken; size yolu göstermektir. Eğer sevmekse önce biz seviyoruz sonra sevgimize karşılık istiyoruz. Seni seveni sevmek kolaydır, basittir; ama seni sevmeyeni sevmek kolay, basit bir şey değil, çok zor bir şeydir.

Sevmeyeni sevmek ancak kâmil insanın, Mürşid-i kâmilin işidir; çünkü onlar batakta, küfürde ve nifakta olan birini önce sever, sonra gönlüne alıp, onu yıkar, temizler, sonra da; “hadi sen de bu sevgiye karşılık biraz kıpırda, ikramı ve nimeti gördün, hadi sen de biraz sevmeye çalış, beni değil kendini sevmeye çalış. Sana yapılan ikramı ve sana ikram edeni sevmeye çalış” der. İman etmek için sevmek gerekir. Bu yüzden ölçü olarak Resulullah (s.a.v.) Efendimiz; “cennete giremezsiniz iman etmedikçe, iman etmiş olmazsınız birbirinizi sevmedikçe”271 buyurur.

Mürşid-i kâmil, birine ikram etmeden böyle bir şeyi birinden ne bekler ne de ister. Mürşidini sever, onunla bakarsan onun sevdiklerini de seversin. Onun sevdiklerini sevmezsen ne mürşidini görür, ne de onunla bakabilirsin. Onunla bakıp, onunla beraber olsan mürşidinin; dervişlerini ne kadar sevdiğini, nasıl sevdiğini, nasıl ciddiye aldığını görür ve anlarsın. Sen de onunla beraber ondan dolayı derviş kardeşlerini seversin. Böyle olunca da birbirimizi sevdiğimiz için mü’min olur, cenneti hak ederiz.

Önce muhatap olduklarımızı sevmemiz gerekir. “Ben insanları seviyorum hatta bütün insanları seviyorum” demekle onları sevmiş olmayız, sevmek böyle değildir. Bunun için önce en yakınındakileri, muhatap olduklarını, seninle beraber olanları sevmen lazım. Yoksa Çin’dekini, Japonya’dakini, Amerika’dakini seversen onlara bir faydan olmaz. Yakınlarını, muhatap olduklarını seveceksin ki onlara bir faydan, onlara karşı sevgini ispatlama imkânın olsun. Yoksa durup dururken “sevdim” demek yetmez. Gerektiğinde gereğini yapman lazım ki onlara karşı sevgini ispatlamış olasın. İspatlanmamış herhangi bir dava boş bir dava, yalan bir davadır. Kiminle muhatapsan onu sevmen gerekir. Bu hem aile efradı hem de içinde bulunduğun cemaat için geçerlidir. Onları sevdikten sonra dışarıdakileri de sevmen lazım.

Mesela; Yunus Emre’yi Allah için severiz. Neden? -Büyük bir insandır da ondan. “Yaratılanı severiz yaratandan ötürü” demiştir, bu büyük bir sözdür. Yeri gelince biz de bu sözü söylüyoruz; ama söylemek yetmez bir de yapmamız lazım; çünkü sevgi, ispat ve fedakârlık ister.

Aynı şekilde Mevlana da; “ne olursan ol, kim olursan ol gel” demiştir. O da büyük bir insan. Mevlana “ne olursan ol gel” derken insanların nereye gelmesini istemiş, onları nereye davet etmiştir?

“Ne olursan ol gel” derken insanları gönlüne davet etmiştir. “Gönlüme gel, seni seveceğim ve sana yardım edeceğim, iman etmen için gerekeni yapacağım. Yeter ki sen iman et, ben senin için her türlü fedakârlığı yaparım, yeter ki sen rabbine teslim ol, rabbini rab olarak kabul et, kulluğunu kabul et” demiştir. İşte büyük insan… İşte Hz. İnsan… O da bizim gibi bir beşerdir ve Allah ona her ne vermişse aynısını bize de vermiştir. Mesele; Allah’ın bize verdiklerini kemale erdirip onu kullanmak, yolu yürümektir. İnsanın kendi kendine zulmetmemesi; yani büyüklüğünü yok saymaması gerekir.

