close

GİRİŞ

EUZUBİLLAHİMİNEŞŞEYTANİRRACİM BİSMİLLAHİRRAHMANİRRAHİM

Elhamdulillahi rabbil âlemin esselatu vesselamu aleyke ya seyyidel evveline vel ahirin ve ila cemiil enbiyayi vel murselin ve ila cemiil evliyayi vel hamdulillahi rabbil âlemin.

Her şeyin bir hakikati vardır. Allah’ın muradı; hakikati anlamamız, öğrenmemizdir. İslam’ın beş şartının kelime-i şehadet, namaz, oruç, hac ve zekât olduğunu hepimiz biliyoruz. Bunu bilmeyen bir mü’min, bir Müslüman yoktur. Herkes bunu mutlaka duymuştur ve kendine göre de bir şeyler anlamıştır.

İslam’ın şartlarının her birini birer parça anlamak gerekir ki dinimizi ve rabbimizin muradını anlamış olalım. Bu yüzden “İslam” sohbetlerimize geçmeden önce İslam’ın şartlarına, hikmetleri ve hakikatleri anlaşılsın diye kısaca değineceğim, öyle ki anlaşılmayan hiçbir yer kalmasın. Zaten her şart için ayrı ayrı olarak sohbet edeceğiz inşallah.

İşe kelime-i şehadetten başlamak gerekir; çünkü kelime-i şehadet imanla ilgilidir. Eğer kelime-i şehadeti anlamazsak diğerlerini de anlamamız mümkün olmaz, anlamaya çalışsak bile iman olmadığı için bir işe yaramaz; yani imansız amel bir işe yaramaz.

İmanı ve İslam’ı hakikatiyle anlamak gerekir ki mü’min, Müslüman olabilelim ve ibadetimiz Allah katında kabul görsün. Eğer ibadetin hakikati olmazsa o ibadet taklidi bir ibadet olur ki Allah taklidi bir ibadeti kabul etmez; yani Allah’ın, ibadetten bir muradı vardır. Bu nedenle ibadetten kazanmamız gereken bir şeyler vardır.

Önce kelime-i şehadeti biraz izah edeyim. Kelime-i şehadeti okurken ne diyoruz?

Eşhedu en lâ ilâhe illallah ve eşhedu enne muhammeden âbduhu ve resuluhu: “Ben şahit oluyorum ki Allah’tan başka ilah yoktur ve yine şahit oluyorum ki Muhammed onun âbdi ve resulüdür” diyoruz.

Mü’min ve Müslüman olduğunu iddia eden biri Eşhedu en lâ ilâhe illallah: “Ben şahit oluyorum ki Allah’tan başka ilah yoktur” diyorsa bu durumda ona; “Allah’a nasıl şahit oluyorsun? Şehadet etmek görmeyi, şahitliği gerektirir. Bu yüzden görmediğin bir konu hakkında şahitlik yapamazsın, yaparsan yalancı şahit olmuş olursun. Haydi, Allah’a nerde şahit oldun söyle bakalım” diye sormamız gerekir. Öyle değil mi!

Kelime-i şehadette Eşhedu en lâ ilâhe illallah dedikten sonra Ve eşhedu enne muhammeden âbduhu ve resuluhu: “Ve ben şahit oluyorum ki Muhammed onun âbdidir (onun âbdliğine, kulluğuna şahit oldum) bir de onun resulüdür (onun resullüğüne de şahit oldum)” diyoruz. Kelime-i şehadet işte budur.

Biri böyle söylerse İslam’a girer, söylemezse İslam’a girmemiş olur. Biri de bunu böyle söylerse; ama ne söylediğini bilmezse yine İslam’a girmiş olmaz. Mü’min ve Müslüman olduğunu iddia eden biri kelime-i şehadet getirirken Allah’a ve resulüne şahit olduğunu söylüyorsa; ama şahit olmamışsa bu durumda o yalancı şahit olmuş olur; yani Müslüman olmuş olmaz. Zaten sorun hakikati, işin hikmetini, Allah’ın muradını anlamadığımızdan kaynaklanır. Bu yüzden hakikati anlamayanlar; “işte kelime-i şehadet getirdik, Müslüman olduk” derler.

Misal; tanıdığım saf ve temiz bir müslüman; “ben Almanya’da çalışırken yüzlerce insana iman ettirdim” diyordu. ‘Nasıl iman ettirdin’ diye soranlara; “onları yanıma çağırıyordum, ben size bir şey söyleyeceğim siz de tekrar edip aynısını söyleyin diyordum, onlar da ‘tamam’ diyordu. Ben, ‘eşhedu en lâ ilâhe illallah ve eşhedu enne muhammeden âbduhu ve resuluhu’ diyordum, onlar da aynısını söyleyip Müslüman oluyordu. Bu şekilde yüzlerce insanı Müslüman yaptım” diyordu. Dediğim gibi saf ve temiz bir Müslüman, bunu da saflığından söylüyor. Oysaki kelime-i şehadetin anlamını bilmeden, idrak etmeden söylemekle kimse Müslüman olmaz; çünkü kelime-i şehadet getiren birinin şahit olması, şehadet etmesi gerekir.

Aynı şekilde namaz, oruç, hac ve zekât da böyledir. Her şeyi Resulullah (s.a.v) Efendimiz nasıl anladıysa, Allah ona nasıl anlattıysa, o da nasıl anlayıp, sahabesine nasıl anlattıysa öyle anlarsak mü’min ve Müslüman oluruz. Yoksa mü’min ve Müslümanın sahtesi, taklitçisi olmuş oluruz.

Her zaman; “Allah taklidi kabul etmez” diyorum. Allah bizden işin hakikatini öğrenmemizi ister. Hakikate erebilmek, hakka kavuşabilmek için hakikati öğrenmek, bilmek gerekir. Onun için Allah’ın ilk emri “oku” dur.

Peki, bu okumayı nasıl yapmak lazım?

İkra’ bismi rabbikellezî halak:2 “Seni yaratan rabbinin ismiyle oku!” Onun ismine okumadan, onun ismiyle okumadan, onun adına, onun okuttuğu gibi okumadan okumuş olmazsın; yani bu okumayı Allah’ın adına, Allah adıyla yapmak lazım.

O zaman şehadetin nasıl olması gerekir, kul bir anda nasıl şahit olabilir?

Elbette ki aklını kullanarak şahit olabilir. Kimse şahitliği bir anda yapamaz. İnsan, Allah’a önce kendi üzerinde, sonra bütün insanlar üzerinde, sonra bütün varlık üzerinde şahit olacak. Daha sonra ise her olayda, her meselede, Allah’ın kendisine yaptığı her muamelede Allah’ın kudretine, rahmetine, güzelliğine, hidayetine şahit olacak. Kulun en sonda da Allah’ın bütün isimlerine Allah’ın muamelesinden dolayı kendi üzerinden şahit olması gerekir ki; “ben şahidim ki Allah’tan başka şahit yoktur” diyebilsin.

Allah’a bu şekilde şahit olmadan şehadet olmaz. Yalnız bu saydıklarım şehadetin başlangıcıdır. Şehadetin bir de hakikisi vardır. Şehadetin hakikisi; Allah’a şahit olmak, rabbinin cemalini müşahede etmektir. Bu da yolun sonudur. Eğer başlangıç doğru olmazsa yol yanlış olur, ters tarafa gidilir; ama doğru yerden yola çıkılırsa hakikate varılır. İnsanın önce aklıyla, ilmiyle, iradesiyle, gönül bakışıyla; kendi üzerinde, insanlar üzerinde, varlık üzerinde, olaylarda, meselelerde, her türlü muamelede Allah’ın güzelliğine, kudretine şahit olması gerekir ki “eşhedu en la ilahe illallah” diyebilsin.

Allah’ın dışında güç ve kudret sahibi yoktur. Allah, kuluna her anda rahman ve rahim olarak, hayr olarak, hidayetçi olarak, hâdi olarak, sırat-el mustakimi gösteren olarak muamele eder ve kulunu cennete, kendine davet eder. Kulun, bütün bunları müşahede etmesi, buna şahit olması gerekir ki şehadet edebilsin. Ben kısaca söylüyorum, sizin daha sonra bunu tefekkür ederek genişletmeniz gerekir.

