close

İNSAN, RABBİNİN VARLIĞINDAN NASIL EMİN OLABİLİR?

Allah ayet-i kerimede buyurur “Âdem’in belinden zürriyetini aldık sonra onları nefislerine şahit kıldık. (Allah buyurdu ki) Ben sizin rabbiniz değil miyim? (Dediler ki) Evet, şahidiz ki sen bizim rabbimizsin. Biz böyle yaptık ki Kıyamet günü bundan haberimiz yoktu demeyesiniz diye.”69 Eğer Allah, “ben sizin rabbiniz değil miyim” demiş ve insanı da kendi nefisleri üzerinden şahit kılmışsa o hâlde her insan bunu bilir ve bundan emindir.

Her insan, rabbinin cemalini, rabliğini müşahade etmiş, Allah bunu ona göstermiştir. Bu yüzden her gönül bunu bilir ve bundan yüzde yüz emindir. Allah’ın böyle yapmasının hikmeti kimsenin “ben bunu bilmiyordum” dememesi içindir; çünkü herkes rabbine şahit olmuştur ve bela şehidna: “Evet, şahidiz (sen bizim rabbimizsin)” demiştir.

Bir de Allah ayet-i kerimede nefahtu fîhi min rûhî:70 “Ben ona ruhumdan neffettim” buyurmuştur. Yani insanda aynı zamanda Allah’ın nefhettiği ruh vardır ve bu ruh, sahibine, rabbine aşıktır. Kul onu ne kadar perdelemeye çalışırsa çalışsın bütünüyle perdeleyemez ve ruhunun bu feryadını, aşkını kendi gönlünde tadar.

Bir de Allah, insana akıl vermiştir. Resulullah (s.a.v.) Efendimiz “aklı olmayanın dini yoktur”71 yani aklı olmayanlar sorumlu değildir, buyurmuştur. Allah akıl vermişse bu durumda kulunu verdiği akıldan sorumlu tutar. Yerde, gökte ve her ikisi arasında ne varsa hepsi rabbini hamd ile tesbih eder. 72 Küçükten büyüğe her ne varsa Allah’ın esmasını, isimlerini, kudretini, güzelliğini, rahmetini, kullarına olan ikramını gösterir; yani hepsi birer ayettir. Kul aklını kullanıp varlık ayetini okuduğunda zaten rabbinin kudretini müşahede eder ve rabbinin esmasına şahit olur. Şayet şahit olmuyorsa bu durumda aklını kullanmıyor demektir.

Bir gün yavru balık, annesine “anne, su diye bir şey varmış, nerededir, onu bana gösterebilir misin” diye sorar. Annesi de “yavrum sen bana sudan başka bir şey göster, ben de sana suyu göstereyim” der. Su onun tabir-i caizse nefesidir; ama yine de suyu görmüyor, suyun içinde olduğunu bilmiyor! Bütün varlıkta da Allah’ın kudretinden, tecellisinden, güzelliğinden, azametinden, rahmetinden, isimlerinden başka bir şey yoktur.

İnsan kendi üzerinden bile sadece ağzına, dişine, gözüne, kirpiklerine, gözyaşına, göz kapaklarına, kulaklarının kıvrımlarına dahi baksa Allah’ın kudretini müşahade eder ya da sadece tırnağına baksa bile Allah’ın büyüklüğünü, yaratmadaki güzelliğini görür; çünkü tırnak olmasa parmak bir süre sonra aşınır ve yavaş yavaş biter; ama parmak sürekli tırnakla tazelenir. Bu yüzden insan sadece tırnağına baksa dahi rabbini tanır, kudretini görür.

Oysaki insan, tırnağı görmek bir yana bütün âlemleri, yeri, göğü, varlığı görür. Varlığın her biri rabbini hamd ile tesbih eder. Hamd ile tesbih etmek demek aynı zamanda rabbinin kudretini üzerinde göstermek demektir. Bunu göremeyenden daha kör, işitemeyenden daha sağır kimse olamaz. Hâl böyleyken biri hâla anlamadıysa bilelim ki onun aklı yoktur ve o sorumlu da değildir.

Okuyucuda açSesli dinle

Dipnotlar
  1. A’raf /172 ↩
  2. Hicr /29, Sâd /72 ↩
  3. Kenzul Ummal. C 14, S.73 ↩
  4. İsra /44 ↩