Her şeyimizi Allah’a borçluyuz. Borç, ödenmek içindir. Din, kelime itibariyle “deyn” kelimesinden türetilmiştir ve borç manasındadır. Bu yüzden dindar insan, borçlu insan demektir; yani Allah’a bütünüyle borçlu olduğunu bilen, bununla beraber borcunu da ödeyen demektir. Peki, insan, Allah’a borcunu nasıl ödemelidir? -Tabi ki emanetini, varlığını, aklını, iradesini, ilmini, hayatını Allah’a teslim ederek ödemelidir. İnsan bütün bu fani olan şeyleri Allah’a teslim ederse Allah ona hakikisini verir; çünkü burada olan fani olandır.

Eğer biri; “ben bilmiyorum, Allah biliyor” derse ilmini Allah’a teslim etmiş olur. Kulun böyle söyleyebilmesi için önce bir basamağı geçmesi gerekir. Yani kişinin önce; “ben yokum, ben bilmiyorum, Allah’ın resulü biliyor” demesi lazım ki “ben bilmiyorum Allah biliyor” diyebilsin. Yetmez, bir de bulunduğu yere geri gelmesi; yani “ben yokum, mürşidim var, ben bilmiyorum, mürşidim biliyor” demesi gerekir. Kişi böyle söylediğinde aslında; “ben bilmiyorum, Allah’ın resulü biliyor, ben bilmiyorum, Allah biliyor” demiş, dolayısıyla ilmini Allah’a teslim etmiş olur; yani bir damla olan ilmini, Allah’ın sonsuz bir derya olan ilmine dökmüş olur. Kul, o bir damlayı deryaya dökünce derya ona ait olur. O bir damlayı deryaya dökmedikçe damla, derya olmaz.

Mürşid ile bakmak da aynı manaya gelir. Bir derviş, mürşidiyle bakarsa kendi ilmini mürşidinin Allah’tan aldığı ilmine dökmüş olur, dolayısıyla bu sefer o ilmi bütünüyle alır. Aynı şekilde derviş; “ben yokum, mürşidim var” dediğinde varlığından vazgeçip, varlığını Allah’a feda etmiş olur; yani Allah’ın zatıyla ve sıfatıyla tecelli ettiği mürşidinin varlığını kabul etmiş olur. Bu yüzden bir derviş ancak fani olan varlığını bırakırsa hakikisini alır. İster buna fena diyelim, ister teslimiyet, ister muhabbet, ister hizmet, ister edep diyelim, hepsi aynı kapıya çıkar.

Biri; “ben kendi halimden razı değilim, ben mürşidim gibi olmak istiyorum” dediğinde mürşidini kabul etmiş olur. Bütün sahabe; “ben Allah’ın resulü gibi olmak istiyorum, onun kazandığını kazanmak istiyorum” dediği için gökteki yıldız oldu. Yoksa biri mürşidine; “ben biliyorum, dur da biraz ben öğreteyim, şunu niye şöyle yaptın, bunu niye böyle yaptın, bunu böyle yapsan olmaz mıydı” derse ters tarafa gitmiş olur. Böyle birine; “sen nereye gidiyorsun, sen nasıl anladın, sen nerden ve kiminle bakıyorsun öyle” demek gerekmez mi? Aklımızı biraz kullanırsak ters tarafa gidip gitmediğimizi hemen anlarız.

Bunun için arkadaşların sohbetleri dinlemeleri ve dinlerken de “o konuşan benim” demeleri gerekir. Sohbette her ne söyleniyorsa o, vahiy ve sünnettir. Zaten sünnet; vahyin tefsiri, canlanmış halidir. Arkadaşların kendini bilmeleri, kendini bulmaları için sohbetleri dinlemeleri ve anlamaları gerekir, yoksa arkadaşlar kendilerini bulamazlar. Şimdiye kadar boşuna bu kadar konuşmadık, anlatmadık; yani laf olsun, bilgi olsun diye konuşmadık, anlatmadık. Elbette ki anlatacaklarımız sadece bu kadar da değildir. Bu yaptığımız sohbetlerin sadece bilgi verme sohbeti olmadığını zaten bilenler bilir, anlayanlar da anlamıştır. Yaptığımız sohbetler; anlatılanı aynı zamanda manevi olarak veren, o maneviyatın verildiği sohbetlerdir.

