İMAN NEDİR? SADECE İBADET EDEREK İMAN ETMİŞ OLUR MUYUZ?
Allah, imansız ameli kabul etmez. Birinin imanı yoksa bütün ibadetlerini yapsa bile Allah onun amelini kabul etmez; çünkü Allah, insanı ibadet için değil âbd olsun diye yaratmıştır. Âbd olmak da ancak imanla, Allah’ı sevmekle, Allah’a âşık olmakla olunur.
Kişinin ibadetleri ve amelleri imanının, muhabbetinin şiddetine göre kıymet, değer kazanır. Bir kişinin imanı ne kadar kâmilse amelleri de o kadar kıymetli ve değerlidir.
İnanmak, iman değildir. Bunu Allah ve resulü söylüyor. Bu yüzden Resulullah (s.a.v.) Efendimiz “sizden biri Allah ve resulünü her şeyden çok sevmedikçe iman etmiş olmaz”86 buyurmuştur.
İnanmak akıl, iman ise gönül işidir. Gönlün fiili sevmektir, aklın işiyse anlamak, kavramak ve gönlün kendisine verdiği talimatı yerine getirmektir. Akıl bir şeyi kabul ettiyse “bu doğrudur” der. Onun için akıl ile inanılır; ama gönül ile sevilir ve iman edilir.
Sadece “ben inandım” deyip ibadet etmek son nefeste insanın imanını kurtarmaya yetmez. Bununla beraber Allah ayet-i kerimede “Allah hiç kimsenin amelini zayi etmez”87 buyurur. Kişi Müslüman olur, İslam’ı kabul eder, Allah’a ve resulüne itaat ederse Allah onun hiçbir amelini eksiltmez, karşılığını tam bir şekilde ve iman olarak verir.
Namaz kılmak, oruç tutmak gibi bütün ibadetler imanı kemâle erdirmek içindir. Bunları yapan birinin imanı ve muhabbeti artmıyorsa, o kişi Allah’ı sevmiyor, ahireti dünyadan daha çok sevmiyorsa bu durumda bir sorun vardır ve onun ameli taklidi olmuş demektir.
Biri Allah’a göre doğru yaparsa ve Allah onun yaptığı ibadetleri kabul ederse o zaman yaptığı amelleri ona imanı getirir, getirmelidir. Resulullah (s.a.v.) Efendimiz bir hadisinde; “insanlardan öylesi var ki namaz kılarlar onlara sadece yorgunluk kâr kalır, oruç tutarlar onlara sadece açlık kâr kalır”88buyurur. Dolayısıyla iman olmazsa amel bir mana ifade etmez; ama amel imanla beraber olursa o zaman muhabbet imana ispat olur ve kişinin muhabbeti imanını artırır.
