HZ. HABBAB (R.A.)’IN PİŞMANLIĞI
Habbâb Bin Eret aslen Temim kabilesindendi ve Cahiliye Devri’nde Mekke’de Ümmü Enmâr adında bir müşrik tarafından köle olarak satın alınmıştı. Demirci ustası olan Habbâb Bin Eret, risaletin ilk zamanlarında Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’e iman etmişti ve Mekke’de kendisini himaye edecek hiç kimse olmamasına rağmen imanını gizlememiş, apaçık bir şekilde “lâ ilâhe illallah, muhammedun resulullah” demişti.
Kendisini alan Ümmü Enmâr zalim ve acımasız bir kadındı. Habbab’ın iman etmesini kabullenemiyor ve dininden dönmesi için ona akıl almaz işkencelerde bulunuyordu. Habbâb’ın sırtını kızgın demirlerle dağladığı yetmezmiş gibi bir de mübarek başını da şişlerle dağlıyordu.
Müşrikler Habbâb Bin Eret (r.a.) hazretlerinin mübarek sırtına bazen ateşte ısıtılmış taşlar koyuyor ve taşlar soğuyuncaya kadar bekletiyorlardı.
Bazen de müşrikler güneşin en tepede olduğu ve sıcaktan kimsenin dışarıda kalamayacağı vakitlerde ona demirden bir zırh giydiriyor ve o kızgın güneşin altında giydiği zırhın vücudunu nasıl pişirdiğini seyrediyordu.
Ümmü Enmâr ve diğer müşrikler nefislerindeki bütün zalimliği Habbâb’ın üzerinde uyguluyor, kinleri, nefretleri tükenmek bilmiyordu. Onu ateşe sırt üstü yatırıp ayaklarıyla göğsüne baskı uyguluyorlar ve yanan ateşi onun sırtıyla söndürüyorlardı. Gördüğü bu işkencelerin etkisiyle Habbâb’ın vücudunda yanmayan bir taraf neredeyse kalmamıştı.
Aylar süren işkencelerden sonra bir gün Habbâb, Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’in mübarek huzuruna gelip gördüğü işkencelerin bitmesi için ondan dua istedi. Bunun üzerine Resulullah (s.a.v.) Efendimiz ona “sizden önceki ümmetler arasında, iman eden bir adam için yerde bir kuyu kazılır ve adam oraya atılırdı. Sonra da bir testere getirilip başına konulur ve adam o testereyle ikiye biçilirdi de bu işkence onu dininden döndüremezdi. Yine iman eden bir adamın demir taraklarla etleri kemiklerinden ve kaslarından sıyrılır, onu da çektiği işkenceler dininden çeviremezdi. Vallahi, Allah, İslâm’ı mutlaka tamamlayacaktır. Hatta sizden biri süvari olarak San’a’dan Hadramevt’e kadar yolculuk yapacak da Allah’tan ve sürüsünü kurda kaptırmaktan başka bir şeyden korkmayacak; fakat siz acele ediyorsunuz”38 buyurdu. Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’in sözlerinden sonra Hz. Habab dediklerine pişman oldu ve tövbe etti.
O günden sonra ise ne Hz. Habbâb ne de başka bir sahabe, çektikleri işkenceler hakkında en ufak bir şikâyette bulundular.
Müşriklerin eziyet ve işkence ettiği sahabeler sadece güçsüz ve fakir olan insanlar değildi. Kureyş kabilesinde hatrı sayılır bir saygınlığa sahip olduğu hâlde Hz. Ebubekir (r.a.) de müşriklerden eziyet görüyor ve onların hakaretlerine maruz kalıyordu.
Bir gün Hz. Ebubekir (r.a.) Kâbe’de halkı Allah’tan başka ilâh olmadığına davet ederken müşrikler kendisine saldırdı ve bayıltıncaya kadar onu dövdüler; ama o, kendine geldiğinde dinlenmesi gerektiğiyle ilgili tavsiyelere aldırış etmeden hemen Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’in iyi olup olmadığını sordu. Annesi de rahatlaması ve endişe etmemesi için onu alıp Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’in huzuruna götürdü, bu esnada annesi de Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’e iman etti.