Ya görenlerle bakar, hakikati görürüz ya da kör, sağır ve dilsiz olarak öbür tarafa gideriz. Bu yüzden Allah ayeti kerimede; “resulüm! Sağırlara sen mi işittireceksin, körlere hidayeti sen mi vereceksin! Onları dalaletten sen mi kurtaracaksın”272 buyurur. Yani sağırlar ve körler seni kabul etmez. Seni kabul etmezlerse de onlara bir şey yapamazsın; yani seninle bakmaz, seninle görmez, seninle işitmez, seninle anlamaz, seninle beraber seninle sevmezlerse onlara bir şey de veremezsin, dedi Allah.

Peki, böyleleri neden Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’le bakmazlar?

Kendilerinden razı oldukları, aynı zamanda kendilerini müstağni; yani ihtiyaçsız görüp; “benim ihtiyacım yok, ben bana yeterim, ben kendimden razıyım” dedikleri için Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’le bakmaz, onunla görmez onunla sevmezler. Dolayısıyla böyleleri değişmeyi, büyümeyi kabul etmezler. Eğer bir çocuk büyüdüğünde bile aynı oyuncaklarla oynamaya devam ediyorsa büyümeyi kabul etmemiş olur.

Biri değişmeyi, büyümeyi, kemale ermeyi, kâmil insan, Hz. İnsan olmayı kabul etmezse yerinde sayar, yerinde durur. İnsan hangi mertebede olursa olsun, değişmeyi ve büyümeyi kabul edip, Allah’ın kendisini değiştirmesine müsaade etmelidir; yani Allah’ın ayetlerinin, vahyinin ve mürşidinin kendisini değiştirmesine müsaade etmelidir. Yoksa “ben böyleyim, beni böyle kabul et” demekle Allah kimseyi kabul etmez.

Allah seni yaratmışsa o halde senin üzerinde bir muradı vardır. Allah’ın senin üzerindeki muradı; Hz. İnsan, kâmil insan olman, Allah’a ayna, ona yeryüzünde halife olmandır. Ya halifeliği Allah’a yapar, Allah’a halife olur ya da nefsine ve şeytana halife olursun, bu tercih senindir. Bunun için de önce rabbinin vahyini dinleyip, anlamaya, tefekkür etmeye çalışman lazım. Allah ayeti kerimede; “yolumuzda cehd edenlere yolumuzu açarız”273 buyurur. Rabbinin vahyini anlamaya çalışırsan Allah sana kapıyı açar; yani yolunu açarak bunu sana ikram eder.

Arada bir söylediğim; “kim bize uyar, tabi olursa onu Allah’a vasıl etmezsek hesabını bize sorsun” sözünü doğru anlamak lazım. Bu sözü söylemeye de aynen devam ediyoruz. Öyle kardeşlerimiz var ki hem bana uymuyor, tabi olmuyor, hem de sonra; “niye ben Allah’a vasıl olmadım, niye ben Allah’a dost olmadım, niye Allah’ın cemalini müşahede etmedim” diyor. Sen bana uymadın ki! Sen kendi nefsine uydun. Bunun dışında bir de bana; “gel bana uy” dedin. Öyle değil mi! Yani Allah sana bunu anlamayacağın kadar akıl vermemiş mi! Niye böyle anlamazlıktan geliyorsun!

Evet, Aşk, Âşık, Maşuk’u anlamaya çalışıyorduk. Allah’ı neden sevmemiz gerektiğini Allah’ın isimleri üzerinden anlamaya çalışıyorduk. Bunu da anlamaya devam edeceğiz inşallah!

Kendi kendimize; “Allah’ı neden sevmem, ona neden âşık olmam lazım” diye sorarsak El Esmau’l Husna’ya bakmamız gerekir; çünkü Allah’ı sevmek lazım ve Allah’ı da ancak isimlerini tanıdıkça sevebiliriz. Bunun için Allah’ın isimlerini öğrenip üzerinde tefekkür etmemiz gerekir.

Mesela; “Allah benim için rahman ve rahimdir, benim rabbimdir, benim için kerimdir, benim için veduddur. Bu yüzden beni seviyor, bana ikram ediyor, merhamet ediyor, rahmetiyle muamele ediyor. Benim için ğafurdur, ğaffardır, yanlış yaptığımda; ‘ya rabbi istiğfar ediyorum, tövbe ediyorum’ dediğimde hiç olmamış gibi bana muamele ediyor, kusurumu örtüyor, günahımı yok sayıyor” deyip tefekkür etmemiz gerekir. Bunları sadece örnek olsun diye söyledim.