Mü’min ve Müslüman olduğunu iddia eden biri kelime-i şehadet getirirken eşhedu en la ilahe illallah’tan sonra ve eşhedu enne muhammeden âbduhu ve resuluhu: “Ben şahit oluyorum ki Muhammed onun âbdidir ve resulüdür” der. Bu durumda kendisine; “nasıl şahit oluyorsun, nasıl şahit olman gerekir ki bu şehadet doğru olmuş olsun” diye sormak gerekir.

Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’e tâbi olurken onun kulluğunu kendi üzerinde görüp şahit olman gerekir. O, Allah’a kul olurken, Allah’ı severken, onun sevgisi ve rızası peşinde koşarken neyi tattı, neyi yaşadıysa sen de ona tâbi olurken gönlünde onun tattığını yaşarsın. Onun o manevi hali ve ahlakı senin üzerine akseder ve sen onu tadıp yaşarsın. Onun kulluğuna kendi üzerinde şahit olursun. Buna sadece kendi üzerinde değil, diğer insanlar üzerinde de aynı şekilde parça parça şahit olursun.

Bununla beraber bütün varlık Allah’ın kulu ve âbdidir. Hepsi rabbini hamd ile tesbih eder ve hepsi rabbine itaat halindedir. Ay, Güneş, yıldızlar, rüzgâr, yer, gök, her ne varsa hepsi Allah’ın kuludur ve Allah’ı hamd ile tesbih eder; yani Allah’ın kendisine yüklediği görevi yerine getirir. Bir de senin, onların Allah’a nasıl kul olduğunu görmen gerekir.

Bununla beraber kelime-i şehadette Resulullah (s.a.v.) Efendimiz için; “âbduhu” deyip kulluğuna şahitlik yaptıktan sonra bir de; “ve resuluhu” diyoruz. O halde bu durumda Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’in resullüğüne de şahit olmamız gerekir, yoksa şehadet eksik kalır.

Peki, Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’in resullüğüne nasıl şahit olmamız gerekir?

Allah ayet-i kerimede; Muhammedun resûlullâh, vellezîne meahû:3 “Muhammed, Allah’ın resulüdür ve onunla beraber olanlar da” buyurur. Sadece zahiri olarak onunla beraber olanlar değil, ona iman etmiş, tâbi olmuş, gönlü onunla beraber olanlar da aynı şekilde Allah’ın resullüğünü yapar; yani Allah’ın ayetlerini kullarına taşır. Allah her bir kula, her bir mü’mine bu ayetleri taşıma vazifesini yüklemiştir. Bu nedenle Allah ayet-i kerimede; “kendinizi ve ehlinizi yakıtı taşlar ve insanlar olan ateşten koruyun”4 diye buyurur.

Peki, kendimizi ve ehlimizi cehennemden nasıl koruyacağız?

Allah’ın ayetlerini taşıyıp, resullüğünü yapmamız lazım ki kendimizi ve ehlimizi yakıtı taşlar ile insanlar olan cehennem ateşinden koruyabilelim; yani kendimizi ve ehlimizi Allah’ın ayetleriyle korumamız gerekir. O zaman bütün mü’minler kelime-i şehadeti getirirken “’âbduhu ve resuluhu” deyip Allah’ın ayetlerini insanlara taşıdığında aslında Resulullah (s.a.v) Efendimiz’in resullüğünü yapmış olurlar.

Resulullah (s.a.v) Efendimiz ayetleri nasıl anlamış, nasıl öğretmişse bizim de öyle anlayıp öğrenmemiz gerekir ki sonra bu ayetleri ailemize, çevremize ve ulaşabildiğimiz her yere gücümüzün yettiği kadarıyla taşıyabilelim. Böyle yaptığımızda Resulullah (s.a.v) Efendimiz’in resullüğünü yapmış olur ve onunla beraber bu resullüğü tatmış oluruz. İşte o zaman; “eşhedu en lâ ilâhe illallah ve eşhedu enne muhammeden âbduhu ve resuluhu” dediğimizde kendi üzerimizden, insanlar üzerinden, varlık üzerinden, bütün olaylar, meseleler ve hadiseler üzerinden hem Allah’ın birliğine hem de resulünün resullüğüne, kulluğuna şahit olmuş oluruz. Bu anlattıklarım kelime-i şehadettir, kelime-i şehadetin ilk basamağındaki hakikattir.

Bunu bir de tadıp yaşamak vardır; yani yolun bir de sonu vardır. Peki, yolun sonu nedir?

Allah, bu anlattığım şekilde kelime-i şehadet getiren birini gerçek manada şahit kılar. Böyle biri hakikati bu sefer kalp gözüyle müşahede eder. Biraz önce anlattıklarım sadece başlangıçtır ve bunlardan başlanmadan yolun sonuna varılmaz. Onun için işin hakikatini anlamayanlar müşahede denince durup aval aval bakarlar, ne söylendiğini bile anlamazlar. Bir de söz de okumuş, söz de âlimdirler. Tabi, sadece isimleri kendi çevresinde ya da halk arasında âlimdir yoksa kendileri Allah’ın âlim kulları değildir; çünkü onlarda sadece kuru bir bilgi vardır, hikmet yoktur ve hikmeti olmayan ilim sadece kuru bir yüktür.

Allah, ilmiyle amel etmeyenler için ayet-i kerimede; “kitap yüklü merkep”5 ya da “kendisine ilim verdiğimiz bununla beraber dünyaya saplanmış olan kişi, köpek gibi dilini çıkarıp solur”6 buyurur. Allah ilmiyle amel etmeyenlere “köpek” der. Eğer biri ilmiyle amel etmiyorsa o kişi ya köpektir ya da eşektir. Bunu Allah söylüyor. Eğer biri ilmiyle amel ederse de bu sefer Allah ona öğretir ve ona gösterir.

Evet, kelime-i şehadeti okuyabilmek için mutlaka şahit olmak gerekir. Hem Allah’a, Allah’ın isimlerine ve kudretine hem de resulünün âbdliğine, resullüğüne şahit olmamız gerekir ki kelime-i şehadeti okumuş olalım. Bunu böyle okumadıysak istediğimiz kadar ibadet yapalım; ama imanımız yoktur ve kelime-i şehadeti de daha getirmemişiz demektir. Dilimizin ne söylediğini bilmiyorsak Allah onu bizden kabul etmez ve boş bir şey konuşmuş oluruz.

Biraz önce söylediğim gibi; nasıl ki Müslüman olmayan birine kelime-i şehadeti okuttuğumuzda o, Müslüman olmuyorsa mü’min ve Müslüman olduğunu iddia eden biri de kelime-i şehadeti manasını bilmeden getirirse bu iki kişi arasında da bir fark olmaz; çünkü kelime-i şehadeti gerçekten getiren kişi şahit olur, Allah’a âşık olur ve “rabbim Allah’tır” der. Evet, bu kelime-i şehadetti.

Namaz deyince de aklımıza ilk gelen; abdest alıp kıbleye dönmemiz sonra dualarımızı okuyup, eğilip kalkmamız, rükû ve secdeye gittikten sonra ise selam vererek namazı bitirmememizdir. Bunları yaptıktan sonra kendi kendimize; “namaz kıldık” deriz. Peki, namaz gerçekten bu mudur, böyle yapan biri acaba namaz kılmış mıdır, kılmamış mıdır bunu sormamız gerekir. Peki, kime soracağız? -Tabi ki kafamıza göre herhangi birilerine değil, Allah’a ve resulüne sormamız gerekir.

