NAMAZ NEDİR VE HER AN ALLAH’IN HUZURUNDA DURABİLMEK İÇİN NE YAPMAMIZ GEREKİR?
Namaz kılmak ve diğer ibadetler birer araçtır. Allah’ın huzurunda durabilmek içinse aşk ve muhabbet gerekir. Bu aşk ve muhabbet olunca rabbimizin huzurunda olduğumuzu unutmayız; çünkü seven sevdiğini unutmaz, âşık, maşukunu unutmaz, istese de unutamaz!
Biri başka birine zahiri olarak âşık olunca onu unutamaz. Hatta bir iş yaparken “acaba sevdiğim bu yaptığımı beğenir mi” diye maşuğunun hesabını yapar. Çalışıp kazanırken, kazandığını nasıl harcayacağını düşünürken bile aynı şekilde sevdiğini, sevdiğinin sevgisini ve yakınlığını nasıl kazanacağını, onu nasıl sevindireceğini düşünür. Bu hâl onun elinde olan bir şey değildir; çünkü âşıktır, seviyor, sevdiği için de iradesizce maşuğunun hesabını yapıyordur.
Zahiri olan bütün aşklar, hakiki aşkı anlamak içindir. Bu dünyada var olan her şey birer ayettir. Âşıklık da bir ayettir. Peki, neyin ayetidir? -Elbette ki imanı, Allah’a âbd olmayı anlamanın ayetidir.
Birine âşık olan kişi bir şekilde az veya çok mutlaka bu hâli yaşar. Bu hâli yaşamayan hiçbir kul yoktur. Allah bu hâli kullarına yaşatıp tattırır ki kul “ben Allah’a iman etmişim, Allah’ı seviyorum, Allah’a âşığım” dediğinde bir ölçüsü olsun. Allah’ı gerçekten sevip sevmediğini mecazi olan aşkına bakıp anlasın.
Biri sevdiğinin sevgisini istiyor, rızasını kazanmaya çalışıyor ve sevdiği kişi kendisinden razı olsun istiyorsa, hayatı yaşarken onsuz bir hayat düşünemiyorsa aynı şekilde “ben Allah’a iman etmişim” dediğinde de sevdiği kişi için yaşadığı duyguları kendisini yaratan rabbine karşı yaşayıp yaşamadığını anlasın diye Allah ona bu aşkı mutlaka tattırır; yani bu mecazi aşkı Allah, kuluna yaşatır ve tattırır, tattırırken de aslında ona imanı öğretir.
O hâlde biri rabbine karşı bu duyguları yaşamıyor, tatmıyor ve rabbinin hesabını yapmıyorsa bu durumda âşıklıktan, mü’min olmaktan söz etmesi doğru değildir. Rabbine karşı bu aşk hâlini yaşamadan “ben mü’minim” demesi sadece kendi kendini kandırmasıdır; çünkü Allah ayet-i kerimede “mü’minlerin Allah’a olan muhabbetleri çok şiddetlidir”264 buyurmuştur.
Biri başka birini zahiri olarak çok şiddetli bir şekilde sevdiğinde ona karşı nasıl bir hâl, nasıl bir tavır içinde olduğunu görür. Hatta öyle ki geceleri onu düşünür, onun hayalini kurar. Hâl böyleyken Allah’a âşık olan namaza durmaz mı, nasıl durmaz! Maşukunun huzuruna çıkmayı nasıl kendisinde bir yük gibi, bir borç gibi görebilir! Namaz mü’minin miracıdır, mü’minin Allah’a olan sevgisini ve âşıklığını ortaya koymasıdır, dolayısıyla secde etmek; “ben seni seviyorum, ben sana âşığım, ben sana tapıyorum, ben sana âbd oluyorum, başımı huzurunda yere koyuyorum, yüzümü yere sürüyorum, sen ne dersen odur, benim istediğim sensin ya rabbi” demektir.
Aynı şekilde secde “subhane rabbiyel e’âla! Benim rabbim subhandır. Her türlü noksanlıktan, eksiklikten münezzehtir. Her şeyi en mükemmel, en güzeldir ve o benim rabbimdir. Benim subhan olan rabbimdir, beni yaratan rabbimdir. O, e’âla’dır, yüceler yücesidir. Yüceler yücesi olan rabbimin huzurunda onun için yapabileceğim tek bir şey vardır; o da ‘seni seviyorum, sana âşığım, ben senin âbdinim’ deyip başımı yere koymak, yüzümü yere sürmektir.” Seven sevdiğiyle beraber olmak istemez mi, ona sevdiğini söylemek istemez mi, onunla olunca dünyalar onun olmaz mı! İşte, secde budur; yani secde, âşığın maşukuna aşkını ifade etmesidir. Namazın manası budur.
Bir de Allah’a yakınlığın ve Allah ile beraberliğin de namazla değil imanla olduğunu unutmayalım. Namaz araçtır, bizim de bu aracı kullanıp imanı kazanmamız gerekir.