Müşrikler yaptıkları bütün baskılara rağmen Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’in geri adım atmamasına çok sinirlendiler ve kelime-i ilâhiyi bir şekilde sonlandırmak için çareler aradılar. Sonunda kaba kuvvet, baskı ve işkenceyle Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’i yolundan çeviremeyeceklerini anlayınca Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’le anlaşma yoluna gitmeye karar verdiler; ama her zaman olduğu gibi bunda da umduklarına nail olamadılar.
Allah âyet-i kerimede müşriklerin bu hâlini beyan ederken “onlar arzu ederler ki (sen onlara taviz verip) yumuşak davranasın, böylece onlar da (sana taviz verip) yumuşak davransınlar. (Resulüm! Sen şunların) Hiçbirine itaat etme; (yalan yere) çokça yemin edip duran, aşağılık, (insanları) arkasından (dedikodu yaparak) çekiştiren, hep söz taşıyan, hayra mâni olan, haddi aşan, günahkâr, kaba (ve saygısız), bütün bunlardan sonra (bir de) insanlığından yüz çevirmiş (kimselere) mal ve oğulları vardır diye (boyun eğme)”39 buyurmuştur.
Müşrikler bu kez Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’in amcası Ebû Tâlib’e gelip “ya yeğenini bu işten vazgeçir ya da seninle ve onunla sonuna kadar savaşırız” dediler. Ebû Tâlib her ne kadar Haşimoğullarının reisi olsa da gerek yaşlılığı gerekse de Kureyş’in diğer reisleri gibi zengin olmayışı sebebiyle Mekkeli müşriklerle baş edecek bir güce sahip değildi. Bu yüzden müşriklerin hem Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’e hem de kendi ailesine bir zarar vereceğinden çekindi ve kendisine yapılan teklifi düşündü. Sonra da bu teklifi Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’e götürerek; Kureyş’in putlarını inkâr etmemesini ve puta tapanların dalâlette olduğunu anlatmamasını, aksi hâlde kendisini müşriklerden koruyamayacağından çekindiğini söyledi. Ayrıca müşriklerin anlaşmasına uyduğu takdirde kendisine çeşitli imtiyazlar ile zenginliklerin verileceğini anlattı.
Ebû Tâlib’i sonuna kadar dinleyen Resulullah (s.a.v.) Efendimiz, müşriklerin tehditlerine karşılık Allah’ın yardımının kendisine yeterli olduğunu ve ne pahasına olursa olsun yolundan dönmeyeceğini söyledi, ardından ise “şunu bilesin ki amca, Güneş’i sağ elime, Ay’ı da sol elime verseler ben yine de davamdan asla vazgeçmem. Ya Allah bu dini hâkim kılar ya da ben bu uğurda canımı veririm”40 buyurdu.
Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’in kendisine tevdi edilen vahyi sonuna kadar tebliğ edeceğini artık daha iyi anlayan Ebû Tâlib, bunun ardından Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’e bildiği yolda devam etmesini ve ne olursa olsun kendisini yalnız bırakmayacağını söyledi.
Bir keresinde de müşrikler Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’i şehid etme kararı almak için Kâbe’de toplandılar. Müşriklerin hain planını haber alan Ebû Tâlib, Haşimoğulları’nın gençlerini yanına alarak Kâbe’ye gitti ve oradaki herkese “eğer yeğenimi öldürürseniz and olsun ki sizden hiç kimse kalmayıncaya kadar hepinizle savaşırım” dedi. Bunun üzerine müşrikler dağıldı ve Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’i şehid etme kararlarını ertelediler.
Hâl böyleyken Resulullah (s.a.v.) Efendimiz, hiçbir baskıya boyun bükmüyor, mübarek gönlüne inzal olan âyetleri insanlara beyan etmeye devam ediyordu. Okuduğu âyetlerin insan sözü olmadığını anlayan insanlar da Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’den etkileniyor ve gönülleri İslam’a ısınıyordu.
