KALP GÖZÜ NEDİR, BİR DE KALP GÖZÜ AÇIK BİR İNSANDA OLAN ÖZELLİKLER NELERDİR?
Feraset başka, basiret başka bir şeydir. Feraset; doğruyu, hakkı, hakikati anlamak, Allah’ın vahyiyle nazar edip Allah’ın muradını anlamaktır. Feraset aynı zamanda hikmettir, dolayısıyla feraset sahibi biri hikmet sahibidir. Basiret ise bunun ötesindeki bir şeydir; yani feraset, basiret için bir basamaktır. Feraset olmadan, hikmet olmadan basiret olmaz.
Mü’min önce bütün varlığı, bütün kâinatı, Allah’ın indirdiği ayetleri, olayları ve meseleleri bir ayet olarak okursa rabbinin muradını, hikmetini anlar. Bunu yapınca ferasetle, Kur’an ile, vahiyle bakmış olur ki bu durumda Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’in bakışıyla bakıp onun anladığı gibi anlamış olur. Feraset böyledir, bu feraset kula hikmeti getirir, hikmet de beraberinde kula basireti kazandırır. Elbette ki bu bir anda olabilecek bir şey değildir. Basiretin olabilmesi için mutlaka bir basiret ehliyle; yani bir Mürşid-i kâmille beraber olmak gerekir. Derviş ferasetle bakarken önce mürşidiyle bakar, onunla anlar, sonra feraset sahibi, hikmet sahibi olur. Bunun meyvesi olarak ise basireti kazanır ve kalp gözü açılır.
Basiret, ruhun görmesidir. Kalp gözünü ruhun görüşü olarak anlamamız lazım. Ruhun göremeyeceği hiçbir şey olmaz; çünkü ruh, rabbinin cemalini müşahade etmiştir. Ruhun görüşü sadece bulunduğu zaman ve mekânla sınırlı değildir, ruh aynı zamanda gökleri, melekleri, peygamberleri, sahabeleri, geçmiş ve gelecek zamanı görebilir. Bu nimet de bir anda kazanılabilecek bir nimet değildir ve bu yavaş yavaş açılır. Önce arada bir açılır. Tefekkür esnasında, namazda, zikirde açılır. Kul ferasetle, hikmetle bakmaya devam edip bunu hak edince artık bunu kazanmış olur.
İnsan manevi olarak hakiki âlemden seyrettiği her şeyi basiretiyle, ruhuyla görür. Allah bunu sıradan bir insana rüyada da gösterebilir. Misal; biri Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’i rüyasında görse basiretiyle görmüştür; çünkü onu başka bir âlemden müşahede etmiştir. Tabi, kendi gönlüne akseden peygamberini değil gerçek manada Resulullah (s.a.v.) Efendimiz’i görürse bu böyledir.
Bir kul ki Allah’ın cemalini müşahede etmeye hak kazanmışsa onun görebileceği şeyleri artık buna göre hesap etmek gerekir. Onun göremeyeceği hiçbir şey olmaz; ama bu kesinlikle sürekli bir durum değildir. Allah dilediğinde kuluna gösterir, dilemediğinde ise kul istediği kadar baksın, bir adım ötesini bile göremez. Kısacası Allah dilediğini kuluna gösterir, kul da basiretiyle onu görür, müşahede eder. Allah dilemediğinde ise kul bir adım ötesini dâhi göremez.