Resulullah (s.a.v) Efendimiz bir hadis-i şerifinde; “insanlardan öylesi var ki namaz kılarlar, onlara sadece yorgunluk kâr kalır. Oruç tutarlar, onlara sadece açlık kâr kalır”7 buyurur. Resulullah (s.a.v) Efendimiz bu hadisinde hacla ilgili bir şey söylememiştir. Eğer deseydi bu durumda; “insanlardan öylesi var ki hacca gider; ama haccı mebrur olmaz turist gibi gider, gelir” derdi. Resulullah (s.a.v) Efendimiz bu hadisinde zekâtla ilgili de bir şey söylememiştir. Eğer söyleseydi bu durumda da; “insanlardan öylesi var ki zekât verir; ama hiçbir şey kazanamaz, sadece onunla övünür ve başkasına yardım ettiğini, ikram ettiğini zanneder” derdi. İnsanlar, biri başka birine zahiri olarak yardım ettiğinde o yardımı alan kişinin kazandığını düşünürler; ama öyle değildir. Aslında kazanan, yardımı alan kişi değil veren kişidir; çünkü alan kişi zahiri olarak bir nimete kavuşur; ama veren, Allah’ın rızasını, yakınlığını kazanır. Bu yüzden kazanan kişi aslında veren kişidir.

Evet, namaz mü’minin miracıdır. Resulullah (s.a.v) Efendimiz; “namazı olmayanın miracı yoktur, miracı olmayanın da namazı yoktur”8 buyurur. Yani namazdayken miraca çıkmıyorsan namaz kılmadın demektir; ama miraca çıkmak istiyorsan da mutlaka namaz kılman gerekir; çünkü namaz kılmadan miraca çıkamazsın, dedi Resulullah (s.a.v.) Efendimiz.

Biri; “gece gündüz zikir yapsam; ama namaz kılmasam miracım olur mu” diye sorsa ona ne cevap vermek gerekir? -Elbette ki olmaz dememiz gerekir; çünkü namazı olmayanın miracı yoktur. Resulullah (s.a.v) Efendimiz bir kere ölçüyü bu şekilde koymuştur artık bunu böyle anlamak gerekir. Mutlaka namazımızı kılmalıyız ki namazımız miraç olabilsin.

Miraç; Resulullah (s.a.v) Efendimiz’in, Allah’ın huzuruna çıkıp rabbiyle konuşması, rabbinin cemalini müşahede etmesidir. O gücü biz kendimizde bulamayabiliriz; ama namazımız bizi miraca, Allah’ın huzuruna mutlaka taşımalıdır. Allah’ın huzurunda durmak için biraz çaba, gayret sarf etmemiz, gönlümüzü Allah’ın huzurunda durdurmamız gerekir; ama bunun için başka bir şart daha vardır.

O şart nedir?

Resulullah (s.a.v) Efendimiz; Lâ selâte illa fatiha:9 “Fatiha olmadan namaz yoktur.” Fatiha’sız namaz yoktur, buyurdu. Yani biri namaz kılarken Fatiha’yı okumadıysa isterse bütün Kur’an-ı Kerim’i baştan sona okumuş olsun yine de o namazı namaz değildir, ille de Fatiha’yı okuması gerekir, dedi. Bu yüzden Allah ayet-i kerimede; “sana Kur’an-ı Azîm’i bir de tekrar edilen yedi ayetlik (Fatiha’yı) indirdik”10 buyurur. Allah bu ayetle Fatiha’yı özel olarak diğer ayetlerden ayırır. Bu nedenle Fatiha olmadan olmaz. Onun için biri Fatiha’yı okumazsa onun namazı olmaz, onun namazı yoktur, o namaz kılmamıştır, buyurdu Resulullah (s.a.v.) Efendimiz.

Peki, Fatiha’nın anlamını bilmeyenlerin Fatiha’sı olur mu?

Eğer anlamını bilmiyorlarsa okuyup okumamaları arasında ne fark vardır! Zaten ne okuduklarını bilmiyorlarsa okudukları bir kere Fatiha değildir. Böyle birinin, Fatiha’nın manasını bilmediği için Fatiha’sı yoktur, Fatiha’sı olmadığı için de namazı yoktur. Yalnız bunu söylerken; “şimdiye kadar namaz kılanlar Fatiha’nın manasını bilmediği için bir şey elde etmedi” demiyorum. Cehalet mazerettir, Fatiha’nın manasını bilmeden okuyup namaz kılanlar şimdiye kadar bilmiyordu, öyle anlamışlardı, onlara öyle öğretilmişti ve onlar da kulluklarını öyle yapmıştı. Allah, cehaleti mazeret olarak kabul eder, onlara ikramda bulunur. O yüzden bir şey kazanmadıklarını söylemiyorum, kazanırlar; ama Fatiha’nın anlamını bilmeden, Fatihaları olmadan namaz kıldıkları için Allah’ın muradı onların üzerinde gerçekleşmez; yani namazları miraç olmaz, namazları, onları Allah’ın huzuruna taşımaz ve ahlaklarını güzelleştirmez. Allah’ın isimleri onların üzerinde tecelli etmez ve onlar, rableriyle yakın olmaz, samimi olmazlar. Böyleleri Allah’ın huzuruna günde beş defa çıkıp Allah ile konuşurlar; ama Allah ile samimi değildirler ve Allah’ı hiç tanımamışlardır. Bu durumda böylelerinin namazı nasıl miraç olur!

Evet, her ibadetin bir hakikati vardır, dedik.

Şehadetin hakikati müşahededir, şahit olmaktır. Müşahede olmadan, şahit olmadan, kelime-i şehadet olmaz; yani müşahede olmadan getirilen kelime- i şehadet taklidi olur. Aynı şekilde miraç olmadan namaz olmaz. Fatiha olmadan, Fatiha’nın anlamını bilmeden de namaz yoktur, miraç yoktur; yani o namaz taklididir. Nitekim Fatiha’nın anlamı bilinmiyorsa o Fatiha da Fatiha olmamış olur. O halde bizi namazın hakikatine taşıyan, Allah’ın üzerimizdeki muradı; Fatiha’yı bilerek, anlayarak okuyup namazla miraçta durmaktır. Bu yüzden Fatiha’yı okurken; İyyâke na’budu ve iyyâke nestaîn:11 “Yalnız sana âbd oluyoruz ve yalnız seni istiyoruz (seni seviyoruz)” diyoruz. Bunu direkt Allah’a söylüyoruz. İyyâke nestaîn: “Yalnız seni istian ediyoruz.” Bu; yalnız senden istiyoruz, seni istiyoruz, seni sevdiğimiz için istiyoruz anlamına gelir. Biri Allah’a böyle söylemediyse Fatiha’yı okumuş olmaz.

Demek ki namazın hakikati, hikmeti, Allah’ın bizim üzerimizdeki muradı neymiş?

Rabbimizle baş başa miraçta konuşmamız, kulluğumuzu ona arz etmemiz, sevgimizi imanımızı ona beyan etmemiz, onu istediğimizi söylememizmiş.

Bu yüzden Fatiha’yla ilgili “Kur’an’ın özü, kapısı Fatiha’nın Tefsiri” sohbetlerini yaptık ve bunu bir kitap haline getirip herkesin istifadesine sunduk. Dileyenler bu kitabı alıp okuyabilirler, dileyenler ise internet adresimizden veya Diyar TV’den bu sohbetleri izleyip dinleyebilirler.12 Arkadaşların Fatiha’nın iyice anlaşılması için bu sohbetlerin hepsini izleyip dinlemesi veya okuması gerekir; çünkü Fatiha bir de Kur’an’ın özü, özeti, kul ile Allah arasındaki mukabeledir. Kul her gün Fatiha ile namazda; “ya rabbi! Ben senin kulunum, senden başka tarafa gitmiyorum, ufak tefek yanlışlar yaptım; ama yine de geldim, benim senden başka gidecek yerim yok” diyerek rabbine olan ahdini sürekli tazeler.

Bunları Allah’ın muradının anlaşılması için böyle kısaca anlatıyorum. Söyledim; sohbetleri siz daha sonra tefekkür ederseniz Allah bunları sizin gönlünüzde açar.

Namazın hikmetinin, hakikatinin olması, namazın miraç olabilmesi için Fatiha’nın olması gerekir. Fatiha’nın olabilmesi için de Fatiha’nın anlamını bilip, rabbimize ne söylediğimizi bilmemiz gerekir.

