“ALLAH’IM BEN SENİ ÇOK SEVİYORUM, SEN ŞEYTANA LANET ETSEN DE SIRF SEN YARATTIĞIN İÇİN ŞEYTAN DA KABULÜMDÜR” GİBİ ŞEYTANİ BİR DÜŞÜNCENİN CEVABI NEDİR?
Evet, bu tam da şeytani bir düşünce, kulu yolundan saptırmak için şeytanın sarf ettiği bir sözdür. Bununla beraber Allah, şeytanı özel bir varlık olarak yaratmamıştır. Şeytan da iblis de cinlerdendir. İblis bir tanedir, şeytan ise cinlerden iblise uyan kâfirlerdir.
İblis, insanları ve kendisinden olan cinleri yoldan çıkarmayı kendine vazife edinmiştir. İnsan da başkalarını yoldan çıkarmaya çalışır, onları Allah’ın gösterdiği yoldan başka bir yola, cehenneme, günaha davet ederse o da şeytan olmuş olur.
Şeytan denince, Allah’ın rahmetinden mahrum olanı anlamak gerekir. Şeytan, rahmetten mahrum olmaya davet eder; çünkü cennete gitmek Allah’ın rahmetiyledir.
İnsanı da cinleri de yaratan Allah’tır; ama tercih onlara aittir, gidecekleri yolu kendileri tercih eder. Ya peygambere uyar, peygamberlerin kazandığı nimetleri, cenneti, Allah’ın rızasını, dostluğunu kazanır ya da iblise uyar böylelikle Allah’ın rahmetinden onun gibi mahrum kalırlar.
Bununla beraber iblis de Hz. Âdem de Allah’a karşı gelmiş; ama Hz. Âdem tövbe ederken iblis tövbe etmemiştir. Şayet iblis de tövbe etseydi Allah Hz. Âdem (a.s.)’ın tövbesini kabul ettiği gibi onun da tövbesini kabul ederdi; fakat iblis tövbe etmek yerine Allah’a “beni saptırmana karşılık ben de onları saptıracağım”190 dedi. Dolayısıyla suçunu, sapışını Allah’a attı ve Allah’ı suçladı.
Kim böyle yaparsa iblisin durumuna düşer. “Allah bana böyle muamele etti, Allah böyle yaptı” demek insanın kendi yaptıklarından dolayı sorumluluğunu kabul etmemesi demektir. Oysaki insan yaptığından sorumludur. Allah, insana yolu göstermiş ve “tercih senindir” demiştir. Dolayısıyla kişi kendi tercihini kendisi yapar. Eğer Allah’ın gösterdiği yolu tercih etmezse bu durumda ters tarafı tercih etmiş olur.
Allah saf güzelliktir, saf rahmettir, saf hayırdır, saf muhabbettir, bütün muamelesi de böyledir. Bununla beraber aydınlığın, nurun olmadığı yerde karanlık vardır, rahmetin olmadığı yerde şeytanlık, iblislik vardır, zulüm vardır. İkramın olmadığı yerde de mahrumiyet vardır. İnsan, Allah’tan kaçarsa ters tarafa düşer, Allah’ın verdiği güzelliği kaybedince orada çirkinlik olur. Allah çirkinlik yaratmamıştır, güzellik olmayınca çirkinlik olur. İnsan da Hz. İnsan olmayınca hayvandan daha aşağı olur. Bu yüzden “ben şeytanı da severim” demek, “ben şeytanlığı da severim” manasına gelir.
İblis de daha önce iman ettiğini iddia eden ibadet ehli biriydi. Bununla beraber cinlerdendi, Allah onu da tıpkı insanlar gibi kulluk için yaratmıştı; ama iblis ilahlık tasladı ve Allah’a “sen bilmiyorsun ben biliyorum, Âdem secdeye layık değildir” dedi.
Peki, insanlar arasında da böyle bir durum var mıdır?
Evet, vardır. Eğer biri karşısındaki insanın büyüklüğünü, onun Hz. İnsan olduğunu kabul etmiyorsa, ona böyle muamele etmiyor, böyle bakmıyorsa, o da insanı secdeye layık görmemiş demektir. Allah bu kıssadan bize nasıl bir bakışa sahip olmamızı öğretip “sakın böyle bir yanlışa düşmeyesiniz, insanı etten ve kemikten bir varlık olarak görmeyesiniz, ona menfaat gözüyle bakmayasınız, benim onun üzerinde bir muradım vardır. Ben onu bana âbd olsun, halife olsun, ayna olsun diye yarattım” buyuruyor.
Bize düşen; insanları Allah’a halife olmaya, ayna olmaya davet edip onlara bu konuda yardım etmektir. Allah ayet-i kerimede “yerde, gökte her ne varsa hepsini insanın hizmetine verdim”191 buyurur. Başka bir ayet-i kerimede de “and olsun ki biz insana şerefini indirdik”192 buyurmuştur. Allah, bu şerefi taşımamızı istiyor. İşte, Kur’an insana bu şerefini teslim eder.
Allah’ın ilk emri oku emridir. Ikra’ bismi rabbikellezî halak:193 “Yaratan rabbinin ismiyle oku.” Yani “kendini, kâinatı, varlığı, Allah’ın indirdiği ayetleri oku, her şeyi bir ayet olarak oku.” Okumadan anlaşılmaz, anlaşılmadan iman edilmez. Vesveseyle, şüpheyle iman olmaz.
Sorulan nasıl bir soru olursa olsun o soruya mutlaka cevap vermemiz gerekir. İblise ve şeytana da cevap vermemiz gerekir. Şayet cevap veremezsek yenilgiyi kabul etmiş oluruz. Allah her soruya cevap vermiştir, bu yüzden her sorunun mutlaka bir cevabı vardır.