Bu yüzden herkesin Allah’ın isimlerini manasıyla beraber ezberleyip, her gün bir, iki veya üç sefer mutlaka bu isimleri okuyarak manası üzerinde tefekkür etmesi gerekir. Kişi, Allah’ın isimlerini tefekkür ederse rabbini tanır; yani rabbi kendisini ona tanıtır. Dolayısıyla Allah’ın ona rahmetiyle, mağfiretiyle ve keremiyle nerde muamele ettiğini anlar ve görür.

Allah’ı neden sevmemiz gerektiğini Allah’ın isimleri üzerinden anlamaya çalışırken Allah’ın El Hakk ismine kadar gelmiştik. Şimdi El Hakk isminden başlayarak Allah’ı neden sevmemiz gerektiğini anlamaya yine devam edeceğiz inşallah.

Allah hakktır;274 gerçek varlık sahibidir, gerçek varlığa sahip olan bir tek Allah’tır. Gerisi onun yarattığı kullarıdır, mahlûkatıdır. Her şey varlığını Allah’tan alır, onunla varlıkta dururlar. Allah’ın tecellisi durursa bütün varlık yok olur; yani insan ve bütün varlık, her şeyini, bütün varlığını Allah’a borçludur. Bu yüzden Allah sevilmeye layıktır.

Allah âzimdir;275 azamet ve büyüklük sahibidir, büyüklüğünü yapandır. Peki, Allah büyüklüğünü bize nasıl yapar?

Resulullah (s.a.v.) Efendimiz bir hadis-i şerifinde; “büyüklerine saygı, küçüklerine sevgi göstermeyen bizden değildir”276 buyurur. Büyük; “ben büyüğüm” deyip küçüklerine kızan değildir. Büyük; küçüklerini seven, küçükleri yanlış yaptığında onları affeden, onlara doğru yolu gösterirken onlara hakaret etmeyen, küçümsemeyen, zulmetmeyendir; yani büyüklüğünü gösteren, âzim olandır.

Kul yanlış yapar; ama Allah onu affeder. Kul küfreder, kâfir olur; ama Allah onun rızkını vermeye devam eder. Allah, kuluna böyle muamele ederek; “kulum bak seni yaratan benim; ama itiraz ettiğin, küfre düştüğün ve isyan ettiğin halde rızkını kesmedim. Bak seni yok etmedim, sana azap etmedim, etmem; çünkü seni seviyorum. Sen yanlış yapıyorsun; ama ben seni seviyorum” deyip büyüklüğünü ona gösterir; çünkü Allah âzimdir. Allah âzim olduğu için sevilmeye layıktır.

Her bir ismi anlamaya çalışırken her bir ismin üzerinden Allah’ı sevmek gerekir. Eğer Allah’ın isimlerini tefekkür edip, Allah’ı isimleriyle sevmezsek Allah’ı tanıyamayız, dolayısıyla onun varlığını, yakınlığını, bize olan muamelesini kendi üzerimizde tadamayız. Böyle olunca da imanımız sadece bir hayalden, bir taklitten ibaret kalır.

Allah kerimdir;277 karşılıksız ve gerçek manada ikram eden tek zattır. Biri bize en ufak bir ikramda bulunduğunda; “bu bana ikram etti, kerim biridir” deyip onu karşılıksız olarak sever, överiz. Hâlbuki Allah; “bütün övgüler, bütün hamdlar Allah içindir, Allah’a layıktır”278 buyurur. Niye? -Çünkü Allah kerimdir de ondan. İkram nerden gelirse gelsin, kimin vesilesiyle hangi yönden gelirse gelsin, bu ikramı yapan Allah’tır; çünkü kerim olan bir tek odur. Gerisi onun Kerim isminin tecellisinden nasibini alır, onunla ikram etmeye çalışır.

Bununla beraber Resulullah (s.a.v.) Efendimiz; “nimete vesile olana, nimeti getirene teşekkür etmeyenler, Allah’a şükretmiş olmazlar” buyurmuştur. Biri; “Allah’a şükrediyorum; ama nimete, ikrama vesile olana teşekkür etmiyorum” derse olmaz. Resulullah (s.a.v.) Efendimiz böyle bir hale yanlış demiştir. Senin önce nimeti getirene, sonra sahibine teşekkür etmen lazım; çünkü ona bakarken onu sahibiyle beraber görmen gerekir. Nimeti getiren kişiyi mecazi manada Allah’ın eli olarak görmen lazım; çünkü Allah onu eli olarak kullanıp, onunla sana ikram etmiştir.