Bununla beraber namazın rükûsu, kıyamı ve secdesi vardır. Allah ayet-i kerimede; Vescud vakterib:13 “Secde et yaklaş” buyurur. Bu yüzden Resulullah (s.a.v.) Efendimiz secdeyle ilgili bir hadis-i şerifinde; “kulun Allah’a en yakın olduğu an secde anıdır. Öyleyse secdede Allah’tan isteyin”14 buyurur. Peki, secdedeyken Allah’tan nasıl istememiz gerekir? -Tabi ki Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’in yaptığı gibi dua ederek, o nasıl dua etmişse biz de öyle dua edip Allah’tan isteyeceğiz. Şimdi bazıları; “sen secdede dua edersen veya ağlarsan namazın bozulur” diyebilir. Böyle söyleyenler namazın ne olduğunu, Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’in nasıl namaz kıldığını anlamadığı için böyle söyler.

Kıyamda Subhanekeyi okuruz. Peki, Subhaneke ayet midir? -Hayır, Subhaneke ayet değildir. “Subhâneke allahumme ve bihamdike ve tebarekesmuke” dediğimizde rabbimizi tesbih eder, rabbimize hamd eder, onunla konuşuruz. Allah ile konuşurken ister Arapça, ister Kürtçe, istersek de Türkçe konuşalım o fark etmez. Sonuçta rabbimizle konuşuyoruz; ama birisi çıkıp ısrarla; “yok, ille de bunun Arapça olması lazım” diyebilir. Böyle söyleyenlere; “bunun böyle olduğunu sana kim söyledi” diye sormamız lazım. Böyleleri, insanların rabbiyle konuşmasını, rabbini tesbih etmesini, rabbine hamd etmesini kabul etmez. Bu yüzden kıyamda söylediğini secde için de söyleyerek; “secdedeyken subhane rabbiyel e’âla dışında bir şey söylersen namazın bozulur” der.

Mesela bazıları; “Resulullah (s.a.v) Efendimiz seccadeyi ıslatacak kadar ağlar ve dua ederdi” der. Kendilerine; “peki, biz de öyle yapsak olur mu olmaz mı” diye sorduğumuzda ise “acaba olur mu olmaz mı” diye düşünür. Hâlbuki senin peygamberin böyle yapıp; “namaz böyledir” demiştir. O böyle yapıp, böyle söyledikten sonra niye olmasın!

Geçen televizyonda böyle bir olaya şahit oldum; Bir tanesi yanındakine; “madem Resulullah (s.a.v) Efendimiz seccadeyi ıslatacak kadar ağlıyordu, o zaman biz de öyle dua etsek olur mu” diye soru sordu. Bunun üzerine adam, kendisine soru sorana; “farz namazlarında olmaz ama diğer namazlarda olur” diye cevap verdi. Hükmü o veriyor! İşi bilmediği için de; “Resulullah (s.a.v) Efendimiz farz namazlarında öyle yapmıştı” diyor. Program sunucusu da cevabın karışık bir hal aldığını görünce başka konuya geçti. Daha sonra adam her halde düşünüp taşındı ve “farz namazlarında olmasa, diğerlerinde olsa daha iyi olur” deyip en son bu kararı verdi. Kendince kararı o veriyor, kendini namaz konusunda hüküm sahibi sanıyor!

Allah’ın huzurunda olmanın farzı, sünneti mi vardır, namaz namazdır. Sen namazdayken Allah’ın huzurundasın. Farz namazlarında ne geçerliyse sünnet olan namazda da o geçerlidir. Farz namazını bozan şey sünnet namazını da bozar. İnsanları eleştirmekten, yanlışlarını söylemekten ne kadar kaçındığımı herkes bilir. Bunları anlatırken de amacım kimseyi eleştirmek değildir. Gayem; bilmeden Allah adına hüküm vermenin ne kadar tehlikeli bir şey olduğunu söylemektir. Bu yüzden isim vermeden sadece konuyu örnek olsun diye söyledim.

Secde dua yeri, rükû ise tesbih yeridir. Orada her türlü duayı yapabiliriz. Rükûdayken; Subhane rabbiyel azim:15 “Azim olan rabbinin ismini tesbih et” zikrini söyler ve Allah’ın emrini yerine getirmiş oluruz. Secdedeyken ise; Subhane rabbiyel e’âla:16 “E’âla olan rabbinin ismini tesbih et” deriz. Çünkü tesbih Allah’ın emridir. Rabbimizi üç sefer tesbih eder, ayet okumaz, Allah’ın tesbih emrini yerine getiririz.

Demek ki namazın hakikati neymiş?

Namazın hakikati; Fatiha’yı bilmek, anlamak, miraçta rabbimizin huzurunda durup, bunu tadarak rabbimizle muhatap olmakmış. Namaz kılarak ahdimizi günde beş sefer tazeleyip; “ya rabbi biz senin kulunuz, âbdiniz, seni seviyor, seni istiyoruz” demekmiş.

Bir de Fatiha’da “ben” değil “biz” deriz. Biz demekle; “kendimle beraber herkesi sana kulluğa davet ediyorum ve ben, seni isteyen, sana âbd olan bir topluluğun, bir cemaatin içindeyim” demiş oluruz.

İyyâke na’budu ve iyyâke nesta’in:17 “Yalnız sana âbd olur ve yalnız seni isteriz” derken de “ben” yerine “biz” deriz. İhdinâs sırâtel mustakîm:18 “Bizi sırat-el mustakime hidayet et.” Sırâtallezîne en’âmte aleyhim:19 “O yol ki kendisine nimet verdiğin (kulların yolu)” ayetlerini okurken de Allah’a; “bizi onlarla beraber et, biz de onların kazandığı nimeti istiyoruz, biz de onlardan olmak istiyoruz” deriz.

Bütün bunları Allah’a söylemeden Fatiha’yı okumuş olmazsın. Sadece istiyorum demen yetmez, Allah’ın nimet verdiği kulları bulunca da gidip onlara sarılman gerekir ki yalancılardan olmayasın. Yoksa Fatiha’yı okuduğun halde Allah’ın huzurunda Allah’a yalan söylersin. Allah’a vuslat yolunda hak bir cemaati eleştirip, çekiştirerek; “cemaat gerekmiyor” dersen Fatiha’yı inkâr etmiş olursun. Sonra da; “ben Müslüman’ım, ben namaz kıldım” demen seni mü’min ve Müslüman yapmaz. Biri Fatiha’nın anlamını bilmezse böyle olur işte! Bu cehalettir, hem de kara cehalet, karanlık bir cehalettir.

Evet, zekâtın da bir hakikati vardır. Zekâtın hakikati için âlimlerimiz; “malı temizlemektir” der. Oysaki mal zaten temizdir, mal bizatihi haram olur mu? -Hâşâ, Allah’ın rızık olarak yarattığı bir şey hiç haram olur mu? -Tabi ki olmaz. O halde haram olan başka bir şeydir. Mesela zekât verenler; “zekâtımızı verdik ve malımızı temizledik” derler. Maldan başka bir şey bilmiyorlar ya, o yüzden böyle söylerler. Hâlbuki Allah sana zekât vermeni emretmekle senin gönlünü temizlemeyi dileyerek seni cimriliğinden temizler. Allah senin gönlündeki cimriliği temizlemek için; “malından en az bu kadar vermen lazım” buyurur. Allah zekât emriyle senin gönlünü temizlemeyi dilemiştir. Sen bunu anlamadan zekâtı nasıl anlarsın!

Mesela; öyleleri var ki birine zekât verdiğinde sanki ona bir ikramda, bir iyilikte bulunmuş gibi davranır. Oysaki Allah o fakirin hakkını senin malına koymuştur. Allah bununla ilgili ayet-i kerimede; “onlar kendi mallarındaki fakirin hakkını ayırırlar”20 buyurur. O verdiğin zekât zaten fakirin hakkıdır. Sen onun hakkını zaten vermek zorundasın, ona borçlusun. Allah bunu sana verdirerek senin gönlündeki cimriliği temizler, seni tezkiye eder. İşte zekât budur.

