BİR İNSANIN ÇEVRESİ ONUN İMTİHANINI NASIL ETKİLER VE KİŞİNİN HRİSTİYAN BİR AİLEDE YETİŞMESİ DEZAVANTAJ MIDIR?
İnsanın Hristiyan bir ailede yetişmesinin avantajları da, dezavantajları da vardır. İman aileden, atalardan miras kalan bir şey değildir. Bilgi miras olarak kalabilir; ama iman miras kalmaz; çünkü iman, insanın kendi çabasıyla, gayretiyle aklını, iradesini, gönlünü ve fıtratını kullanarak kazanacağı bir şeydir. Diyelim ki; biri Hristiyan bir ailede büyüyüp Hristiyan olarak yetiştirilse ve ona İslam hakkında yanlış bilgiler verilse, sırf düşman olması için İslam ona düşmanca bir tavırla öğretilse yine de o kişi buluğa erince hiç kimseyi dinlemez; çünkü İslam onun fıtratında mevcuttur.
Bu yüzden kişi bluğa erdikten itibaren hakkı, batılı, doğruyu, yanlışı ve hangi dinin hak olduğunu öğrenmek için arayışa girer; çünkü artık kendini, rabbini aramaya ve yaratılışının gayesini anlamaya başlamıştır. Böyle bir durumda hakkı gördüğünde mutlaka hakka tabi olur. Bu bir gönül meselesidir. Kişinin bunu diliyle söylemesi gerekmez. Onun gönlü iradesiz olarak o hakkın peşinden sürüklenir. Zaten iman budur. O kişi, Allah’a âbd olmayı kabul etmişse gerektiğinde tavrını ortaya koyar ve “ben Allah’a ve resulüne iman ettim” der.
Birinin de anne, babası Müslüman’sa, sırf Müslüman bir memlekette doğduğu, büyüdüğü ve ona İslam öğretildiği için iman etmiş olur mu? -Kesinlikle hayır! Çünkü iman anneden, babadan, atalardan ya da bulunduğumuz memleketten bize miras kalan bir şey değildir. İmanı bizim kendi çabamızla, gayretimizle kazanmamız gerekir; çünkü iman aşktır, muhabbettir.
Biri doğru olanı tercih etmek için hakikati aramazsa atalarının dinine uyar ve “kimse bana bir şey söylemesin, bana ‘sen yanlış yapıyorsun’ demesin bu yüzden ben de onlar gibi yapayım” deyip yoluna devam eder; ama gerçekten hakikati ararsa yanlışa yanlış, doğruya da doğru demek üzere iman eder, bu nedenle yanlış bir şeyi kabul etmez, kabullenemez, böylece tavrını ortaya koyar.
Bu durum annesi, babası Hristiyan olan kişi için de geçerlidir. Böyle birinin derdi kendini bulmak, rabbini bulmak değilse o da anne, babasına ve atalarının dinine tabi olur.
Hiç kimse anne, babası Müslüman yahut Hristiyan olduğu için iman etmiş olmaz. İnsanın imanı kazanması gerekir. Kazanabilmek için de önce “la ilahe illallah” sonra “muhammedun resulullah” demesi gerekir. La ilahe illallah dediğinde; “Allah’tan başka ilah yoktur, ilah bir tek Allah’tır, sevilmeye layık olan odur, sevilmek onun hakkıdır ve Allah’ın hakkını ona teslim etmem gerekir. O, mülkün sahibi, benim sahibim, bütün varlığın sahibidir. Allah beni dünyaya gönderip ebedi hayatımı kazanmam için bana imkân vermiş, hakkı ve hakikati anlamam, sırat-el mustakimde yürüyebilmem, Allah’ın muradının üzerimde gerçekleşmesi için bana bir de peygamber göndermiştir” demesi gerekir. Böyle deyip peygamberini aradığında onu bulur, bulduğunda da ona sarılır. Böyle olunca da Allah onu mutlaka imtihana tabi tutar. Allah ayet-i kerimede “siz ‘biz iman ettik’ dedikten sonra sizi imtihana tabi tutmadan (imanınızı test etmeden) imanınızı kabul edeceğimizi mi sandınız”279 buyurur. Yani “böyle bir şey yoktur, sizi imtihana mutlaka tabi tutarız” buyurdu Allah.
Allah’a iman eden biri “ben Allah’ı kabul ediyorum” deyince ona “öyleyse Allah senden şöyle yapmanı istiyor” denildiğinde “işittim ve itaat ediyorum” der ve hemen rabbine itaat etme, resulüne de tabi olma yoluna girer. Yoksa “herkes böyle yapıyor, onun için biz de böyle yapıyoruz” demek iman olmaz. Bu yüzden anne, babanın ne mü’min, Müslüman olması avantajdır ne de Hristiyan olması dezavantajdır. Bu ikisi arasında hiçbir fark yoktur; çünkü mesele kulun kendi iradesiyle hakkı tercih etmesidir.