Yani sen Allah’ın eline hakaret edecek, onu yok sayacak ve “o bir şey yapmamış” diyeceksin, sonra da şükrettiğini söyleyeceksin, böyle bir şey olmaz. Allah biriyle sana ikram etmişse ona kerim olma nimetini ikram etmiş, Kerim ismiyle onun gönlüne tecelli etmiştir. Bu yüzden nimeti getireni yok sayamaz, küçümseyemezsin. Eğer onu küçümsersen Allah’ı da küçümsemiş olur, dolayısıyla nimeti yok saymış, nimete şükretmemiş olursun.

Kaybedenler mutlaka nankörlüğünden; yani nimeti ya da nimete vesile olanı görmediğinden dolayı kaybeder. Nimeti getirene teşekkür etmeyenler kibirlendikleri için teşekkür etmezler. Ona karşı kibirlenirken aslında Allah’a karşı kibirlendiklerinin farkında bile değildirler.

En büyük nimet, asıl nimet; iman nimeti, Allah’a dost olma nimeti, kulluk nimetidir. Eğer biri iman etmene, Allah’ı sevmene vesile olmuşsa bu nimetin şükrünü nasıl eda edebilirsin ki! Şükürsüzlük yapıp kaçmakla mı, eleştirmekle mi, yermekle mi, ona sıkıntı vermekle, onun sevdiklerini incitmekle mi!

Allah ayeti kerimede; “andolsun ki nimetlerime şükrederseniz onu arttırırım, şükretmezseniz azabım çok şiddetlidir”279 buyurur. Eğer iman nimetine şükretmezsen Allah senden o iman nimetini alır, ona şükretmezsen onu kaybedersin; yani Allah’a olan sevgini, teslimiyetini, edebini kaybedersin ve bu kaybediş senin için azap olur.

Allah kerimdir, bütün nimetleri ikram eden odur, dolayısıyla sevilmeye layık olan Allah’tır. Bize her türlü nimeti, varlığımızı, imanı, kendisine gidecek yolu, vahyini, peygamberini ikram eden Allah sevilmeye layık değil midir!

Allah semi’dir;280 her şeyi işitendir, dua edenin duasını işitendir. Eğer Allah duamıza karşılık vermeseydi, gönlümüzden geçirdiklerimizi rabbimize arz edemeseydik o zaman bu nimetin kıymetini bilirdik. Bu yüzden Allah’ın bütün isimleri bizim için nimettir. En zor anda gönlümüzden; “ya rabbi! Bana yardım et” dediğimizde ve Allah’ın yardımı geldiğinde işte o zaman Allah’ın Semi’ isminin nimetinin kıymetini anlar; “hamdolsun ki rabbim beni işitti” deriz.

Mesela namaz kılarken rükûdan doğrulduğumuzda; Semi’allahu limen hamideh: “Allah hamd edenin hamdini işitti (benim hamdimi işitti)” deriz. Bütün dualarımızı işiten, kendisine sığındığımızda bizi koruyan, muhafaza eden Allah sevilmeye layık değil midir!

Allah muktedirdir;281 gücü her şeye yeten, dilediğini yaratıp, dilediğini yok edendir. Bizim için rahman, rahim, rab, kerim ve vedud olan Allah her şeye muktedirdir, dolayısıyla güvenilmeye de layıktır. Gücü her şeye yettiği için o güveni verendir.

Bu nedenle kulun endişe etmesi gerekmez; yeter ki rabbine güvensin, rabbinin her şeye muktedir olduğuna iman etsin. Eğer biri, Allah’ın muktedir olduğuna iman ederse bütünüyle güvende olur.

Allah; gücü her şeye yetendir, bununla beraber kuluna karşı rahman ve rahimdir, kulunu sevendir, veduddur, kulun ilahı ve rabbidir. Kulun Rabbine bakışı böyle olursa işte o zaman gönlünde hiçbir endişe kalmaz. Dolayısıyla her şeye muktedir olan Allah sevilmeye layıktır.

Allah melîktir;282 bütün mahlûkatı sevk ve idare edendir. Bütün mahlûkatın, varlığın hükmü Allah’a aittir, dolayısıyla Allah bütün varlığın hükümdarı, melîkidir. Bu durumda insana düşen; Allah’a teslim olmaktır. Allah’a teslim olmaktan başka çare yoktur; çünkü mahlûkatı, varlığı idare eden, yöneten, melîk olan odur. Bu yüzden melîk olan Allah sevilmeye layıktır.