Zekât; tezkiyedir, temizlenmektir. Adamın aklı, fikri malda olduğu için; “zekâtımızı verdik, malımızı temizledik” der. Zekât verdiğinde malının değil, senin temizlenmen, senin gönlünün o cimrilikten kurtulup temizlenmesi gerekir. Allah’ın zekâttaki muradı budur; yani tezkiye olmadan, gönül temizliği olmadan zekât yoktur. Bir de böyleleri zekâtı verdikten sonra; “falancaya zekât verip yardım ettim” deyip bir de zekâtını o fakirin başına kakar. Eğer sen de böyle yapıyorsan bilmen lazım ki; sen zekât vermedin, sen kendini bir daha kirlettin. Zekâtla temizlenmen gerekirken zekâtını başa kakarak kendini kirletmiş oldun. Evet, bu da zekâtın hakikatidir.

Tezkiye; nefsin kötü hallerinden, cimriliğinden temizlenmek ve kurtulmak demektir. Söyledim; ben kısaca anlatıyorum, siz tefekkür ettikçe Allah bunları sizin gönlünüzde açar, inşallah.

İslam’ın şartlarından bir tanesi de oruç tutmaktır. Bir şey yemeyip, içmeyince oruç tuttuğumuzu zannederiz. Oysaki her ibadetin niyeti vardır ve ameller niyetlere göredir.

Bu saydıklarımızın hepsi niyetle, bilmekle ilgiliydi. Bunları, niyetin nasıl olması gerektiğini bilelim diye anlatıyorum; çünkü bilmeden niyet olmaz.

Orucun niyetini nasıl yapmamız gerekir?

Mesela; her Ramazanda; “ya rabbi! Ben senin emrini kendi nefsimin, bedenimin arzularından, isteklerinden daha çok seviyorum, benim nefsimin isteği yemek ve içmektir, sen ise ‘imsaktan iftara kadar yeme ve içme’ dedin bu yüzden senin emrini kendi nefsime, arzularıma, isteklerime tercih ediyor, bunu da senin emrini kendi nefsimden daha çok sevdiğim için yapıyorum” deriz. Bu oruç tutarken yaptığımız niyettir. Ramazanın başında bir kere bu niyeti getirir ve bunu söyleriz. Böyle söylerken bunu bütün gönlümüzle söylememiz gerekir; ama orucun hakikati ve hikmeti bu değildir.

Peki, orucun hakikati ve hikmeti nedir?

Orucun hakikati, hikmeti; elbette ki şükürdür, Allah’a şükretmek ve şükretmeyi tatmaktır. Bu bambaşka bir şeydir, Allah bu yüzden ramazan ayıyla ilgili ayet-i kerimede; “Allah, Kur’an’ı içinde (Kadir Gecesi bulunan) Ramazan ayında indirdi; size hidayet olsun diye, yolunuzu göstersin diye”21 buyurur. Bu ayeti artık siz açabildiğiniz kadar açın. Yani cennete gidesiniz, onunla Hz. İnsan olasınız diye; Allah, Kur’an’ı, Ramazan ayında bulunan Kadir Gecesi’nde indirdi. Bu nedenle Allah; “ona şükretmek için oruç tutun”22 buyurdu. Oruç tutarak; Kur’an’a, hidayete, sırat-el mustakime ve peygambere şükredilir.

Aynı şekilde Resulullah (s.a.v.) Efendimiz Perşembe ve Pazartesi günleri oruç tutardı.

Bu yüzden sahabeler Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’e;

-Ya Resulullah, neden Perşembe ve Pazartesi günleri oruç tutuyorsunuz, diye sordu.

Resulullah (s.a.v) Efendimiz de;

-Pazartesi günü ben doğmuşum, rabbim beni yaratıp dünyaya gönderdiği için oruç tutarak varlığıma şükrediyorum. Perşembe günü de ilk vahiy indiği için oruç tutup şükrediyorum. Birinde ben doğdum, diğerinde vahiy doğdu. İşte bu ikisine şükretmek için Perşembe ve Pazartesi günleri oruç tutuyorum23 buyurdu.

Oruç denince şükretmeyi anlamak gerekir. Allah’ın, insanın tuttuğu bu oruç karşılığında mutlaka bir şeyi ikram etmesi gerekir. İnsan şükretmek için oruç tutunca; yani yemeyip içmeyerek Allah’ın huzurunda durunca Allah o oruç tutana; Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’le beraber, Allah’ın vahyiyle beraber doğmayı ikram eder. O kişi Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’le, vahiyle beraber doğunca ne olur? -Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’in âbdliğini, resullüğünü yaşamış, aynı zamanda canlı Kur’an olmuş, Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’in ahlakı onda tecelli etmiş olur ve Allah ona zatıyla sıfatıyla tecelli eder. Bu da orucun hakikatidir.

Allah’ın bize emrettiği hiçbir şey taklidi değildir. Onun mutlaka bir hakikati vardır. Eğer hakikat anlaşılsaydı ümmetin hali zaten böyle olmazdı. Ümmetin hali ortadadır, görüyoruz; mü’minler ve Müslümanlar birbirini öldürüyor, birbirinin camisini bombalıyor, birbirlerinin kafasını vuruyorlar. Bir yandan Yahudi gelip onu eziyor, ona zulmediyor, diğer yandan Hristiyan gelip ona zulmediyor. Müslümanlar paramparça olmuş, aralarında ne birlik, ne beraberlik, ne kardeşlik, ne de muhabbet kalmıştır. Peki, neden? -Şehadet yok, namaz yok, oruç yok, zekât yok da ondan. Hepsi taklidi ve sahtedir, ibadetlerinin içi dolu değildir, bu yüzden de kendilerinin ismi mü’mindir ama içleri boştur ve gönüllerinde mü’minlikten de eser yoktur.

Görüyoruz sözde Allah yolunda olduğunu söyleyenler; “lâ ilâhe illallah, Allah u ekber” diyor sonra da karşısındaki adamı vurup öldürüyor. Onların karşısındaki adam da; “Allah u ekber” diyor. Nerde mü’minlik, nerde Müslümanlık, Kur’an’da böyle bir şey var mıdır?

Evet, bir de hac meselesi vardır. Bütün bunları söylerken mutlaka bir niyetimiz, bir derdimiz ve mutlaka yapacağımız bir şeyler vardır. Bazı insanlar; “tek başına ne yapabilirsin” diye sorabilirler? Oysaki tek başıma değilim, kardeşlerimiz de var. Yakında hacla ilgili, haccın hakikatiyle ilgili ve imanla ilgili büyük değişimi göreceksiniz, her şeyin hakikatine döndüğüne şahit olacaksınız inşallah. Kim ne kadarını görür bilemeyiz; ama kardeşlerimiz arasında buna birçok kişi şahit olacak inşallah! Bunu ben söylemiyor, ben yaptırmıyorum, bunu Allah söylüyor ve Allah yaptıracak. Hükmü Allah verir, biz de sadece gerekeni yaparız. Her şeyin bir vakti ve zamanı vardır ve vakti, zamanı artık gelmiştir.

Bir de bizimle beraber umreye gelen arkadaşlar hacda sorun yaşandığını gördüler. Kâbe; mü’minlerin, Müslümanların merkezidir, günde beş vakit yöneldiği kıblesidir. Bununla beraber Allah oraya tecelli eder. Kâbe; dünyanın merkezi, Allah’ın rahmetinin yayıldığı merkezdir. Eğer orda sorun çıkarsa bütün dünyada sorun çıkar. Orada zaten şu an sorun vardır. Onun için soruna önce oradan başlamamız, sorunu oradan halletmeye çalışmamız gerekir ve öyle de yapacağız, sorunu oradan halledeceğiz inşallah!

Bizimle gelen arkadaşlar gördüler; orda birlik yok, beraberlik yok, bununla beraber orda “Allah” demene de müsaade etmezler; yani orda “Allah” demeye müsaade yoktur.