Allah ayet-i kerimede “biz resul göndermediğimiz kavme (kişiye) azap etmeyiz”280 buyurmuştur. Allah, resullerini bir şekilde mutlaka gönderir. Kullarına resulleriyle hakkı, hakikati, imanı, İslam’ı, ihsanı, kulluğu öğretir ve tercihi tamamen kula bırakır.
Eğer Allah herhangi bir şekilde kuluna bir resul, elçi göndermemiş ve ona öğretmemişse onu zaten sorumlu tutmaz; ama Allah’ın resul göndermemesi mümkün değildir. Mutlaka bir şekilde birilerini veya bir şeyleri vesile eder ve kuluna öğretip ona bu tercihi yaptırır. Böylelikle kul artık yaptığı tercihten dolayı sorumludur. İnsanın önünde şıklar yoksa tercih etme hakkı da olmaz. Allah, kulunun tercih edebilmesi için önüne mutlaka İslam’ı da, küfrü de, hakkı da, batılı da koyup “buyur kulum, hak budur, batıl budur, artık tercih senindir” deyip gönlüne bu şekilde vahyeder.
Bir kul nerede olursa olsun eğer hakkın, hakikatin, rabbini bilmenin, bulmanın, kendini tanımanın, hayatın gayesinin, Allah’ın muradını anlamanın peşindeyse Allah ona mutlaka bunu öğretir, o kul da bunu anlar ve gerekeni yapıp kazanır; ama insanın böyle bir derdi yoksa o zaman atalarının dinine tabi olur.
Evet, söyledim; anne, babası ister Müslüman ister gayrimüslim olsun fark etmez, hiç kimse sırf ailesinden dolayı iman etmiş olmaz. Zaten şu andaki Müslüman memleketlerde durum bundan ibarettir. Biri ailesi Müslüman’dır diye Müslüman olursa Allah kendisini imtihana tabi tuttuğunda imtihanın gereğini yerine getiremez ve imanını kaybeder; çünkü “ben iman ettim” demekle Allah imanımızı kabul etmez. Ancak imtihana tabi tuttuğunda imanımızı ispatlarsak imanımızı kabul eder.
Allah mü’minleri tarif ederken “mü’minler Allah’ı her şeyden çok sever,281 resulünü sever”282 buyurur. Başka bir ayet-i kerimede de “de ki: Allah, resulü ve Allah yolunda cihad etmek sizin için annenizden, babanızdan, evladınızdan, evlerinizden, ticaretinizden, her şeyden daha sevgili değilse belanızı bekleyin”283 buyurur. Yani Allah’ı, resulünü, Allah yolunda cihad etmeyi, çaba ve gayret sarf etmeyi, mücadele etmeyi, onun rızasını kazanmak için koşuşturmayı her şeyden çok sevmiyorsan belanı bekle. Sen iman etmemişsin, sen imanla alay ediyorsun, dedi Allah. İşte, söz konusu iman olunca herkes eşit durumdadır. Allah, hem anne, babası Müslüman olana hem de Hristiyan olana böyle bir imkân tanır. Kul da gereğini yaparsa kazanır, yapmazsa hangi taraftan olursa olsun kaybeder; çünkü Allah’ı ve resulünü tercih edememiştir.
Kul, Allah yolunda cihad etmek, çaba ve gayret sarf etmek, mücadele etmek ve Allah’ın rızasını, dostluğunu kazanmak için gerekeni yapmazsa kaybeder. Bu yüzden her zaman için iki tercih vardır; kul ya rabbini tercih eder ya da “rahatım bozulmasın, herhangi bir fedakârlıkta bulunmayayım, arzularımdan isteklerimden taviz vermeyeyim” deyip dünyayı, nefsin arzularını, isteklerini, başkalarının ne dediğini tercih eder.
Biri Allah’ı tercih etmezse onun dışında neyi tercih ederse etsin kaybeder. Annesi, babası ister mü’min, Müslüman olsun, ister Yahudi, Hristiyan olsun, ister müşrik olsun bu fark etmez, hiç kimse için ailesinin manevi durumu herhangi bir avantaj ya da dezavantaj değildir. Kazanan, tavrını ortaya koyarak kendi çabası, gayreti nispetinde nefsiyle, şeytanla yiğitçe mücadele ederek kazanır.
Kul “la ilahe illallah muhamedun resulullah” dediğinde tavrını ortaya koymuş olur. Düşmanları da bundan dolayı ona saldırır ve onu başka tarafa çekmeye çalışır. Bu durumda tekrar tavrını ortaya koyup imanını ispatlaması gerekir, yoksa kimse imanını ispatlamadan mü’min olamaz.