Allah vehhabdır;283 karşılıksız hibe edendir. Hiçbir varlığımız yokken hiçbir bedel ödemeden bizi yaratıp, varlığımızı bize ihsan ve ikram edip, bizi varlık yapandır. Bizi varlık olarak yaratan, kendinden varlık veren, bu varlığı hibe eden, bize zatıyla ve sıfatıyla tecelli edip bizi Rabb ismiyle terkip eden Allah’tır. Allah bizi terkip ederken de bunu Vehhab isminin tecellisi ile hibe etmiş, yapmıştır. Bu, hayatı yaşarken de böyledir. Allah sürekli hibe etmeye, Vehhab ismiyle tecelli etmeye devam eder. Hiç ummadığımız bir anda Allah bize Vehhab ismiyle tecelli edip, ikram eder.

İkram ve hibe derken bunu hem zahiri hem de manevi olarak anlamak gerekir. Allah’ın bize olan muamelesi; ikramdan, hibeden, Vehhab isminin tecellisinden başka bir şey değildir. Her şey Allah’ın ikramı ve hibesidir. Bu yüzden vehhab olan Allah sevilmeye tek layık olandır.

Allah vahiddir;284 sıfatlarında, isimlerinde tek ve bir olandır. Allah El Esmau’l Husna’nın sahibidir; yani bütün güzel isimler, bütün güzellikler kendisine ait olandır. Bütün varlık, güzelliğini Allah’tan alır. İnsan da Hz. İnsan olma özelliğini, güzelliğini Allah’tan alır. Bütün güzellikler vahid olan Allah’a aittir. Kim güzelleşmişse Allah ile güzelleşmiştir. Bu yüzden bütün güzelliklerin, El Esmau’l Husna’nın kendisine ait olduğu vahid olan Allah bütünüyle, her türlü ve her yönüyle sevilmeye layıktır.

Allah kahhardır;285 kahredendir. Allah, zulmedeni, zalimi kahreder. Mesela; karanlık gelince aydınlık kahrolur. İman gelince küfür kahrolur. Kâfir de iman edince, mü’min olunca kahrolur; yani küfrü kalmaz, kâfirliği gider mü’mine dönüşür. Yoksa bu kahroluş, insanın başka birini kahrettiği gibi değildir. Bu kahrediş tam tersine saf rahmettir. İsmi Nur olan Allah kahrederse karanlığı aydınlatır, zulmeti nura döndürür, kâfiri mü’min yapar, zillettekini aziz yapar, cehennemliği cennetlik yapar.

Bununla beraber kahretmek, bir de yok etmek demektir; yani insan olmayı kabul etmeyen bir zalimi yok etmek; ona bahşedilen o insan olma şerefini ondan almak demektir. Biri; “ben insan olmak, Hz. İnsan olmak istemiyorum” derse Allah ona; “olur, sen de hayvan gibi hatta hayvandan daha aşağı bir varlık ol” der. Bu yüzden Allah ayeti kerimede; “cehenneme gidenler hayvan gibi hatta hayvandan daha aşağı bir varlıktır”286 buyurur. Allah, insan olmayı kabul etmeyenleri de böyle kahreder.

Allah, insanın nefsini nasıl kahreder?

Allah, kulundan yanadır, kulunun kazanması için onu destekler; yani ona selat eder, selam verir. Allah, insanın nefsini kahrederken onu aradan çeker. Nurundan ona nefhettiği ruhun tecelli etmesi için, Hz. İnsan olması için onun nefsini kahreder.

Allah muntakimdir;287 intikam alandır. Muntakim; zulmeden değil intikam alan demektir; yani zulmün karşılığını, hak edenin hakkını verendir. Eğer biri bu zulmü, Allah’ın kendisine yaptığı ikrama karşılık yaparsa; yani Allah onu Hz. İnsan olarak yaratmışken insanlığına karşı kendine zulmederse hayvan olur.