Umreye giderken özellikle; “otelde bir mescit olsun ki orda hem sohbet hem de zikir yapabilelim” dedik. İlk gün on dakika ya konuştum ya konuşmadım sonra zikir yaptık ve arkadaşlar Esmau’l Husna’yı okumaya başladılar. O anda bir gürültü koptu, “Allah” diyoruz ya, bizi hemen şikâyet etmişler. Hem de bu şikâyet Mekke ve Medine’yle ilgilenen Hac Bakanlığı’na kadar ulaşmış. Onlar da; “hem oteli kapatacağız hem de onları hacca getiren firmanın lisansını iptal edeceğiz” diye hemen haber göndermişler, üstüne bir de sırf esmayı okuyup, “Allah” demişiz diye bize de ceza vereceklermiş. O anda polisler geldi, ben de tabi o anda zikri kesip sohbet ettim, onlar da seyrediyordu. Ben konuşmaya devam edince onlar da işi anlayıp müdahale etmediler hatta; “devam edin” dediler, sonra araya başkaları girdi, onlar da yapılan şikayeti geçiştirip işi hallettiler.

Daha sonra Kâbe’ye gidip orda; “lâ ilâhe illallah” demeye başladık; ama bize elle işaret edip; “lâ ilâhe illallah” demeyin, dediler. Herkes söyleyince bir şey olmuyor; ama biz söyleyince bir şey oluyor, söyleme tarzımızı beğenmiyorlar herhalde; çünkü iblis bizi kabul etmiyor.

Bir de haccın sırrı allahume lebbeyk demektir. Biz de Mescid-i Haram’a giderken “Allahume lebbeyk” demeye başladık, bize; “dışarıda söylemek serbest; ama içeri girdiğinizde söylemeyeceksin” dediler.

Her ibadetin mutlaka bir zikri vardır. O zikir o ibadet için olmazsa olmaz olandır. Namazınki Fatiha’dır, Fatiha olmadan namaz olmaz. Haccın olmazsa olmaz olan zikri de telbiyedir; “Lebbeyk allahume lebbeyk, lebbeyke la şerike leke lebbeyk, innel hamde ven ni’mete leke vel mülk, la şerike lek.”

Bütün peygamberler ve onlarla beraber olanlar bu telbiyeyi okumuştur. İşte iblis buna Tâhâmmül etmeyip; “telbiyeyi burada, Mescid-i Haram’da okutmam” diyor.

İblis orada telbiyenin okunmasına neden müsaade etmez, insanlar telbiyeyi orada okursa ne olur?

Oraya dünyanın farklı farklı ülkelerinden farklı farklı renk ve dillerindeki Müslümanlar gelir. Hepsi toplu halde hep beraber; Allahume lebbeyk: “Buyur ya rabbi (emret ya rabbi)” derse oraya birlik rahmeti iner, gönüller birleşir ve Allah oraya rahmetiyle tecelli eder. İşte iblis bu rahmetin tecelli etmemesi için direnir. Hep beraber onun daha ne kadar direneceğini göreceğiz.

Eğer Mescidi Haram’da allahume lebbeyk denilirse ne olur?

Gönüller birleşir, iblisin işi biter ve iblis orayı terk etmek zorunda kalır. Fazla değil; bir ay, iki ay, bilemedin üç ay içinde birlik sağlanır. Orası milyonlarca insanla sürekli dolup taşar ve gelenlerin hepsi memleketine bu birlik ve beraberlikle geri döner.

Ben bunun önemi iyice anlaşılsın diye izah ediyor ve bir şey söylerken ne yaptığımı bilesiniz, anlayasınız diye söylüyorum; çünkü siz de bana yardım edeceksiniz ve işi beraber yapacağız. Eğer hacda bütün Müslümanlar hep bir ağızdan bütün gönülleriyle telbiye okursa sadece bununla bile dünyada barış sağlanır.

Peki, bu barış nasıl sağlanır?

Mesela Müslümanlar arasında beraberliğin sağlanması için; “cemaatler bir araya gelip konuşsunlar ve anlaşsınlar” denilir. Öyle bir şey yoktur. Bu iş cemaat işi değildir; bu iş, Allah’ın işidir. Müslümanların içinde bulunduğu bu hal rahmetten, birlikten, beraberlikten, kardeşlikten, Allah’a kulluktan ve “buyur ya rabbi, emret ya rabbi” demekten mahrum kaldığımız için başımıza gelmiştir. Eğer biz rabbimize dönüp; “buyur ya rabbi, emret ya rabbi, emrindeyim ya rabbi” dersek rahmetin indiğini ve zulmün bittiğini görürüz. Kâfirler küfründe yine ısrar edip cehenneme olan yolculuklarına devam ederler ama zulüm biter; çünkü zulmü artık hak etmemiş, şeytana taviz vermemiş, hep beraber rabbimize dönmüş, rabbimizin o rahmet deryasını dalgalandırmış oluruz. Ben bunu kısaca anlattım, siz tefekkür ederek onu genişletirsiniz inşallah.

Haccın hakikatinde başka ne vardır?

Haccın hakikati tavaftır, bununla beraber şeytan taşlamadır, kurbandır. Tavaf; aşkın, imanın ifadesidir. Semah etmek; Allah’ın evinin etrafında dönmek demektir. Peki, Allah’ın evinin etrafında dönmemizin sebebi nedir? -Biri, birine âşık olduğunda; “belki bir kere onu pencerede görürüm, sevdiğim, benim burada olduğumu, onun evinin etrafında dolandığımı, onu sevdiğimi, onu ne kadar ciddiye aldığımı bilsin” diye âşık olduğu kişinin evinin etrafında döner. Değil mi öyle! Ben daha iyi anlaşılsın diye böyle mecazi söyledim. Aynı şekilde yaradanımız senin onun evinin etrafında dolandığını, döndüğünü görür ve bilir. Bu yüzden tavaf; aşk, muhabbet ve sevgi ifadesidir.

Bir de bu sevgiyi ispatlamak vardır. Peki, bunun ispatı nasıldır?

Bunun ispatını Hz. İbrahim (a.s.) ile Hz. İsmail (a.s.)’ın üzerinden öğreniriz. Allah Hz. İbrahim (a.s.)’ı imtihana tabi tutar ve Hz. İbrahim (a.s.) rüyasında Hz. İsmail (a.s.)’ı kurban ettiğini görür.24 O da bu emri yerine getirmek için Hz. İsmail (a.s)’ı alıp, şeytan taşlanan yere götürür. Hz. İbrahim (a.s), Hz. İsmail (a.s.)’ı götürürken şeytan ona; “oğlunu nasıl kesersin” der. Bunun üzerine Hz. İbrahim (a.s.) onu taşlar. Şeytan bu defa gidip Hz. İsmail (a.s.)’ın annesine; “İbrahim, İsmail’i kesmeye götürüyor” der ve Hz. İsmail (a.s.)’ın annesi Hacer Annemiz de onu taşlar. Sonra Hz. İsmail (a.s.)’a; “baban seni kesmeye götürüyor” deyince o da şeytanı taşlar. Hz. İsmail de Hacer annemiz de şeytan kendilerine vesvese vermeye çalışırken; “Allah emretmişse İbrahim’in, Allah’ın emrini yerine getirmesi gerekir” der. Şeytan taşlama işte budur. Şeytan taşlama haccın temsili bir tarafıdır ve bunun da bir hakikati vardır. Bu hakikati anlarsak haccı anlamış oluruz.

Hz. İbrahim (a.s.) Hz. İsmail (a.s.)’ı kurban etmeye yeltenir; ama Allah buna müsaade etmez ve onun yerine bir koç göndererek; “sen sözünü yerine getirdin, ahdini yerine getirdin, gerekeni yaptın” der. Demek ki mesele kurban etmek değil, gönüldekini kurban edebilmekmiş.

Bu sefer bizimle beraber umreye gelen arkadaşlara bunu tattırdık inşallah! Hepsini götürdük ve birkaç kişi hariç kardeşlerimizi orda manevi olarak kurban ettik. Yüz kişinin üzerinde kardeşimiz hakikatiyle kurban olmayı kabul etti. Bundan sonra bizimle hacca gelen her kardeşimizin de bunu böyle kabul etmesi gerekir.

Arkadaşlara umrenin ikinci günü; “her biriniz en çok neyi seviyor ve Allah’tan en çok neyi istiyorsanız onu Allah’tan isteyin. Bu dua tek bir adet olsun, Allah bu duanızı reddetmeyecektir; ama bunun bir karşılığı vardır. O istediğiniz her ne olursa olsun Allah size onu verecektir; ama basit şeylere de tenezzül etmeyin” dedik. Onlara; “ya rabbi! Ben senden şunu istiyorum, benim duam budur. Ya bu duamı kabul et, istediğimi ver ya da burada canımı al. Bunun karşılığında canımı vermeyi kabul ediyorum” demelerini söyledim. Mesele; Kurban olmak, İsmail olmak meselesidir. Bu dua ister; “Allah’ın rızası, dostluğu, cemali olur” ister; “ya rabbi bana hesap sorma, bütün günahlarımı affet” duası olur, o fark etmez her ne dua olursa olsun; “bu duanın karşılığında bütün gönlümle canımı vermeyi kabul ediyorum, diyeceksiniz” dedik. “Yalnız yapacağınız bu duanın tek bir dua olması lazım, iki dua olursa olmaz, hepiniz bu duayı yapacaksınız. Hangi duayı istiyorsanız yapın, onu mutlaka alacaksınız. Şimdiden hepinizin duasına âmin diyorum” dedim. Hatta; “haberiniz olsun yarın on kişiyi yan yana koyup onların cenaze namazını da kıldırabilirim” dedim.

Yalnız, bunu söylerken de şaka yapmadım. Allah şakaya gelmez; yani sen bunu söylersen Allah duanı kabul eder. “Bu yüzden duası uğrunda canını verebilenler bu duayı yapsın, veremeyenler yapmasın. Canınızı da böyle üç kuruşa satmayın, pahalıya satın, büyük bir şeye satın ki yapacağınız duaya değsin” dedim. Kardeşlerime ne olacağı hakkında bir şey de bilmiyordum. Zaten; “ben de size ne olacağını bilmiyorum” diye onlara yemin ettim. “En az beş, on kişiyi sıraya koyup cenaze namazınızı da kıldırabilirim” dedim. Neticede Allah şakaya gelmez. Allah, dua edersen duanı kabul eder; çünkü “ya duamı kabul et, ya da canımı al” diyor ve tercih yapıyorsun.

Arkadaşlar tavaf yerine giderken baktım ki hepsi birbirine sarılıp ağlayarak birbirinden helallik istiyorlar. Tabi, mesele anlaşılmış, öbür tarafa gidiyorlar; çünkü durumun ciddi olduğunu gördüler. Sağ olsunlar bayanların hemen hemen hepsi işi çok rahat becerdi. Sadece erkekler biraz sıkıntı çıkardı; yani bir kısmı tereddüt geçirdi. Canını verirken İsmail oldular, sadece canlarını vermediler. İbrahim nasıl evladını feda ettiyse aynı şekilde evlatlarını ve mallarını terk etmeyi de kabul ettiler; yani istedikleri karşılığında hem İbrahim hem Hacer hem de İsmail oldular. Bu hallerinin sonucunda elbette ki karşılığını da aldılar.

Bir kul, rabbinden bir şey ister ve bunun karşılığında canını vermeyi kabul ederse Allah onu ona verir. Tabi ki lafla değil samimi olarak isterse Allah onu ona verir.

Söylediğim gibi ben duayı yaptırınca hepsi birbirinden helallik istedi, hatta memleketi arayıp helallik istediler. Zaten Allah kardeşlerimizin bir kısmına daha önce onları gömdüğümüzü, hepsini yan yana koyup cenaze namazlarını kıldırdığımızı göstermişti. Benim söylediklerimi de duyunca; “Allah göstermişti, tamam zamanı geldi, gidiyoruz” dediler; çünkü Allah onları ayrıca hazırlamış, onlara göstermişti. Bu da haccın hakikatidir.

Hac; İbrahim olmak, İsmail olmak, Hacer olmak, Allah’a âşık olup o aşk, muhabbet, iman yolunda Allah’a canını ve her şeyini kurban etmektir. İşte hac budur, haccın hakikati budur. Yoksa; “işte gittik orda tavaf edip döndük, sa’y ettik, şöyle yaptık, böyle yaptık, hacı olduk geldik” demek haccı anlamamaktır; yani haccın hikmetini, Allah’ın hacdaki muradını, Allah’ın bize neyi öğretmek istediğini, neyi anlamamız, neyi yaşamamız, neyi tatmamız gerektiğini anlamamaktır.

Bu yüzden bundan sonra bizimle Kâbe’ye gelecek olanlar kendini önce buna hazırlasın, canını verebilecekse gelsin. Yoksa kendini de, bizi de hiç yormasın. Bunu yapamayanlar bizimle beraber oraya gelmemiştir. Bizimle beraber umreye gelen kardeşlerimize de söyledim; “orda canını kurban etmek istemeyenler, edemeyenler bizimle beraber umreye gelmemiştir. O yüzden bir dahaki sefere kendini hazırlayıp öyle gelsin; yani hacca gelmemiş, turist gibi gelip geri gitmiştir” dedim.

Evet, bu da haccın hakikati ve hikmeti, Allah’ın anlamamızı istediği muradıydı. Bütün ibadetler aynen böyledir.

Şimdiye kadar imanı anlatmaya çalıştık, sıra İslam’a geldi, onu da tazelememiz gerekir; tazelemeden olmaz; çünkü hepsi sahte olmuş, hepsinin içi boştur, hepsi kütük gibi olmuş; yani taklidi olmuştur. Onun için halimiz de ortadadır. Kısacası taklitçi Müslüman, taklitçi mü’min olmuşuz. Kalbimizde iman yok, aşk yok, muhabbet yok, insanlık yoktur; ama kibir, gurur, benlik, kendini beğenmek, “ben” demek, “bizim cemaat” demek vardır. Ne “beni” ne “cemaatimi” sen ümmetsin ümmet! Bırak ümmeti, senin bütün insanlığı ve bütün varlığı sevmen gerekir; çünkü sen Allah’ın yeryüzündeki halifesisin.

Allah ayet-i kerimede; “Allah’ın resulünü sizin için şahit kıldık, siz de bütün insanlığa şahit olasınız, (Allah’ın güzelliğini üzerinizde gösteresiniz) diye” buyurur. Allah’ın resulü bize şahit olmayınca biz de insanlığa şahit olamayız, tam tersine; “ben insanım” diyenlerin altında eziliriz.

Eğer İslam doğru anlaşılırsa iman olur, iman doğru anlaşılırsa da İslam olur. İkisi bir bütündür, birbirinden ayrı bir şey değildir; yani ibadet, imandan ayrı değildir. İman bir güneş gibiyse ibadet de onun ışığıdır. Işık varsa güneş vardır, ışık yoksa güneş de yok demektir. Güneş varsa ışığı mutlaka vardır, var olmalıdır.

Korkarım ki güneşi de ışığı da kaybetmişiz; ama Allah kullarına mutlaka rahmetiyle muamele eder ve kullarının gönlüne İman’ın da, İslam’ın da güneşini doğurur, kullarının üzerinde İslam’ın ışığını, güzelliğini tecelli ettirir.

Tabi ki bunun için mutlaka bir şeyler yapmak gerekir. Herkes kendine göre; “ben bir şeyler yaparım” diyebilir; ama bu iş insanın kendine göre düşünmesiyle olmaz. Her şey Allah’ın hükmü ve emriyle olur. İşi biz değil Allah yapar. Bizim sadece üzerimize düşeni yapmamız gerekir. Yapmamız gereken şey; önce hacda oraya gelenlere “allahume lebbeyk, lâ ilâhe illallah ve Allah” dedirtmektir. Herkesin orada rahatlıkla “Allah” diyebilmesi gerekir.