İnsan olmayı kabul etmemenin karşılığı hayvan olmaktır; ama biri insana zulmederse Allah mazlumun hakkını o zalimden alır; yani hak ettiği cezayı o zalime verir. Allah bir başkasının hakkını hiç kimseye bırakmaz ve hiç kimseyi bundan istisna etmez. Zulmeden mutlaka zulmünün karşılığını görür. Allah, kullarının, varlığın intikamını alan, herkese hakkını verendir. Bu nedenle zulme uğradığımızda gücümüz o zulme yetmezse; “ya rabbi! Sana havale ediyorum” dememiz lazım. Sen bırak, Allah senin intikamını alır, gerekeni yapar. Bu yüzden muntakim olan, kahhar olan Allah sevilmeye layıktır.

Allah kebirdir;288 Hem zatıyla, hem sıfatlarıyla hem de bütün vasıflarıyla aklın almayacağı, aklın kavrayamayacağı kadar büyüktür, kebirdir. Bu büyüklük zahire göre değildir. Zahiri olarak bütün varlık Allah katında bir zerre, bir nokta bile değildir. Bu büyüklüğü manevi olarak anlamak gerekir. Kebir olan, muntekim olan, kahhar olan Allah sevilmeye layıktır.

Allah muteâ’ldir;289 yüceler yücesidir, yüceliği anlaşılamayacak kadar yüce olandır. Muteâ’l olan Allah sevilmeye layıktır.

Allah kaimdir;290 varlığı varlıkta tutan, bütün işleri tertib edip, yürütendir. Allah’ı vekil olarak kabul eden kullarının işlerini tertib edip, kaim olarak ayakta tutandır. Bu nedenle Resulullah (s.a.v.) Efendimiz; “kim, Allah’ın dinini dert edinirse Allah onun özel dertlerini satın alır, işini yürütür. Kim de özel dertleriyle uğraşırsa Allah onu dertleriyle baş başa bırakır”291 buyurmuştur. Allah da bununla ilgili olarak ayeti kerimede; “o, salihlerin işini görür”292 buyurur. Allah kaimdir; işi görür, işi yürütür, kıyamda tutar. Kaim olan Allah sevilmeye layıktır.

Allah bizi aklını gerçek manada kullanan, âbd olmayı öğrenmeye çalışan, âşık ve maşuk olmayı anlamaya, öğrenmeye çalışan dolayısıyla âşık olan, Allah’a da maşuk olan, Allah’ın sevdiği kullarından eylesin! Allah hepimizi isimleriyle, El Esmau’l Husna’sıyla Allah’ı gerçek manada tanıyıp, seven, ona âşık olan kullarından eylesin! Allah’ı gerçek ve tek maşuku olarak kabul eden, ona iman eden kullarından eylesin! Kıyamet günü de Allah bizi huzuruna alırken aşığı gibi, maşuğu gibi huzuruna aldığı, sevdiği, muamele ettiği kullarından eylesin!

Allah hepinizden razı olsun.

Okuyucuda açSesli dinle

Dipnotlar
  1. Ra’d /28 ↩
  2. Mâide /35 ↩
  3. Tevbe /120 ↩
  4. Buhârî, İman, 8; Müslim, İman, 69, 70 ↩
  5. Beyhaki, El-Medhal S. 162-3, No:152, Aclûnî, 1 /132 ↩
  6. Müslim, îman 93-94. Ayrıca bk.Tirmizî, Et'ime 45, Kıyamet 56; İbni Mace, Mukaddime 9, Edeb 11 ↩
  7. Zuhrûf /40 ↩
  8. Ankebût /69 ↩
  9. Lokman /30, Hacc /62 ↩
  10. Vakıa /96 ↩
  11. Tirmizî, Birr, 15; Ebû Dâvûd, Edeb, 66 ↩
  12. Alak /3 ↩
  13. Fatiha /2, Casiye /36, Sebe /1 ↩
  14. İbrahim /7 ↩
  15. Lokman /28, Hacc /75, Nisa /58 ↩
  16. Kehf /45, Kamer /55 ↩
  17. Haşr /23 ↩
  18. Ali İmran /8, Sad /9 ↩
  19. Zumer /4, Nisa /171, Mü’min /16 ↩
  20. Mü’min /16, Ra’d /16, İbrahim /48 ↩
  21. Araf /179 ↩
  22. Ali İmran /4, Duhan /16, Maide /95 ↩
  23. Lokman /30, Hacc /62 ↩
  24. Ra’d /9 ↩
  25. Ali İmran /18 ↩
  26. Hakim, Müsned ↩
  27. Araf /196 ↩