İnşallah Kâbe’nin etrafında dönerken herkesin bir gök gürültüsü gibi “allahume lebbeyk” dediğini televizyonlarda da göreceksiniz. Hem de bir kişinin okuması gibi, gök gürültüsü gibi okuduklarını göreceksiniz inşallah. Bununla beraber allahume lebbeyk denilirken birer birer, beşer beşer artık herkes kendine göre o ahenk içinde her türlü duasını yapabilir; çünkü Allah’ın rahmeti orda tecelli eder. Dediğim gibi olunca ne olduğunu hep beraber göreceğiz, anlayacağız inşallah!

Arkadaşlara söyledim; Allah nasip ederse bundan sonra umreye gittiğimizde Kâbe’ye yakın bir konaklama yerinde kalacağız inşallah. Maksat yerimiz yakın olsun ve Kâbe’ye gidişimiz zahmetsiz olsun; çünkü orda Allah ile beraber olmaya çalışırken ulaşımla ilgili sıkıntılarla meşgul olmamamız gerekir. Orada daimi bir aşk halinde, muhabbet halinde olmamız gerekir, biraz fazla ödeyelim; ama yeter ki hiçbir şey bizi meşgul etmesin.

Zaten Kâbe’de Mürşid-i kâmillik vazifesinin bir gereği olarak kardeşlerimize; “Allah’a canını verebilenler duasının karşılığında gelsin” dedim. Gelmeyenler Mürşid-i kâmilliğimizi kabul etmemiş, bize güvenmemiş oldular. Bizimle beraber gelenlerin Allah duasını kabul ederse onlar zaten en büyük saadete ermiş olur, öyle değil mi? Diyelim ki Allah, kardeşimizin canını aldı, yine onun duasını kabul etmiş ve ikramını öbür tarafta veriyor demektir. Eğer Allah’ı, onun rızasını ve dostluğunu her şeyden çok hatta canımızdan çok sevmiyorsak bu durumda bizim imanımız nerde kaldı! O yüzden söz konusu Allah’ın rızası, dostluğu oldu mu canımızı düşünmememiz ve Hz. İsmail gibi kurban olmaya razı olmamız gerekir.

Bu yüzden Allah ayet-i kerimede; “eğer babalarınız, evlatlarınız, kardeşleriniz, eşleriniz, aşiretiniz, kazandığınız mallar, kesata uğramasından korktuğunuz ticaretiniz ve beğendiğiniz meskenleriniz sizin için Allah’tan, resulünden ve onun yolunda cihat etmekten daha sevgili değilse belanızı bekleyin”25 buyurur. Evet, “belanızı bekleyin” dedi Allah. Bu yüzden hiçbir şeyi Allah’tan, resulünden bir de Allah yolunda cihad etmekten daha fazla sevemezsin. Allah, başka şeyleri daha fazla sevenlere belalarını beklemesini söyledi.

Biz de umredeyken kardeşlerimize bu tercihi yaptırdık ve bu tercihi onlara yaptırırken arkadaş olarak değil bir Mürşid-i kâmil olarak onlara davrandık. Kabul etmeyenler bu tercihi yapmayı başaramadı. Zaten kabul etmeyenlerin bu tercihi yapmaya güçleri de yetmez; çünkü bunu söylemek öyle kolay bir şey değildir. O anda ölümü göze alman gerekir, Allah o anda yaşaman gerekeni sana yaşattırıp; “haydi, senin işin bitti, artık ölüme gidiyorsun” der. Bu öyle lafla değildir. Bu işin içinde manevi bir durum vardır. Söyledim; “oradaki kardeşlerimizin hepsi birbirine sarılmış, ağlıyor ve birbirlerinden helallik istiyordu.” Ben gidince bana; “siz de hakkınızı helal edin” dediler. Ben de; “ben sizin namazınızı kıldıracağım, orada helalleşiriz” dedim; çünkü durum ciddiydi. Kardeşlerimiz hamdolsun daha sonra gerekeni yapıp Hz. İsmail gibi canlarını kurban etmeye gönül itibariyle hazır oldu. Birkaç kişi haricinde genel olarak hepsi umrenin hikmetini, hakikatini yaşadı hamdolsun.

Evet, mesele anlaşılmıştır inşallah. Gördüğünüz gibi ümmetin yükünü yüklenmeye çalışıyoruz. Ümmetin yükünü yüklenirken de işi kendimize göre yapmıyoruz. Bizi tanıyanlar, bizi bilenler işi kendimize göre yapmadığımızı bilir. Her şey bir emirle yapılır, bunu da böyle bilelim. Bizi böyle kabul edenler, kabul etmek isteyenler buyursun, etmek istemeyenler de sadece işin kenarında durup şahit olsunlar ve kendilerini yormasınlar.

Bundan sonra çalışmalar devam edecek. Hep beraber orada (Kâbe’de) Allah’ın rahmet deryasını dalgalandırmak için “allahume lebbeyk” diyecek ve bunun için zemini hazırlayacağız inşallah! Ümmetin selameti de buna bağlıdır; çünkü selametin merkezden olması gerekir. Böyle yaptıktan sonra görelim bakalım, Allah’ın muradı neymiş!

Her şeyi yapan, kulunu kendine davet eden, imtihana tabi tutan Allah’tır. Allah her şeyi bir vesileyle, bir sebeple yapar. Kim Allah yolunun hizmetçisi olursa Allah işini ona yaptırır. Bize de düşen hizmete, hizmetçi olmaya talip olmaktır. Bütün gayemizin, derdimizin hepsi budur.

Allah bizi hakikati anlayanlardan eylesin. İmanın hakikatini anlayanlardan, şehadetin hakikatine erenlerden eylesin! Namazın, orucun, haccın ve zekâtın hakikatini anlayanlardan ve yaşayanlardan eylesin! Allah bizi taklitçilerden eylemesin, taklit edip, kendini kandıranlardan, şeytanın kandırdıklarından eylemesin! Yanlış yaptığı halde doğru yaptığını zannedenlerden, kaybettiği halde kazandığını zannedenlerden eylemesin! Allah bizi Allah’a ihanet edenlerden, Allah’ın vahyine hainlik yapanlardan eylemesin! Allah’ın vahyini dinlemiş gibi yapıp, dinlemeyenlerden, dinlediği ve anladığı halde anlamamış gibi yapanlardan eylemesin! Allah bizi resulüne tabi olanlardan ve onu anlayanlardan, bununla beraber resulünün imanını, İslam’ını, ihsanını tadanlardan, yaşayanlardan, onun şehadetiyle şehadet edenlerden, onun gibi iman edenlerden eylesin inşallah!

Allah hepinizden razı olsun.

Okuyucuda açSesli dinle

Dipnotlar
  1. Alak /1 ↩
  2. Fetih /29 ↩
  3. Tahrîm /6 ↩
  4. Cuma /5 ↩
  5. Arâf /176 ↩
  6. İbn Mace, Sıyam, 21 ↩
  7. Taberi Mucemu’s-Sağir 60, El-Kenz 21618 ↩
  8. Buhari 765, Müslim 394, Ebu Avane 2/124, Ebu Davud 822, Nesei 909, Tirmizi 247, İbni Mace 837 ↩
  9. Hicr /87 ↩
  10. Fatiha /5 ↩
  11. Fatiha sohbetlerini dinlemek isteyenler www.diyartv.com adlı internet sitemizden sohbetleri bulup dinleyebilir. ↩
  12. Alak /19 ↩
  13. Müslim, Salât 215, (482); Ebû Dâvud, Salât 152 ↩
  14. Vakıâ /74, Hâkka /52 ↩
  15. E’âla /1 ↩
  16. Fatiha /5 ↩
  17. Fatiha /6 ↩
  18. Fatiha /7 ↩
  19. Meâric /24 ↩
  20. Bakara /185 ↩
  21. Bakara /185 ↩
  22. Müslim, İ. Ahmed, Beyhekî, Ebu Davud, İ. Ahmed, H. S. Vesikaları, İbni Asakir ↩
  23. Saffat /102 ↩
  24. Tevbe /24 ↩